Công văn 108/TCT-QNL (thực tế là TCT-QLN) ban hành năm 2019 bởi Tổng cục Thuế là văn bản hướng dẫn nghiệp vụ quan trọng dành cho các cơ quan thuế địa phương về việc rà soát, lập hồ sơ và thực hiện xóa nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đối với các trường hợp không có khả năng thu hồi. Dưới đây là tóm tắt chi tiết các nội dung cốt lõi của văn bản này.

1. Đối tượng và điều kiện được xem xét xóa nợ thuế

Văn bản hướng dẫn cụ thể các nhóm đối tượng nộp thuế được xem xét xóa nợ tiền thuế, tiền chậm nộp và tiền phạt khi đáp ứng đầy đủ các điều kiện pháp lý:

• Doanh nghiệp bị tuyên bố phá sản: Doanh nghiệp đã có quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án và đã thực hiện các bước phân chia tài sản theo quy định của pháp luật về phá sản nhưng vẫn không đủ để nộp tiền thuế, tiền phạt.
• Cá nhân đã chết, mất tích hoặc mất năng lực hành vi dân sự: Người nộp thuế là cá nhân được pháp luật coi là đã chết, mất tích hoặc mất năng lực hành vi dân sự mà không có tài sản để thừa kế hoặc tài sản còn lại không đủ để thanh toán nợ thuế.
• Các khoản nợ không thể thu hồi: Các khoản nợ thuế đã quá thời hạn cưỡng chế nhưng cơ quan thuế đã áp dụng toàn bộ các biện pháp cưỡng chế theo quy định mà vẫn không thể thu hồi được do người nộp thuế không còn tài sản hoặc đã bỏ trốn khỏi địa chỉ kinh doanh.

2. Thành phần hồ sơ đề nghị xóa nợ thuế

Để đảm bảo tính pháp lý và chặt chẽ, cơ quan thuế quản lý trực tiếp phải hoàn thiện bộ hồ sơ đề nghị xóa nợ thuế bao gồm các tài liệu sau:

• Văn bản đề nghị xóa nợ: Tờ trình hoặc văn bản kiến nghị của cơ quan thuế quản lý trực tiếp gửi cấp có thẩm quyền phê duyệt.
• Giấy tờ chứng minh pháp lý: Quyết định tuyên bố phá sản của Tòa án; Giấy chứng tử hoặc quyết định tuyên bố mất tích, mất năng lực hành vi dân sự của Tòa án đối với cá nhân.
• Tài liệu xác minh tài sản: Biên bản xác minh điều kiện thi hành án, văn bản xác nhận của chính quyền địa phương về việc người nộp thuế không còn tài sản hoặc không còn khả năng tài chính để nộp thuế.
• Hồ sơ cưỡng chế nợ thuế: Các quyết định cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế đã được ban hành và thực hiện trước đó nhưng không mang lại kết quả thu hồi nợ.

3. Thẩm quyền quyết định xóa nợ thuế

Công văn nhấn mạnh việc tuân thủ nghiêm ngặt quy định về phân cấp thẩm quyền quyết định xóa nợ thuế:

• Ủy ban nhân dân cấp tỉnh: Có thẩm quyền quyết định xóa nợ tiền thuế, tiền chậm nộp, tiền phạt đối với các trường hợp phát sinh trên địa bàn quản lý theo đúng hạn mức và đối tượng quy định tại Luật Quản lý thuế.
• Tổng cục Thuế và Bộ Tài chính: Thực hiện vai trò giám sát, hướng dẫn và giải quyết đối với các hồ sơ nợ thuế có quy mô lớn hoặc có tính chất phức tạp vượt quá thẩm quyền xử lý của cấp tỉnh.

4. Trách nhiệm tổ chức thực hiện của cơ quan thuế các cấp

Tổng cục Thuế yêu cầu các Cục Thuế tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương triển khai các nhiệm vụ trọng tâm:

• Rà soát và phân loại nợ thuế: Chủ động rà soát, phân loại chính xác các khoản nợ thuế khó thu hồi, tránh tình trạng để sót đối tượng hoặc lập hồ sơ sai lệch bản chất khoản nợ.
• Chịu trách nhiệm về tính chính xác: Cục trưởng Cục Thuế địa phương chịu trách nhiệm toàn diện trước pháp luật về tính xác thực của số liệu nợ thuế và tính hợp pháp của các tài liệu trong hồ sơ đề nghị xóa nợ.
• Báo cáo định kỳ: Tổng hợp kết quả thực hiện xóa nợ thuế tại địa phương để báo cáo về Tổng cục Thuế theo đúng tiến độ quy định nhằm phục vụ công tác quản lý và giám sát chung.