Giới thiệu về Công văn 18445/CHQ-GSQL

Công văn 18445/CHQ-GSQL là văn bản nghiệp vụ do Cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết và tháo gỡ các vướng mắc liên quan đến chứng từ chứng minh vận tải trực tiếp đối với hàng hóa nhập khẩu. Đây là một nội dung pháp lý quan trọng, ảnh hưởng trực tiếp đến việc xác định xuất xứ hàng hóa và việc áp dụng các mức thuế suất ưu đãi đặc biệt theo các Hiệp định thương mại tự do (FTA) mà Việt Nam tham gia ký kết.

Nội dung cốt lõi về chứng từ chứng minh vận tải trực tiếp

Trong hoạt động xuất nhập khẩu, quy tắc vận tải trực tiếp là điều kiện bắt buộc để hàng hóa được hưởng ưu đãi thuế quan. Văn bản tập trung làm rõ các nguyên tắc và hướng dẫn xử lý các vướng mắc phát sinh như sau:

• Yêu cầu về vận tải trực tiếp: Hàng hóa phải được vận chuyển trực tiếp từ nước xuất khẩu đến nước nhập khẩu (Việt Nam). Trong trường hợp hàng hóa phải quá cảnh hoặc chuyển tải qua một hoặc nhiều nước trung gian ngoài Hiệp định, hàng hóa đó phải đảm bảo giữ nguyên trạng, không tham gia vào quá trình thương mại tại nước chuyển tải và chịu sự giám sát của cơ quan hải quan nước quá cảnh.
• Các chứng từ chứng minh hợp lệ: Để chứng minh hàng hóa đáp ứng quy tắc vận tải trực tiếp khi có chuyển tải, người khai hải quan phải xuất trình các chứng từ chứng minh phù hợp theo quy định của từng FTA. Các chứng từ này thường bao gồm: Vận đơn suốt (Through Bill of Lading), chứng từ do cơ quan hải quan nước chuyển tải xác nhận, hoặc các chứng từ chứng minh sự kiểm soát, giám sát của cơ quan hải quan nước trung gian.
• Hướng dẫn xử lý vướng mắc của cơ quan Hải quan: Văn bản đưa ra các chỉ đạo cụ thể cho các Chi cục Hải quan trong việc kiểm tra, đối chiếu thông tin trên chứng từ vận tải. Việc kiểm tra phải đảm bảo tính khách quan, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp nhưng vẫn đảm bảo ngăn chặn các hành vi gian lận xuất xứ thông qua con đường chuyển tải.

Ý nghĩa và tác động đối với doanh nghiệp và cơ quan quản lý

Việc thống nhất hướng dẫn về chứng từ chứng minh vận tải trực tiếp mang lại nhiều giá trị thực tiễn trong quy trình thông quan:

• Đối với doanh nghiệp xuất nhập khẩu: Giúp doanh nghiệp chủ động chuẩn bị đầy đủ, chính xác các chứng từ cần thiết từ các hãng vận chuyển và cơ quan hải quan nước trung gian, giảm thiểu rủi ro bị bác bỏ chứng nhận xuất xứ (C/O) và bị truy thu thuế.
• Đối với cơ quan Hải quan: Tạo sự đồng bộ, thống nhất trong khâu kiểm tra sau thông quan và thông quan tại các cửa khẩu, hạn chế tối đa sự khác biệt trong cách áp dụng pháp luật giữa các đơn vị hải quan địa phương.