Công văn 2745/GSQL-GQ2 năm 2017 do Cục Giám sát quản lý về hải quan ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng, giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hải quan đối với hoạt động gia công, sản xuất xuất khẩu giữa doanh nghiệp chế xuất (DNCX) và doanh nghiệp nội địa. Văn bản này đóng vai trò định hướng, thống nhất quy trình áp dụng pháp luật hải quan tại các cục hải quan địa phương.

- Thông tin tổng quan về Công văn 2745/GSQL-GQ2

• Cơ quan ban hành: Cục Giám sát quản lý về hải quan trực thuộc Tổng cục Hải quan Việt Nam.
• Mục đích ban hành: Hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan, quản lý thuế và công tác giám sát đối với hàng hóa đưa vào, đưa ra giữa doanh nghiệp chế xuất và thị trường nội địa.
• Đối tượng điều chỉnh trực tiếp: Các Chi cục Hải quan trên cả nước, doanh nghiệp chế xuất và các doanh nghiệp nội địa có hoạt động ký kết hợp đồng gia công hoặc mua bán hàng hóa với DNCX.

- Quy định về thủ tục hải quan khi doanh nghiệp chế xuất thuê doanh nghiệp nội địa gia công

• Nghĩa vụ mở tờ khai hải quan: Khi DNCX thuê doanh nghiệp nội địa thực hiện gia công hàng hóa, doanh nghiệp nội địa nhận gia công có trách nhiệm thực hiện thủ tục hải quan theo quy định về gia công hàng hóa cho thương nhân nước ngoài.
• Thủ tục giao nhận nguyên liệu và sản phẩm: Quá trình giao nguyên liệu, vật tư từ DNCX cho doanh nghiệp nội địa và nhận lại sản phẩm sau gia công phải được thực hiện thông qua thủ tục hải quan đối ứng (xuất khẩu tại chỗ và nhập khẩu tại chỗ) nhằm đảm bảo tính liên tục và khép kín trong công tác quản lý luồng hàng.
• Địa điểm đăng ký tờ khai: Doanh nghiệp được lựa chọn thực hiện thủ tục hải quan tại Chi cục Hải quan quản lý DNCX hoặc Chi cục Hải quan nơi doanh nghiệp nội địa có cơ sở sản xuất, giúp tối ưu hóa chi phí và thời gian logistics cho doanh nghiệp.

- Chính sách thuế đối với hoạt động gia công liên quan đến doanh nghiệp chế xuất

• Chính sách thuế nhập khẩu: Nguyên liệu, vật tư do DNCX cung cấp cho đối tác nội địa để thực hiện hợp đồng gia công được áp dụng cơ chế miễn thuế nhập khẩu tạm thời, với điều kiện toàn bộ sản phẩm hoàn thành phải được xuất trả lại cho DNCX theo đúng cam kết trong hợp đồng.
• Thuế giá trị gia tăng (GTGT): Dịch vụ gia công do doanh nghiệp nội địa cung cấp cho DNCX được áp dụng thuế suất thuế GTGT 0% nếu đáp ứng đầy đủ các điều kiện về hợp đồng gia công hợp pháp, chứng từ thanh toán qua ngân hàng và tờ khai hải quan đối ứng được thông quan.
• Xử lý phế liệu, phế phẩm sau gia công: Đối với lượng phế liệu, phế phẩm thu được từ quá trình gia công, nếu doanh nghiệp nội địa muốn tiêu hủy hoặc chuyển tiêu thụ nội địa thì phải thực hiện đầy đủ nghĩa vụ khai báo hải quan, nộp thuế bảo vệ môi trường và các loại thuế liên quan theo quy định hiện hành.

- Công tác giám sát, quản lý và báo cáo quyết toán của cơ quan hải quan

• Kiểm tra năng lực sản xuất: Cơ quan hải quan có thẩm quyền tiến hành kiểm tra thực tế cơ sở sản xuất, máy móc thiết bị của doanh nghiệp nội địa nhận gia công để xác minh năng lực thực hiện hợp đồng, ngăn chặn các hành vi gian lận thương mại hoặc chuyển dịch hàng hóa trái phép.
• Chế độ báo cáo quyết toán: Cả DNCX và doanh nghiệp nội địa đều phải thực hiện nghiêm túc chế độ báo cáo quyết toán tình hình sử dụng nguyên liệu, vật tư, máy móc thiết bị nhập khẩu phục vụ hoạt động gia công theo định kỳ năm tài chính với cơ quan hải quan quản lý trực tiếp.
• Xử lý vi phạm hành chính: Mọi hành vi tự ý tiêu thụ nguyên liệu, vật tư gia công ra thị trường nội địa mà không khai báo hải quan hoặc không thực hiện nghĩa vụ thuế sẽ bị xử lý nghiêm khắc theo quy định của pháp luật về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực hải quan.