Giới thiệu chung về Công văn 171/BXD-KTXD

Công văn 171/BXD-KTXD do Bộ Xây dựng ban hành là văn bản hướng dẫn quan trọng nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện và điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng. Văn bản này cung cấp các căn cứ pháp lý, nguyên tắc và phương pháp cụ thể giúp các chủ đầu tư và nhà thầu tháo gỡ khó khăn, bảo đảm hài hòa lợi ích của các bên trước những biến động của thị trường và thay đổi chính sách pháp luật.

Các nguyên tắc cốt lõi trong điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng

Việc điều chỉnh giá hợp đồng xây dựng phải tuân thủ nghiêm ngặt các nguyên tắc cơ bản sau đây:

• Căn cứ vào thỏa thuận hợp đồng: Việc điều chỉnh giá phải dựa trên các điều khoản đã được các bên thỏa thuận trong hợp đồng đã ký kết, phù hợp với hồ sơ mời thầu, hồ sơ yêu cầu và các quy định pháp luật áp dụng cho hợp đồng tại thời điểm ký kết.
• Phạm vi và đối tượng áp dụng: Chỉ thực hiện điều chỉnh đối với những nội dung công việc, khối lượng công việc có biến động chi phí thực tế và thuộc trường hợp được phép điều chỉnh theo quy định. Không áp dụng điều chỉnh cho các phần việc đã hoàn thành nhưng bị chậm tiến độ do lỗi chủ quan của nhà thầu.
• Thời gian thực hiện hợp đồng: Việc điều chỉnh giá chỉ được áp dụng trong khoảng thời gian thực hiện hợp đồng hợp lệ, bao gồm cả thời gian gia hạn hợp đồng đã được cấp có thẩm quyền phê duyệt theo quy định.

Các trường hợp được phép điều chỉnh giá hợp đồng

Theo hướng dẫn, các bên tham gia hợp đồng được phép điều chỉnh giá trong các trường hợp cụ thể sau:

• Thay đổi cơ chế, chính sách của Nhà nước: Khi Nhà nước ban hành các quy định mới làm thay đổi trực tiếp đến chi phí thực hiện dự án như thay đổi mức lương tối thiểu vùng, thay đổi thuế suất thuế giá trị gia tăng, hoặc các khoản phí, lệ phí liên quan khác.
• Biến động giá nguyên liệu, nhiên liệu, vật liệu: Sự biến động bất thường của giá cả vật tư, thiết bị, nhiên liệu trên thị trường nằm ngoài tầm kiểm soát của các bên, gây ảnh hưởng trực tiếp đến đơn giá thực hiện hợp đồng.
• Thay đổi thiết kế hoặc quy mô công việc: Khi có sự điều chỉnh về thiết kế, biện pháp thi công hoặc bổ sung khối lượng công việc ngoài phạm vi hợp đồng ban đầu do yêu cầu khách quan hoặc từ phía chủ đầu tư.
• Sự kiện bất khả kháng: Các trường hợp thiên tai, dịch bệnh, chiến tranh hoặc các tình huống bất khả kháng khác được quy định cụ thể trong hợp đồng và pháp luật liên quan.

Phương pháp xác định và tính toán mức điều chỉnh giá

Công văn hướng dẫn chi tiết các phương pháp xác định mức điều chỉnh giá để các bên áp dụng thống nhất, tránh tranh chấp:

• Phương pháp bù trừ trực tiếp: Xác định mức chênh lệch giá vật liệu, nhân công, máy thi công tại thời điểm tính toán so với thời điểm gốc (thời điểm ký hợp đồng hoặc thời điểm mở thầu) để bù trừ trực tiếp vào giá trị thanh toán.
• Phương pháp sử dụng chỉ số giá xây dựng: Áp dụng công thức điều chỉnh giá có sử dụng hệ số biến động giá (chỉ số giá xây dựng do Bộ Xây dựng hoặc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh công bố phù hợp với loại công trình và thời điểm tính toán).
• Yêu cầu về tính pháp lý của số liệu: Mọi số liệu, hóa đơn, chứng từ dùng để tính toán điều chỉnh giá phải đảm bảo tính trung thực, hợp pháp, được các bên thống nhất và có sự xác nhận của đơn vị tư vấn giám sát.

Quy trình và thủ tục thực hiện điều chỉnh

Để việc điều chỉnh giá hợp đồng có hiệu lực pháp lý và làm cơ sở thanh quyết toán, các bên cần thực hiện theo quy trình sau:

• Lập phương án điều chỉnh: Nhà thầu có trách nhiệm tính toán, lập phương án điều chỉnh giá chi tiết kèm theo các tài liệu chứng minh gửi chủ đầu tư.
• Thẩm định và phê duyệt: Chủ đầu tư tổ chức kiểm tra, thẩm định phương án do nhà thầu đề xuất, đảm bảo phù hợp với quy định pháp luật và không vượt tổng mức đầu tư được duyệt (trừ trường hợp được người có thẩm quyền quyết định đầu tư cho phép).
• Ký kết phụ lục hợp đồng: Sau khi thống nhất được nội dung điều chỉnh, hai bên tiến hành ký kết phụ lục hợp đồng xây dựng làm cơ sở pháp lý để thực hiện thanh toán, quyết toán công trình.