Công văn 14290/TC/TCT do Bộ Tài chính ban hành hướng dẫn chi tiết về chính sách thuế đối với các giao dịch quyền chọn (option) mua, bán ngoại tệ. Đây là văn bản hướng dẫn quan trọng giúp thống nhất cách hiểu và áp dụng quy định thuế đối với các công cụ tài chính phái sinh, tạo cơ sở pháp lý cho các tổ chức tín dụng và doanh nghiệp thực hiện đúng nghĩa vụ thuế.

Phạm vi và đối tượng áp dụng

• Các tổ chức tín dụng, ngân hàng thương mại được phép thực hiện hoạt động kinh doanh ngoại hối và cung ứng dịch vụ giao dịch quyền chọn ngoại tệ trên thị trường Việt Nam.
• Các tổ chức kinh tế, doanh nghiệp tham gia ký kết hợp đồng quyền chọn mua hoặc bán ngoại tệ với các tổ chức tín dụng nhằm mục đích phòng ngừa rủi ro tỷ giá hoặc kinh doanh hợp pháp.

Chính sách thuế giá trị gia tăng (GTGT)

• Phí giao dịch quyền chọn (phí option) mà khách hàng thanh toán cho tổ chức tín dụng để mua quyền chọn mua hoặc quyền chọn bán ngoại tệ được xác định là hoạt động kinh doanh ngoại tệ. Do đó, khoản phí này thuộc đối tượng không chịu thuế GTGT.
• Trường hợp tổ chức tín dụng trong nước trả phí quyền chọn cho các tổ chức tài chính nước ngoài để phòng ngừa rủi ro cho chính giao dịch của mình thì khoản phí này cũng không thuộc đối tượng chịu thuế GTGT.

Chính sách thuế thu nhập doanh nghiệp (TNDN)

• Về doanh thu tính thuế: Các khoản thu nhập phát sinh từ hoạt động giao dịch quyền chọn ngoại tệ, bao gồm phí bán quyền chọn nhận được và các khoản chênh lệch tỷ giá phát sinh khi thực hiện quyền chọn, phải được hạch toán đầy đủ vào doanh thu hoạt động tài chính để xác định thu nhập chịu thuế TNDN trong kỳ tính thuế.
• Về chi phí được trừ: Phí mua quyền chọn ngoại tệ mà doanh nghiệp hoặc tổ chức tín dụng thực tế đã chi trả được tính vào chi phí hợp lý khi xác định thu nhập chịu thuế TNDN. Điều kiện để được khấu trừ là giao dịch phải có đầy đủ hợp đồng quyền chọn, chứng từ thanh toán hợp pháp và phục vụ trực tiếp cho hoạt động sản xuất kinh doanh của đơn vị.
• Thời điểm ghi nhận doanh thu và chi phí đối với các giao dịch quyền chọn phải tuân thủ đúng các nguyên tắc kế toán hiện hành và hướng dẫn của Bộ Tài chính về hạch toán công cụ tài chính phái sinh.

Quy định về hóa đơn, chứng từ và hạch toán kế toán

• Khi thực hiện thu phí quyền chọn ngoại tệ, các tổ chức tín dụng có trách nhiệm lập chứng từ thu phí theo đúng quy định của Ngân hàng Nhà nước và Bộ Tài chính về chế độ chứng từ giao dịch ngân hàng.
• Các bên tham gia giao dịch có nghĩa vụ lưu trữ đầy đủ hồ sơ pháp lý liên quan bao gồm: Hợp đồng quyền chọn ngoại tệ, các bản xác nhận giao dịch, chứng từ chuyển tiền thanh toán phí quyền chọn để làm căn cứ giải trình, xuất trình khi cơ quan thuế thực hiện công tác thanh tra, kiểm tra.

Hiệu lực thi hành

Công văn 14290/TC/TCT có hiệu lực hướng dẫn áp dụng đối với các giao dịch quyền chọn ngoại tệ phát sinh theo các hợp đồng được ký kết hợp pháp giữa các bên. Văn bản này giúp tháo gỡ khó khăn cho các ngân hàng và doanh nghiệp, đồng thời thúc đẩy sự phát triển lành mạnh của thị trường ngoại hối và các công cụ phòng ngừa rủi ro tài chính tại Việt Nam.