Công văn 242/BXD-KHCN do Bộ Xây dựng ban hành nhằm hướng dẫn, giải đáp các thắc mắc liên quan đến việc thiết kế công trình siêu thị cao tầng sử dụng giải pháp kết cấu thép chịu lực. Nội dung văn bản tập trung vào việc hướng dẫn áp dụng các quy chuẩn, tiêu chuẩn kỹ thuật về an toàn kết cấu và phòng cháy chữa cháy (PCCC) đối với loại hình công trình đặc thù này. Phạm vi và đối tượng áp dụng Văn bản hướng dẫn áp dụng đối với các chủ đầu tư, đơn vị tư vấn thiết kế, nhà thầu thi công, cơ quan thẩm định thiết kế xây dựng và các tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình đầu tư xây dựng công trình siêu thị cao tầng bằng kết cấu thép tại Việt Nam. Các nội dung hướng dẫn cốt lõi của văn bản 1. Yêu cầu về giới hạn chịu lửa của kết cấu thép chịu lực

• Kết cấu thép chịu lực của công trình siêu thị cao tầng phải được thiết kế đảm bảo giới hạn chịu lửa tối thiểu theo quy định tại Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về An toàn cháy cho nhà và công trình (QCVN 06) tương ứng với bậc chịu lửa của ngôi nhà.
• Do đặc tính của thép bị giảm cường độ chịu lực nhanh chóng ở nhiệt độ cao (khoảng từ 500 độ C trở lên), thiết kế bắt buộc phải đề xuất các giải pháp bảo vệ chống cháy cho hệ kết cấu thép như: sử dụng sơn chống cháy, bọc bê tông, ốp tấm thạch cao chuyên dụng, hoặc sử dụng các vật liệu bọc cách nhiệt đã được kiểm định.
• Các giải pháp bảo vệ kết cấu thép phải được tính toán dựa trên các tiêu chuẩn kỹ thuật và phải được thử nghiệm, chứng minh khả năng chịu lửa thực tế thông qua các chứng thư kiểm định của cơ quan có thẩm quyền.

2. Nguyên tắc áp dụng tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật

• Thiết kế kết cấu thép phải tuân thủ hệ thống tiêu chuẩn quốc gia của Việt Nam (TCVN), đặc biệt là tiêu chuẩn về thiết kế kết cấu thép TCVN 5575 và các tiêu chuẩn liên quan đến tải trọng và tác động.
• Trong trường hợp chủ đầu tư đề xuất áp dụng các tiêu chuẩn nước ngoài hoặc tiêu chuẩn quốc tế, việc áp dụng phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định của pháp luật Việt Nam về nguyên tắc áp dụng tiêu chuẩn nước ngoài trong hoạt động xây dựng, đảm bảo tính tương thích, đồng bộ và không thấp hơn các yêu cầu của tiêu chuẩn trong nước.

3. Giải pháp an toàn phòng cháy chữa cháy tổng thể

• Đối với công trình siêu thị cao tầng là nơi tập trung đông người, thiết kế phải tích hợp đồng bộ các giải pháp PCCC chủ động và bị động.
• Bên cạnh việc bảo vệ kết cấu thép, thiết kế phải đảm bảo khoảng cách an toàn phòng cháy chữa cháy, giải pháp ngăn cháy lan giữa các tầng và các khu vực chức năng khác nhau bằng các bộ phận ngăn cháy (tường ngăn cháy, vách ngăn cháy, cửa ngăn cháy).
• Hệ thống thoát nạn cho người trong siêu thị phải được thiết kế tối ưu, đảm bảo số lượng, kích thước lối thoát nạn, đường thoát nạn và buồng thang bộ thoát nạn không bị nhiễm khói theo đúng quy chuẩn.
• Trang bị đầy đủ hệ thống báo cháy tự động, hệ thống chữa cháy tự động (như Sprinkler), hệ thống hút khói và hệ thống chiếu sáng sự cố, chỉ dẫn thoát nạn.

4. Công tác thẩm duyệt và nghiệm thu thiết kế

• Hồ sơ thiết kế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công của công trình siêu thị cao tầng bằng kết cấu thép phải được cơ quan Cảnh sát Phòng cháy chữa cháy và Cứu nạn cứu hộ có thẩm quyền thẩm duyệt về PCCC trước khi phê duyệt dự án và cấp phép xây dựng.
• Quá trình thi công các biện pháp chống cháy cho kết cấu thép phải được giám sát chặt chẽ và phải được nghiệm thu thực tế, thử nghiệm chất lượng lớp phủ chống cháy trước khi đưa công trình vào khai thác, sử dụng.

Hiệu lực và hướng dẫn thi hành Công văn 242/BXD-KHCN có vai trò là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ chuyên môn của Bộ Xây dựng. Các cơ quan quản lý nhà nước về xây dựng, cơ quan thẩm định và các chủ thể tham gia hoạt động xây dựng căn cứ vào nội dung hướng dẫn tại văn bản này để thực hiện việc thiết kế, thẩm định và phê duyệt dự án đầu tư xây dựng công trình siêu thị cao tầng bằng kết cấu thép đúng quy định pháp luật.