Giới thiệu về Công văn 100/TANDTC-HTQT năm 2020

Công văn 100/TANDTC-HTQT được Tòa án nhân dân tối cao ban hành nhằm hướng dẫn, đôn đốc các Tòa án nhân dân địa phương thực hiện nghiêm túc và thống nhất các quy định của Thông tư liên tịch số 01/2019/TTLT-TANDTC-BNG. Đây là văn bản quan trọng quy định về cơ chế phối hợp giữa Tòa án nhân dân tối cao và Bộ Ngoại giao trong việc tống đạt, thông báo văn bản tố tụng của Tòa án và thu thập chứng cứ ở nước ngoài.

Các nội dung hướng dẫn trọng tâm của Công văn 100/TANDTC-HTQT

Văn bản tập trung chỉ đạo các Tòa án thực hiện đúng quy trình, thủ tục và thời hạn đối với các hoạt động ủy thác tư pháp hình sự, dân sự và hành chính có yếu tố nước ngoài, cụ thể bao gồm các nội dung sau:

• Lập hồ sơ ủy thác tư pháp: Tòa án phải lập hồ sơ ủy thác tư pháp đầy đủ, chính xác theo đúng mẫu quy định tại Thông tư liên tịch 01/2019/TTLT-TANDTC-BNG. Các văn bản, giấy tờ gửi ra nước ngoài phải được dịch thuật, công chứng hoặc hợp pháp hóa lãnh sự theo đúng quy định của pháp luật nước tiếp nhận hoặc điều ước quốc tế mà Việt Nam là thành viên.
• Nộp chi phí ủy thác tư pháp: Đảm bảo việc thu và nộp chi phí thực hiện ủy thác tư pháp đúng quy định. Tòa án có nghĩa vụ giải thích rõ cho đương sự về nghĩa vụ nộp lệ phí, chi phí thực tế phát sinh khi thực hiện tống đạt văn bản hoặc thu thập chứng cứ ở nước ngoài để tránh việc chậm trễ do thiếu kinh phí.
• Thời hạn gửi hồ sơ: Tòa án phải chủ động gửi hồ sơ ủy thác tư pháp cho Bộ Ngoại giao (Cục Lãnh sự) hoặc cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài đúng thời hạn quy định, đảm bảo đủ thời gian hợp lý để thực hiện việc tống đạt trước khi mở phiên tòa hoặc phiên họp.

Giải quyết vướng mắc trong việc xác định địa chỉ của đương sự ở nước ngoài

Một trong những nội dung cốt lõi được hướng dẫn chi tiết là việc xử lý các trường hợp không rõ địa chỉ hoặc địa chỉ của đương sự ở nước ngoài bị thay đổi:

• Xác minh địa chỉ: Tòa án yêu cầu người khởi kiện hoặc người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan cung cấp địa chỉ chính xác của đương sự đang ở nước ngoài. Trường hợp không cung cấp được, Tòa án phối hợp với các cơ quan chức năng như cơ quan quản lý xuất nhập cảnh để xác minh thông tin cư trú.
• Thông báo trên cổng thông tin điện tử: Nếu đã áp dụng các biện pháp xác minh nhưng vẫn không xác định được địa chỉ cụ thể, Tòa án thực hiện việc niêm yết công khai hoặc thông báo trên Cổng thông tin điện tử của Tòa án và Bộ Ngoại giao theo đúng trình tự tố tụng.

Tăng cường phối hợp giữa Tòa án và các Cơ quan đại diện Việt Nam ở nước ngoài

Để nâng cao hiệu quả công tác ủy thác tư pháp, Công văn 100/TANDTC-HTQT nhấn mạnh cơ chế phối hợp chặt chẽ:

• Trao đổi thông tin trực tiếp: Khuyến khích việc trao đổi thông tin nhanh chóng qua các kênh liên lạc chính thức giữa Tòa án thực hiện ủy thác và Cục Lãnh sự (Bộ Ngoại giao) nhằm kịp thời tháo gỡ các khó khăn, vướng mắc phát sinh trong quá trình tống đạt.
• Chế độ báo cáo định kỳ: Các Tòa án nhân dân cấp tỉnh có trách nhiệm tổng hợp, báo cáo định kỳ về kết quả thực hiện công tác ủy thác tư pháp ra nước ngoài gửi về Tòa án nhân dân tối cao (Vụ Hợp tác quốc tế) để theo dõi, tổng hợp và phối hợp với Bộ Ngoại giao giải quyết các trường hợp tồn đọng.