Giới thiệu chung về Công văn 10193/TCHQ-TXNK

Công văn 10193/TCHQ-TXNK do Tổng cục Hải quan ban hành năm 2016 là văn bản hướng dẫn quan trọng về chính sách thuế đối với nguyên liệu, vật tư nhập khẩu phục vụ hoạt động gia công, sản xuất xuất khẩu nhưng bị tiêu hủy. Văn bản này giải quyết các vướng mắc thực tế của doanh nghiệp và cơ quan hải quan địa phương trong việc xác định nghĩa vụ thuế đối với lượng nguyên phụ liệu hư hỏng, lỗi hoặc dư thừa cần phải tiêu hủy dưới sự giám sát của cơ quan chức năng.

Chính sách thuế đối với nguyên phụ liệu nhập khẩu để gia công bị tiêu hủy

Đối với loại hình nhập khẩu nguyên liệu, vật tư để gia công cho thương nhân nước ngoài, chính sách thuế được áp dụng thống nhất theo các nguyên tắc sau:

• Miễn thuế nhập khẩu: Nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để gia công nhưng bị hư hỏng, lỗi, dư thừa trong quá trình sản xuất và được phép tiêu hủy tại Việt Nam sẽ được miễn thuế nhập khẩu. Điều kiện tiên quyết là việc tiêu hủy phải được thực hiện theo đúng quy định của pháp luật và dưới sự giám sát trực tiếp của cơ quan hải quan.
• Nghĩa vụ thuế đối với phế liệu thu hồi sau tiêu hủy: Trường hợp sau khi tiêu hủy nguyên phụ liệu gia công mà thu được phế liệu, phế phẩm có giá trị thương mại, nếu doanh nghiệp đem bán vào thị trường nội địa thì phải kê khai, nộp thuế giá trị gia tăng (GTGT) và các loại thuế liên quan khác theo quy định của pháp luật về quản lý thuế nội địa.

Chính sách thuế đối với nguyên phụ liệu nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu bị tiêu hủy

Đối với loại hình nhập khẩu nguyên liệu, vật tư để sản xuất hàng hóa xuất khẩu, chính sách thuế có sự phân biệt rõ ràng dựa trên thời điểm và quy định của Luật Thuế xuất khẩu, thuế nhập khẩu:

• Xử lý miễn thuế, hoàn thuế: Nguyên liệu, vật tư nhập khẩu để sản xuất xuất khẩu nhưng bị tiêu hủy do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ hoặc do lỗi kỹ thuật không thể tiếp tục đưa vào sản xuất sẽ được xem xét miễn thuế hoặc hoàn thuế nhập khẩu tương ứng với tỷ lệ hao hụt, tiêu hủy thực tế, với điều kiện việc tiêu hủy đã được cơ quan hải quan và các cơ quan quản lý môi trường xác nhận, giám sát.
• Kê khai thay đổi mục đích sử dụng: Nếu doanh nghiệp tự ý tiêu hủy hoặc tiêu hủy không đúng quy trình giám sát của cơ quan hải quan, lượng nguyên phụ liệu này sẽ không được tính vào định mức miễn thuế và doanh nghiệp phải thực hiện kê khai tờ khai hải quan mới, nộp đủ thuế nhập khẩu và thuế GTGT như hàng hóa nhập khẩu tiêu dùng nội địa.

Quy trình và thủ tục giám sát tiêu hủy nguyên phụ liệu

Để được áp dụng các chính sách ưu đãi về thuế nêu trên, doanh nghiệp và cơ quan hải quan phải tuân thủ nghiêm ngặt quy trình thủ tục sau:

• Thông báo tiêu hủy: Doanh nghiệp phải gửi văn bản thông báo cho Chi cục Hải quan nơi quản lý hợp đồng gia công hoặc nơi đăng ký tờ khai nhập khẩu trước khi tiến hành tiêu hủy, trong đó nêu rõ lý do tiêu hủy, danh mục, số lượng nguyên phụ liệu cần tiêu hủy.
• Phối hợp giám sát: Quá trình tiêu hủy phải được thực hiện dưới sự giám sát trực tiếp của cơ quan hải quan và cơ quan quản lý môi trường địa phương (nếu việc tiêu hủy có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường).
• Lập biên bản tiêu hủy: Sau khi hoàn thành việc tiêu hủy, các bên liên quan phải ký biên bản xác nhận kết quả tiêu hủy. Biên bản này là chứng từ pháp lý bắt buộc để doanh nghiệp làm cơ sở quyết toán thuế và thanh khoản hợp đồng với cơ quan hải quan.