Tổng quan về Công văn 141/TCHQ-GSQL năm 2014

Công văn 141/TCHQ-GSQL được Tổng cục Hải quan ban hành nhằm giải quyết các vướng mắc phát sinh trong quá trình triển khai thực hiện Thông tư số 128/2013/TT-BTC ngày 10/09/2013 của Bộ Tài chính về thủ tục hải quan, kiểm tra, giám sát hải quan, thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu và quản lý thuế đối với hàng hóa xuất khẩu, nhập khẩu. Văn bản này đóng vai trò quan trọng trong việc tháo gỡ khó khăn cho các doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương, đảm bảo tính thống nhất, minh bạch và hiệu quả trong hoạt động thông quan hàng hóa.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 141/TCHQ-GSQL

1. Hướng dẫn về thủ tục hải quan và kiểm tra, giám sát hải quan

• Địa điểm làm thủ tục hải quan: Làm rõ thẩm quyền và địa điểm tiếp nhận hồ sơ hải quan đối với từng loại hình hàng hóa đặc thù, đặc biệt là hàng hóa chuyển cửa khẩu, hàng hóa đưa vào kho ngoại quan và hàng hóa phục vụ dự án đầu tư miễn thuế.
• Khai và nộp tờ khai hải quan: Hướng dẫn chi tiết về việc khai bổ sung sau thông quan, các trường hợp được phép sửa đổi, bổ sung thông tin trên tờ khai hải quan và quy trình xử lý của công chức hải quan khi phát hiện sai lệch giữa tờ khai giấy và dữ liệu hệ thống.
• Kiểm tra thực tế hàng hóa: Quy định cụ thể về tỷ lệ kiểm tra thực tế, phương thức kiểm tra bằng máy soi và kiểm tra thủ công nhằm rút ngắn thời gian thông quan nhưng vẫn đảm bảo hiệu quả quản lý nhà nước, phòng chống gian lận thương mại.

2. Hướng dẫn về quản lý thuế, bảo lãnh thuế và hoàn thuế

• Bảo lãnh tiền thuế: Hướng dẫn áp dụng các hình thức bảo lãnh (bảo lãnh riêng, bảo lãnh chung) đối với hàng hóa xuất nhập khẩu. Làm rõ thời hạn bảo lãnh, điều kiện để tổ chức tín dụng phát hành thư bảo lãnh hợp lệ và trách nhiệm của cơ quan hải quan khi tiếp nhận bảo lãnh.
• Hoàn thuế và không thu thuế: Quy định chi tiết hồ sơ, thủ tục hoàn thuế đối với nguyên liệu nhập khẩu để sản xuất hàng xuất khẩu, hàng tái xuất trả lại chủ hàng nước ngoài, và hàng hóa bị tiêu hủy dưới sự giám sát của cơ quan hải quan.
• Xử lý nợ thuế và tiền chậm nộp: Hướng dẫn cách tính thời hạn nộp thuế, các trường hợp được gia hạn nộp thuế do nguyên nhân bất khả kháng và biện pháp cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế đối với doanh nghiệp nợ đọng thuế quá hạn.

3. Thủ tục đối với hàng hóa gia công và sản xuất xuất khẩu (SXXK)

• Thông báo hợp đồng, phụ lục hợp đồng gia công: Quy định thời hạn và phương thức thông báo hợp đồng gia công cho cơ quan hải quan trước khi nhập khẩu lô hàng nguyên liệu, vật tư đầu tiên.
• Quản lý định mức tiêu hao nguyên liệu: Hướng dẫn doanh nghiệp tự xác định và thông báo định mức thực tế sử dụng nguyên liệu, vật tư cho cơ quan hải quan, đồng thời quy định phương pháp kiểm tra định mức của cơ quan hải quan khi có dấu hiệu nghi vấn hoặc kiểm tra sau thông quan.
• Báo cáo quyết toán: Làm rõ biểu mẫu, thời hạn nộp báo cáo quyết toán tình hình sử dụng nguyên liệu, vật tư, máy móc thiết bị nhập khẩu và thủ tục thanh khoản hợp đồng gia công, SXXK nhằm đơn giản hóa quy trình cho doanh nghiệp chấp hành tốt pháp luật.

4. Thủ tục chuyển cửa khẩu và giám sát hải quan

• Tuyến đường và thời gian vận chuyển: Yêu cầu người khai hải quan đăng ký cụ thể tuyến đường vận chuyển, thời gian dự kiến di chuyển và bàn giao biên bản bàn giao giữa hải quan cửa khẩu đi và hải quan cửa khẩu đến đúng thời hạn quy định.
• Niêm phong hải quan: Quy định các trường hợp bắt buộc phải niêm phong hải quan đối với phương tiện chứa hàng hóa chuyển cửa khẩu và trách nhiệm bảo quản nguyên trạng niêm phong của người vận chuyển trong suốt quá trình di chuyển.

Ý nghĩa và tác động của văn bản

Công văn 141/TCHQ-GSQL đã kịp thời tháo gỡ những điểm nghẽn pháp lý, tạo hành lang thông thoáng cho hoạt động xuất nhập khẩu của doanh nghiệp trong bối cảnh chuyển giao áp dụng Thông tư 128/2013/TT-BTC. Việc hướng dẫn chi tiết, cụ thể từng vướng mắc giúp giảm thiểu sự chồng chéo, không thống nhất giữa các Chi cục Hải quan địa phương, từ đó nâng cao chỉ số thuận lợi hóa thương mại và cải cách thủ tục hành chính trong lĩnh vực hải quan.