Công văn 10/TCT-QLN được Tổng cục Thuế ban hành năm 2015 nhằm hướng dẫn giải quyết các vướng mắc và thực hiện tạm dừng áp dụng các biện pháp cưỡng chế nợ thuế đối với người nộp thuế gặp khó khăn trong hoạt động sản xuất kinh doanh. Đây là giải pháp tháo gỡ khó khăn kịp thời từ cơ quan quản lý thuế, giúp doanh nghiệp có cơ hội phục hồi sản xuất, duy trì hoạt động và từng bước hoàn thành nghĩa vụ tài chính với ngân sách nhà nước.

Phạm vi và đối tượng áp dụng của văn bản

Văn bản hướng dẫn áp dụng đối với cơ quan thuế các cấp bao gồm Cục Thuế và Chi cục Thuế trong quá trình rà soát, phân loại nợ thuế và thực hiện quy trình cưỡng chế thi hành quyết định hành chính thuế. Đối tượng được xem xét tạm dừng cưỡng chế là các tổ chức, cá nhân nộp thuế đang có nợ thuế nhưng gặp hoàn cảnh khó khăn khách quan, hoặc đang trong quá trình thực hiện các thủ tục hành chính để được gia hạn, nộp dần hoặc xóa nợ thuế theo quy định.

Các trường hợp được xem xét tạm dừng cưỡng chế thuế

• Người nộp thuế đang đề nghị gia hạn nộp thuế hoặc nộp dần tiền thuế nợ: Áp dụng đối với các trường hợp đã nộp đầy đủ hồ sơ hợp lệ đề nghị gia hạn thời hạn nộp thuế hoặc đề nghị nộp dần tiền thuế nợ theo quy định của Luật Quản lý thuế và hồ sơ đang trong quá trình xem xét, giải quyết của cơ quan thuế có thẩm quyền.
• Người nộp thuế thuộc đối tượng được xóa nợ thuế: Các trường hợp người nộp thuế gặp khó khăn đặc biệt, thuộc diện được xem xét xóa nợ tiền thuế, tiền phạt phát sinh trước ngày quy định nhưng chưa nhận được quyết định chính thức từ cơ quan nhà nước có thẩm quyền.
• Doanh nghiệp gặp khó khăn do nguyên nhân khách quan: Người nộp thuế bị thiệt hại vật chất do thiên tai, hỏa hoạn, tai nạn bất ngờ hoặc các trường hợp bất khả kháng khác dẫn đến mất khả năng thanh toán đúng hạn, đang chờ xác nhận thiệt hại từ các cơ quan chức năng liên quan.
• Người nộp thuế đang trong quá trình giải quyết khiếu nại: Các trường hợp đang có đơn khiếu nại hợp lệ về số tiền thuế nợ, tiền phạt chậm nộp gửi đến cơ quan thuế hoặc cơ quan có thẩm quyền và đang được thụ lý giải quyết theo trình tự pháp luật.

Các biện pháp cưỡng chế được tạm dừng áp dụng

• Tạm dừng cưỡng chế bằng biện pháp thông báo hóa đơn không còn giá trị sử dụng: Đây là nội dung cốt lõi nhằm tránh việc doanh nghiệp bị đình trệ hoạt động hoàn toàn. Việc tạm dừng biện pháp này giúp doanh nghiệp tiếp tục xuất hóa đơn để bán hàng hóa, cung cấp dịch vụ, tạo dòng tiền duy trì hoạt động và thực hiện cam kết nộp dần tiền thuế nợ.
• Tạm dừng cưỡng chế trích tiền từ tài khoản ngân hàng: Hạn chế áp dụng biện pháp phong tỏa tài khoản đối với các doanh nghiệp đang thực hiện phương án phục hồi sản xuất kinh doanh khả thi và có cam kết bảo lãnh của tổ chức tín dụng về việc thanh toán nợ thuế.

Trách nhiệm của cơ quan thuế và người nộp thuế

• Đối với cơ quan thuế: Có trách nhiệm rà soát, phân loại chính xác các khoản nợ thuế của từng đối tượng; hướng dẫn người nộp thuế hoàn thiện hồ sơ đề nghị tạm dừng cưỡng chế, gia hạn hoặc nộp dần tiền thuế nợ. Đồng thời, cơ quan thuế phải tăng cường giám sát chặt chẽ việc thực hiện cam kết của doanh nghiệp, tránh tình trạng lợi dụng chính sách để trì hoãn hoặc trốn tránh nghĩa vụ thuế.
• Đối với người nộp thuế: Phải chủ động lập hồ sơ, cung cấp đầy đủ chứng từ chứng minh khó khăn tài chính khách quan, xây dựng phương án sản xuất kinh doanh cụ thể và cam kết tiến độ nộp dần tiền nợ thuế gửi cơ quan thuế quản lý trực tiếp để được xem xét giải quyết.

Hiệu lực thi hành

Công văn 10/TCT-QLN năm 2015 có hiệu lực thi hành kể từ ngày ban hành. Các hướng dẫn tại văn bản này được áp dụng thống nhất tại các cơ quan thuế địa phương nhằm đảm bảo tính đồng bộ, hỗ trợ tối đa cho người nộp thuế vượt qua giai đoạn khó khăn tài chính, đồng thời nâng cao hiệu quả công tác quản lý nợ thuế của ngành Thuế.