Tóm tắt Công văn 15332/BTC-TCHQ năm 2015 về hàng hóa nhập khẩu trước khi đăng ký Danh mục miễn thuế

Công văn 15332/BTC-TCHQ do Bộ Tài chính ban hành là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho cơ quan hải quan các cấp và các doanh nghiệp, nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh liên quan đến việc xử lý thuế đối với hàng hóa nhập khẩu trước thời điểm đăng ký Danh mục hàng hóa miễn thuế.

Nguyên tắc chung về thời điểm đăng ký Danh mục miễn thuế

Theo các quy định pháp luật về thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và quản lý thuế hiện hành:

• Người nộp thuế có nghĩa vụ phải thực hiện việc đăng ký Danh mục hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu miễn thuế (sau đây gọi tắt là Danh mục miễn thuế) với cơ quan hải quan trước khi tiến hành đăng ký tờ khai hải quan hàng hóa nhập khẩu đầu tiên của dự án.
• Danh mục miễn thuế được đăng ký là cơ sở để cơ quan hải quan thực hiện việc theo dõi, trừ lùi số lượng hàng hóa thực tế nhập khẩu và áp dụng chính sách miễn thuế nhập khẩu theo đúng quy định của pháp luật.

Hướng dẫn xử lý đối với hàng hóa nhập khẩu trước khi đăng ký Danh mục miễn thuế

Để tháo gỡ khó khăn cho doanh nghiệp trong trường hợp hàng hóa thực tế đã nhập khẩu trước khi đăng ký Danh mục miễn thuế do các nguyên nhân khách quan, Bộ Tài chính hướng dẫn phương án xử lý như sau:

• Điều kiện áp dụng: Hàng hóa nhập khẩu phải thuộc đối tượng được miễn thuế nhập khẩu theo quy định của Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu (ví dụ: hàng hóa nhập khẩu để tạo tài sản cố định của dự án thuộc lĩnh vực, địa bàn ưu đãi đầu tư).
• Thủ tục đăng ký bổ sung: Doanh nghiệp phải thực hiện đăng ký Danh mục miễn thuế đối với số hàng hóa đã nhập khẩu này. Cơ quan hải quan nơi tiếp nhận hồ sơ có trách nhiệm kiểm tra, đối chiếu hồ sơ dự án, hồ sơ nhập khẩu thực tế để xác định tính chính xác, hợp pháp của hàng hóa.
• Xử lý tiền thuế: Trường hợp cơ quan hải quan kiểm tra và xác định hàng hóa nhập khẩu hoàn toàn phù hợp với dự án ưu đãi đầu tư, đúng đối tượng miễn thuế nhưng doanh nghiệp chưa kịp đăng ký Danh mục miễn thuế trước khi nhập khẩu do lý do khách quan, cơ quan hải quan xem xét giải quyết miễn thuế hoặc hoàn trả số tiền thuế đã nộp (nếu doanh nghiệp đã nộp thuế) theo đúng trình tự quy định.

Trách nhiệm của doanh nghiệp và cơ quan hải quan

Công văn nhấn mạnh việc tăng cường quản lý và giám sát để tránh việc trục lợi chính sách ưu đãi thuế:

• Đối với doanh nghiệp: Phải tự khai báo, tự chịu trách nhiệm trước pháp luật về tính chính xác của hồ sơ, chứng từ cung cấp cho cơ quan hải quan, đồng thời cam kết sử dụng hàng hóa nhập khẩu đúng mục đích ưu đãi đầu tư đã đăng ký.
• Đối với cơ quan hải quan: Cục Hải quan các tỉnh, thành phố có trách nhiệm kiểm tra chặt chẽ hồ sơ, thực hiện kiểm tra sau thông quan hoặc kiểm tra việc sử dụng hàng hóa miễn thuế tại công trình, dự án. Nếu phát hiện doanh nghiệp sử dụng hàng hóa sai mục đích hoặc vi phạm quy định, cơ quan hải quan sẽ tiến hành truy thu thuế và xử lý vi phạm theo quy định của pháp luật.

Văn bản này giúp thống nhất quy trình thực hiện trong toàn ngành hải quan, tạo điều kiện thuận lợi cho doanh nghiệp vượt qua khó khăn thủ tục hành chính nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước về thuế.