Tổng quan về Công văn 1244/TCHQ-GSQL năm 2015

Công văn 1244/TCHQ-GSQL do Tổng cục Hải quan ban hành nhằm hướng dẫn chi tiết về thủ tục hải quan và chính sách thuế đối với trường hợp hàng hóa xuất khẩu theo hình thức phi mậu dịch (quà biếu, quà tặng, hàng mẫu, hành lý cá nhân...) bị đối tác nước ngoài trả lại và phải tái nhập về Việt Nam. Đây là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng giúp tháo gỡ vướng mắc cho cá nhân, tổ chức và các Chi cục Hải quan địa phương khi xử lý các trường hợp hàng hóa không nhằm mục đích thương mại bị hoàn trả.

Quy định về thủ tục hải quan đối với hàng phi mậu dịch tái nhập

Theo nội dung hướng dẫn, thủ tục hải quan đối với lô hàng xuất khẩu phi mậu dịch bị trả lại được thực hiện tương tự như thủ tục tái nhập hàng hóa xuất khẩu thương mại bị trả lại, nhưng có những điều chỉnh phù hợp với tính chất phi mậu dịch:

• Địa điểm làm thủ tục: Người khai hải quan thực hiện thủ tục tái nhập tại Chi cục Hải quan nơi đã làm thủ tục xuất khẩu lô hàng đó trước đây, hoặc tại Chi cục Hải quan cửa khẩu nơi hàng hóa được đưa về nước.
• Kiểm tra thực tế hàng hóa: Cơ quan hải quan sẽ tiến hành đối chiếu, kiểm tra thực tế hàng hóa tái nhập với thông tin hàng hóa đã xuất khẩu trước đó nhằm đảm bảo tính đồng nhất, tránh việc lợi dụng chính sách để gian lận thương mại hoặc nhập khẩu hàng hóa trái phép.
• Thời hạn tái nhập: Hàng hóa phải được tái nhập trong thời hạn quy định của pháp luật hải quan kể từ ngày xuất khẩu thực tế để được hưởng các chính sách ưu đãi về thuế liên quan đến hàng trả lại.

Thành phần hồ sơ hải quan yêu cầu

Để thực hiện thủ tục tái nhập lô hàng phi mậu dịch bị trả lại, người khai hải quan cần chuẩn bị và nộp cho cơ quan hải quan các chứng từ cốt lõi sau:

• Tờ khai hải quan nhập khẩu: Sử dụng mẫu tờ khai phi mậu dịch hoặc tờ khai hải quan điện tử theo quy định hiện hành.
• Tờ khai hải quan xuất khẩu cũ: Bản chính hoặc bản sao có xác nhận của cơ quan hải quan đối với lô hàng đã xuất khẩu trước đó.
• Văn bản thông báo trả hàng: Văn bản, email hoặc thông báo từ phía đối tác nước ngoài, người nhận hàng ở nước ngoài từ chối nhận hàng hoặc trả lại hàng, trong đó nêu rõ lý do trả lại.
• Chứng từ vận chuyển: Vận đơn (Bill of Lading) hoặc các chứng từ vận tải khác liên quan đến việc vận chuyển hàng hóa từ nước ngoài về Việt Nam.

Chính sách thuế đối với hàng phi mậu dịch tái nhập

Vấn đề nghĩa vụ thuế đối với hàng hóa phi mậu dịch tái nhập được hướng dẫn cụ thể nhằm bảo vệ quyền lợi hợp pháp của người khai hải quan:

• Không thu thuế nhập khẩu: Hàng hóa xuất khẩu bị trả lại khi tái nhập về Việt Nam được xem xét không thu thuế nhập khẩu, với điều kiện người khai hải quan chứng minh được hàng hóa tái nhập chính là hàng hóa đã xuất khẩu trước đó và chưa qua gia công, chế biến ở nước ngoài.
• Xử lý thuế xuất khẩu đã nộp (nếu có): Trường hợp lô hàng xuất khẩu phi mậu dịch trước đó đã nộp thuế xuất khẩu, người khai hải quan sẽ được hoàn lại số thuế xuất khẩu đã nộp tương ứng với số lượng hàng hóa thực tế tái nhập theo quy định của pháp luật về thuế.
• Thuế giá trị gia tăng (GTGT): Thực hiện theo quy định hiện hành đối với hàng hóa nhập khẩu trả lại, đảm bảo không phát sinh nghĩa vụ thuế trùng lặp cho người nộp thuế.

Ý nghĩa và lưu ý khi thực hiện

Công văn 1244/TCHQ-GSQL mang lại sự rõ ràng, minh bạch trong quá trình xử lý các lô hàng phi mậu dịch bị lỗi hoặc bị từ chối nhận tại nước ngoài. Người khai hải quan cần lưu ý giữ đầy đủ chứng từ xuất khẩu ban đầu và các văn bản thỏa thuận trả hàng để quá trình thông quan diễn ra thuận lợi, tránh các tranh chấp pháp lý không đáng có với cơ quan hải quan.