TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI Bản án số: 96/2024/KDTM-PT Ngày: 25/4/2024 V/v: Tranh chấp hợp đồng tín dụng.

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc —————————

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ HÀ NỘI

Ngày 16 và ngày 25/4/2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội xét xử phúc thẩm công khai vụ án Kinh doanh thương mại thụ lý số 12/2024/TLPT-KDTM ngày 08/01/2024 về việc “Tranh chấp hợp đồng tín dụng”.

Do Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 25/2023/KDTM-ST ngày 23/8/2023 của Tòa án nhân dân quận HK, thành phố Hà Nội bị kháng cáo. Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 109/2024/QĐXX-PT ngày 06/3/2024 và Quyết định hoãn phiên tòa số 168/2024/QĐ-HPT ngày 27/3/2024 giữa các đương sự:

1. Nguyên đơn: Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh vượng và Phát triển (tên gọi cũ là Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex) (PG Bank)

Trụ sở: Tầng 16, 23, 24 Tòa nhà Mipec, số 229 Tây Sơn, phường Ngã Tư Sở, quận Đống Đa, Hà Nội.

Đại diện theo pháp luật: Ông Phạm Mạnh T –Chủ tịch HĐQT.

Đại diện theo ủy quyền tham gia tố tụng: Bà Trần Thùy Linh và ông Đoàn Trung Kiên – Nhân viên Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh vượng và Phát triển (Giấy ủy quyền số 40/2024/UQ-GĐCNTL ngày 18/01/2024) (Có mặt)

Địa chỉ: Tầng 16 Tòa nhà Mipec, số 229 Tây Sơn, phường Ngã Tư Sở, quận Đống Đa, Hà Nội. ĐT: 0325.794.xxx

2. Bị đơn: Công ty TNHH Thương mại và du lịch CP

Trụ sở: Số 76 phố HK, phường P, quận HK, Hà Nội.

Đại diện theo pháp luật: Ông Phạm Văn C – Giám đốc (Vắng mặt)

Địa chỉ liên lạc: 304/K8 tập thể B, phường B, quận H, Hà Nội.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

1. Tại đơn khởi kiện đề ngày 27/12/2022 và trong quá trình giải quyết vụ án - nguyên đơn do bà Trần Thùy Linh đại diện theo ủy quyền trình bày:

Ngày 28/8/2019, Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP (gọi tắt là Công ty CP) và PG Bank– Chi nhánh Thăng Long ký kết Hợp đồng tín dụng số 103.0712/2019/HĐTD-PN/PGBank Thăng Longvới nội dung:

• - Số tiền vay: 1.344.000.000 đồng;
• - Thời hạn vay: 60 tháng;
• - Mục đích sử dụng vốn: Mua ô tô kinh doanh;
• - Lãi suất vay trong hạn: Áp dụng lãi suất 9,99%/năm trong 12 tháng đầu sau giải ngân;
• - Điều chỉnh lãi suất: Lãi suất cho vay được điều chỉnh 03 tháng 01 lần vào ngày đầu tiên của kỳ điều chỉnh. Lãi suất vay tính bằng: Lãi suất tiền gửi VND kỳ hạn 18 tháng lĩnh lãi cuối kỳ cộng (+) Biên độ 3.5%/năm;
• - Lãi suất nợ quá hạn bằng 150% lãi suất vay trong hạn;
• - Lãi suất phạt chậm trả lãi bằng 150% lãi suất vay trong hạn nhưng không vượt quá 10%/năm tính trên số dư lãi chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả và có thể được PG Bank điều chỉnh theo quy định của PG Bank trên cơ sở phù hợp với quy định của Ngân hàng Nhà nước trong từng thời kỳ.
• - Phương thức trả nợ:
• + Kỳ hạn trả nợ gốc: 22.400.000 đồng/tháng (từ kỳ 1 đến kỳ thứ 60); Ngày trả nợ đầu tiên 26/09/2019.
• + Kỳ hạn trả nợ lãi: 01/tháng/lần vào ngày 26 hàng tháng. Ngày trả nợ đầu tiên 26/09/2019.

Thực hiện Hợp đồng tín dụng số 103.0712/2019/HĐTD-PN/PGBank Thăng Long ngày 28/8/2019, PG Bank đã giải ngân cho khách hàng 01 lần với tổng số tiền là 1.344.000.000 đồng theo Đề nghị giải ngân kiêm Khế ước nhận nợ số 103.0712/2019/ÐNGN-KUNN/PN/PGBank Thăng Long.

Tài sản bảo đảm cho khoản vay nêu trên của khách hàng tại PG Bank gồm có: 01 xe ô tô nhãn hiệu SAMCO, loại ô tô khách, số khung là R75LJV101322, số máy là 4HK1721723, số loại FELIX, biển số 26B-204.55. Giấy chứng nhận đăng ký xe số 649556 do Phòng cảnh sát giao thông Công an Thành phố Hà Nội cấp ngày 24/08/2019, cấp đăng ký lần đầu ngày 05/08/2019 mang tên Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP.

Ngân hàng PG Bank nhận thế chấp tài sản trên theo Hợp đồng thế chấp phương tiện vận tải số 103.0712/2019/HĐTC-PGBTL ngày 28/08/2019;

Tài sản bảo đảm đã được PG Bank thu giữ, bán đấu giá thành ngày 12/5/2022 và được hạch toán thu vào nợ gốc ngày 25/5/2022. Kết quả bán đấu giá: Ngày 12/5/2022, Công ty đấu giá hợp danh An Bình đã tổ chức đấu giá thành công tài sản nêu trên với giá bán tài sản: 625.150.000 đồng.

Công ty TNHH Thương mại và Xây dựng CP đã thanh toán được cho Ngân hàng PG Bank tổng số tiền là 871.743.388 đồng, trong đó: 755.103.300 đồng nợ gốc, 116.514.832 đồng nợ lãi trong hạn và 125.256 đồng nợ lãi quá hạn.

Do Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP vi phạm nghĩa vụ trả nợ nên Ngân hàng PG Bank đã khởi kiện ra Tòa án nhân dân quận HK, thành phố Hà Nội với những yêu cầu cụ thể như sau:

- Buộc Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP thanh toán cho PG Bank số tiền tạm tính đến ngày 20/07/2023 là 957.683.216 đồng, trong đó:

• + Gốc: 588.896.700 đồng;
• + Lãi trong hạn: 282.970.052 đồng;
• + Lãi quá hạn: 85.816.464 đồng.

Lãi sẽ được tiếp tục tính từ ngày 21/7/2023 trên tổng số tiền thực nợ PG Bank với mức lãi suất quá hạn theo thỏa thuận tại Hợp đồng tín dụng và Đề nghị giải ngân kiêm Khế ước nhận nợ là 150% lãi suất trong hạn cho đến khi Khách hàng trả hết nợ.

Ngay sau khi bản án có hiệu lực pháp luật, nếu Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP không thanh toán đủ số nợ nêu trên cho PG Bank thì đề nghị Tòa án tuyên cho phép PG Bank được quyền yêu cầu Cơ quan thi hành án có thẩm quyền xác minh điều kiện Thi hành án của Khách hàng để thu hồi toàn bộ khoản nợ cho PG Bank.

2. Tại bản tự khai đề ngày 31/5/2023, bị đơn do ông Phạm Văn Cường đại diện theo pháp luật trình bày:

Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP vay vốn tại Ngân hàng PGBank theo Hợp đồng tín dụng số 103.0712/2019/HĐTD-PN/PGBank Thăng Long ngày 28/8/2019.

Số tiền vay: 1.344.000.000 đồng.

Mục đích vay: Mua ô tô để kinh doanh vận tải

Công ty đã ký hợp đồng thế chấp ngày 28/8/2019 với Ngân hàng PG bank. Tài sản bảo đảm cho hợp đồng tín dụng nêu trên là 01 xe ô tô nhãn hiệu SAMCO biển số 26B - 204.55. Giá trị chiếc xe ô tô thế chấp là 2.030.000.000 đồng.

Trong quá trình hoạt động do ảnh hưởng của dịch Covid bùng phát nên Công ty không hoạt động được đến khoảng thời gian tháng 8/2021, Ngân hàng PG Bank thu giữ xe của Công ty CP và đến 12/5/2022 bán đấu giá với giá trị là 625.000.000 đồng. Trong thời gian bán đấu giá Công ty CP không được thông báo từ phía Ngân hàng PG Bank. Tôi thấy giá trị xe Công ty CP mua mới là 2.030.000.000 đồng đến lúc Ngân hàng PG Bank thanh lý với số tiền 625.000.000 đồng là không hợp lý và không đúng với giá trị thực tế của thị trường. Theo tôi với giá trị thực tế của chiếc xe mà Ngân hàng PG Bank thu giữ cũng đã đủ số dư nợ mà Công ty CP nợ Ngân hàng PG Bank. Hiện Công ty CP đã đăng ký tạm ngừng hoạt động tại Sở Kế hoạch và Đầu tư. Tại trụ sở 76 Nguyễn Khiết, phường Phúc Tân, quận HK, Hà Nội, công ty không còn hoạt động cũng như không treo biển công ty. Bị đơn đề nghị được vắng mặt trong quá trình giải quyết vụ án cũng như tại phiên tòa.

3. Tại phiên tòa sơ thẩm:

- Nguyên đơn vẫn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện, đề nghị Tòa án: buộc Công ty CP phải thanh toán cho Ngân hàng toàn bộ khoản nợ gốc và tiền lãi phát sinh của hợp đồng tín dụng số 103.0712/2019/HĐTD-PN/PGBank Thăng Long tạm tính đến ngày 14/8/2023 là: 964.652.575 đồng. Trong đó, gốc: 588.896.700 đồng. Lãi trong hạn: 196.021.636 đồng. Lãi quá hạn: 90.675.240 đồng. Lãi chậm trả lãi: 89.058.999 đồng.

Đề nghị tiếp tục tính lãi từ ngày 15/8/2023 trên tổng số tiền thực nợ PG Bank với mức lãi suất quá hạn theo thỏa thuận tại Hợp đồng tín dụng và Đề nghị giải ngân kiêm Khế ước nhận nợ là 150% lãi suất trong hạn, mức lãi suất chậm trả lãi theo thỏa thuận tại Hợp đồng tín dụng và Đề nghị giải ngân kiêm khế ước nhận nợ là 150% lãi suất trong hạn cho đến khi khách hàng trả hết nợ.

Trường hợp bị đơn không thanh toán đủ số tiền nợ nêu trên cho Ngân hàng PG Bank, đề nghị tuyên cho Ngân hàng PG Bank được quyền yêu cầu cơ quan thi hành án có thẩm quyền xác minh điều kiện thi hành án của khách hàng để thu hồi toàn bộ khoản nợ của Ngân hàng PG Bank.

- Bị đơn vắng mặt và đã có đề nghị Tòa án xét xử vắng mặt.

Tại Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 25/2023/KDTM-ST ngày 23/8/2023 của Tòa án nhân dân quận HK đã xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) đối với bị đơn Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP.

2. Buộc Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP phải trả cho Ngân hàng TMCP Xăng dầu Petrolimex (PG Bank) số tiền nợ gốc của Hợp đồng tín dụng số 103.0712/2019/HĐTD-PN/PGBank Thăng Long ngày 28/8/2019 là 588.896.700 đồng.

Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP phải thanh toán cho Ngân hàng thương mại cổ phần Xăng dầu Petrolimex khoản tiền lãi phát sinh của số tiền nợ gốc trên theo lãi suất thỏa thuận trong Hợp đồng tín dụng, Khế ước nhận nợ đã ký giữa hai bên kể từ ngày kế tiếp ngày xét xử sơ thẩm cho đến khi thanh toán xong toàn bộ khoản nợ.

Không xem xét yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng thương mại cổ phần Xăng dầu Petrolimex đối với Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP về việc trả tiền lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi chậm trả lãi của số nợ gốc trên. Dành quyền khởi kiện bằng vụ án khác khi ngân hàng có yêu cầu và xuất trình đầy đủ các tài liệu chứng cứ chứng minh cho yêu cầu khởi kiện của mình là có căn cứ và hợp pháp.

Ngoài ra, Bản án sơ thẩm còn quyết định về án phí, quyền thi hành án và kháng cáo theo quy định của pháp luật.

4. Sau khi xét xử xơ thẩm

Không đồng ý với Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm, Ngân hàng PG Bank đã có đơn kháng cáo đối với một phần Bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm số 25/2023/KDTM-ST ngày 23/8/2023 của Tòa án nhân dân quận HK về việc trả tiền lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi chậm trả lãi của số nợ gốc. Ngoài đơn kháng cáo, tại thời điểm nộp đơn người kháng cáo không có tài liệu, chứng cứ nào khác.

5. Trình bày của các đương sự tại Tòa án cấp phúc thẩm:

Tại cấp phúc thẩm và tại phiên tòa, Ngân hàng PG Bank (nguyên đơn) vẫn giữ nguyên yêu cầu khởi kiện và yêu cầu kháng cáo.

Tại phiên tòa phúc thẩm ngày 16/4/2024, Ngân hàng PG.Bank cung cấp các quyết định điều chỉnh lãi suất của Ngân hàng PG.Bank và lập bảng kê tính tiền nợ gốc và nợ lãi yêu cầu bị đơn phải thanh toán tạm tính đến ngày xét xử sơ thẩm 23/8/2023. Tuy nhiên, qua kiểm tra, nhận thấy các quyết định Ngân hàng PG.Bank cung cấp là các quyết định về việc Ban hành biểu lãi suất tiền gửi danh cho Khách hàng là cá nhân. Trong khi đó, Công ty CP là doanh nghiệp, thuộc loại khách hàng là tổ chức kinh kế. Ngân hàng PG.Bank không giải trình được căn cứ khoản vay Công ty CP áp dụng theo biểu lãi suất tiền gửi danh cho Khách hàng là cá nhân. Mặt khác, qua đối chiếu nhận thấy lãi suất tiền gửi khách hàng là cá nhân cao hơn lãi suất tiền gửi khách hàng là tổ chức kinh kế. Do đó, các quyết định điều chỉnh lãi suất Ngân hàng PG.Bank cung cấp để tính lãi khoản vay của Công ty CP là không phù hợp với thỏa thuận tại Tại mục 4 - Nội dung Các khế ước nhận nợ và ảnh hưởng đến quyền, lợi ích hợp pháp của Công ty CP.

Để đảm bảo quyền lợi của Công ty CP, Hội đồng xét xử đã tạm ngừng phiên tòa để Ngân hàng PG.Bank cung cấp lại các quyết định điều chỉnh lãi suất theo đúng thỏa thuận tại Tại mục 4 - Nội dung Các khế ước nhận nợ.

Sau khi ngừng phiên tòa, tại phiên tòa được mở lại ngày 25/4/2024, Ngân hàng PG.Bank đã cung cấp lại các quyết định điều chỉnh lãi suất và lập bảng kê tính tiền nợ gốc và nợ lãi yêu cầu bị đơn phải thanh toán tạm tính đến ngày xét xử sơ thẩm 23/8/2023. Cụ thể như sau.

Tổng số tiền phải thanh toán là 953.296.575 đồng. Trong đó:

• Nợ gốc: 588.896.700 đồng.
• Lãi trong hạn: 196.493.517 đồng.
• Lãi quá hạn: 133.951.692 đồng.
• Lãi chậm trả lãi: 33.954.666 đồng.

Ngân hàng PG Bank đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm chấp nhận đơn kháng cáo, xem xét lại một phần bản án sơ thẩm, buộc Công ty CP phải thanh toán cho Ngân hàng theo tổng tố tiền nợ gốc, nợ lãi và lãi chậm trả lãi nêu trên.

- Công ty CP (bị đơn): Đã được tống đạt hợp lệ các văn bản tố tụng nhưng không có văn bản trình bày ý kiến và không đến Tòa án làm việc.

Các đương sự thống nhất xác nhận ngoài các tài liệu chứng cứ đã nộp cho Tòa án ra thì không còn tài liệu chứng cứ nào khác để nộp cho Tòa án và đề nghị Tòa án giải quyết vụ án theo quy định của pháp luật.

* Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội trình bày quan điểm và đề xuất hướng giải quyết vụ án:

- Về thủ tục tố tụng: Thẩm phán và Hội đồng xét xử đã chấp hành đúng quy định của pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án từ thủ tục thụ lý vụ án, mở phiên tòa và tại phiên tòa xét xử phúc thẩm. Tại phiên tòa, đương sự đã thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ của mình quy định của pháp luật tố tụng dân sự.

- Về nội dung: Căn cứ các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ xét thấy Hợp đồng tín dụng và hợp đồng thế chấp được các bên ký kết trên cơ sở hoàn toàn tự nguyện, về hình thức và nội dung phù hợp với quy định của pháp luật, nên phát sinh hiệu lực đối với các bên. Hiện nay, tài sản thế chấp đã được Ngân hàng và phát mại để đối trừ thanh toán một phần khoản nợ của Công ty CP. Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận buộc Công ty CP phải trả cho Ngân hàng PG Bank số tiền nợ gốc là: 588.896.700 đồng là có căn cứ. Hiện nay, các bên không có tranh chấp và kháng cáo về số tiền nợ gốc phải trả và hợp đồng thế chấp nên có hiệu lực pháp luật.

* Đối với nội dung kháng cáo về việc trả tiền lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi chậm trả lãi của số nợ gốc:

Theo thỏa thuận tại mục 4 - Nội dung Các khế ước nhận nợ thì lãi suất các bên thỏa thuận tại Hợp đồng tín dụng là lãi suất có điều chỉnh. Tại Tòa án cấp sơ thẩm nguyên đơn không xuất trình được tài liệu chứng cứ hợp lệ quy định về căn cứ tính lãi điều chỉnh theo từng thời kỳ. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm quyết định không xem xét giải quyết yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc tính lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi chậm trả lãi và giành quyền khởi kiện giải quyết bằng vụ án khác là có căn cứ.

Tại cấp phúc thẩm, Ngân hàng PG Bank đã cung cấp bổ sung các quyết định điều chỉnh lãi suất của Ngân hàng để làm căn cứ tính lãi. Bảng kê tính Lãi trong hạn và Lãi quá hạn của Ngân hàng là phù hợp với thỏa thuận của các bên trong Hợp đồng tín dụng, các Khế ước nhận nợ và đúng với quy định của pháp luật. Do đó, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận kháng cáo của Ngân hàng PG Bank, căn cứ các quyết định điều chỉnh lãi suất của Ngân hàng PG Bank đã cung cấp bổ sung để xác định số tiền lãi trong hạn, lãi quá hạn yêu cầu Công ty CP phải thanh toá.

Đối với yêu cầu thanh toán tiền lãi chậm trả: Yêu cầu phải thanh toán tiền lãi chậm trả lãi là yêu cầu lãi chồng lãi và vượt quá yêu cầu khởi kiện ban đầu nên đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của Ngân hàng PGBank.

Từ những phân tích trên, đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận một phần yêu cầu kháng cáo của Ngân hàng PG Bank. Căn cứ khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự sửa một phần bản án sơ thẩm về phần trả tiền lãi trong hạn, lãi quá hạn và không chấp nhận yêu cầu lãi chậm trả lãi.

Về án phí: Do kháng cáo được chấp nhận một phần nên Ngân hàng PG Bank không phải chịu án phí theo quy định của pháp luật.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Căn cứ các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án, căn cứ kết quả hỏi và tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1]. Xét về thủ tục kháng cáo: Đơn kháng cáo của Ngân hàng PG Bank làm trong thời hạn luật định. Người kháng cáo đã nộp tạm ứng án phí phúc thẩm, nên việc kháng cáo là hợp lệ. Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội giải quyết là đúng thẩm quyền.

Về người tham gia tố tụng: Tòa án đã tống đạt hợp lệ các văn bản tố tụng của Tòa án cho các đương sự trong vụ án. Tại cấp phúc thẩm, bị đơn là Công ty CP không có ý kiến và tài liệu, chứng cứ nộp cho Tòa án. Tại phiên tòa hôm nay, Công ty CP vắng mặt lần thứ hai. Căn cứ Điều 296 Bộ luật tố tụng dân sự, Hội đồng xét xử quyết định vẫn tiến hành xét xử vắng mặt đương sự.

[2].Về nội dung kháng cáo:

Ngày 28/8/2019, Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP ký kết Hợp đồng tín dụng số 103.0712/2019/HĐTD-PN/PGBank Thăng Long với Ngân hàng TMCP Xăng Dầu Petrolimex, nay là Ngân hàng TMCP Thịnh vượng và Phát triển để vay số tiền 1.344.000.000 đồng, mục đích vay để mua ô tô kinh doanh. Thời hạn vay 60 tháng (Kể từ ngày tiếp theo của ngày PG Bank giải ngân vốn lần đầu). Lãi suất vay được quy định cụ thể trong Khế ước nhận nợ.

Trên cơ sở Hợp đồng tín dụng, Hợp đồng thế chấp tài sản, ngày 28/8/2019, PG Bank đã giải ngân cho Công ty CP 01 lần với tổng số tiền là 1.344.000.000 đồng theo Đề nghị giải ngân kiêm Khế ước nhận nợ số 103.0712/2019/ĐNGN-KUNN/PN/PGBank Thăng Long.

Xét thấy:

Hợp đồng tín dụng, Giấy nhận nợ và Hợp đồng thế chấp được các bên ký kết trên cơ sở tự nguyện, có mục đích và nội dung không vi phạm điều cấm của pháp luật, không trái đạo đức xã hội, phù hợp với các quy định khoản 16 Điều 4; khoản 2 Điều 91, điểm a khoản 3 Điều 98 Luật các tổ chức tín dụng năm 2010; các Điều 317, 318, 319, 320, 357 Bộ luật dân sự 2015; các bên không có tranh chấp về tính hiệu lực của Hợp đồng tín dụng, Hợp đồng thế chấp và không kháng cáo nên có hiệu lực pháp luật.

Trong đơn khởi kiện, cũng như trong các bản tự khai của nguyên đơn và tại các phiên hòa giải tại Tòa án cấp sơ thẩm, Ngân hàng PG Bank thống nhất trình bày: Tổng số tiền khách hàng đã thanh toán cho Ngân hàng PG Bank là 871.743.588 đồng, trong đó nợ gốc là 755.103.300 đồng. Bị đơn - Công ty CP tuy không khai số tiền cụ thể đã trả cho PG Bank, nhưng căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án, căn cứ bảng tổng hợp số liệu tính đến ngày 14/8/2023 mà Ngân hàng xuất trình, Hội đồng xét xử sơ thẩm xác nhận số tiền nợ gốc mà Công ty CP đã trả cho PG Bank là 755.103.300 đồng. Đối chiếu với khoản nợ gốc đã giải ngân và số tiền nợ gốc Công ty CP đã trả, yêu cầu của nguyên đơn đối với khoản tiền nợ gốc còn lại, xét thấy Tòa án cấp sơ thẩm chấp nhận buộc Công ty CP phải trả cho Ngân hàng PG Bank số tiền nợ gốc là: 588.896.700 đồng là có căn cứ. Hiện nay, các bên không có tranh chấp và kháng cáo về số tiền nợ gốc phải trả nên có hiệu lực pháp luật.

* Đối với yêu cầu phải thanh toán tiền lãi:

Tại Tòa án cấp sơ thẩm, do nguyên đơn không xuất trình được tài liệu chứng cứ hợp lệ quy định về căn cứ tính lãi điều chỉnh theo từng thời kỳ nên Tòa án cấp sơ thẩm đã không xem xét giải quyết yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc tính lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi chậm trả lãi. Giành quyền giải quyết bằng vụ án khác khi Ngân hàng có yêu cầu và xuất trình đầy đủ các tài liệu chứng cứ chứng minh yêu cầu khởi kiện của mình.

Sau khi xét xử sơ thẩm, Ngân hàng PGBank kháng cáo cho rằng việc Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét giải quyết yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn về việc tính lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi chậm trả lãi là không thỏa đáng, ảnh hưởng đến quyền và lợi ích hợp pháp của Ngân hàng PGBank.

Xét thấy:

Tại mục 4 - Nội dung Các khế ước nhận nợ có quy định:

• “- Lãi suất vay trong hạn là 9,99%/năm trong 12 tháng đầu sau giải ngân.
• - Lãi suất cho vay được điều chỉnh 03 tháng 01 lần vào ngày đầu tiên của kỳ điều chỉnh. Lãi suất vay tính bằng: Lãi suất tiền gửi VND kỳ hạn 18 tháng lĩnh lãi cuối kỳ cộng (+) Biên độ 3.5%/năm tương ứng đối với khách hàng doanh nghiệp MSMEs vay trung hạn xếp hạng tín dụng AA.
• - Lãi suất quá hạn bằng 150% lãi suất vay trong hạn áp dụng đối với dư nợ gốc quá hạn kể từ thời điểm chuyển nợ quá hạn.
• - Lãi suất chậm trả lãi bằng 150% lãi suất vay trong hạn nhưng không vượt quá 10%/năm tính trên số dư lãi chậm trả tương ứng với thời gian chậm trả và có thể được PG Bank điều chỉnh theo quy định của PG Bank trên cơ sở phù hợp với quy định của Ngân hàng nhà nước trong từng thời kỳ”.

Như vậy lãi suất các bên thỏa thuận tại Hợp đồng tín dụng là lãi suất có điều chỉnh với lãi suất cho vay tương ứng do PG Bank ban hành tại thời điểm điều chỉnh phù hợp với quy định của pháp luật

Theo quy định tại khoản 1 Điều 8, Điều 10 - Nghị quyết 01/2019/NQ-HĐTP ngày 11/01/2019 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án nhân dân tối cao về việc xác định lãi, lãi suất cho vay trong hợp đồng tín dụng tại thời điểm xét xử sơ thẩm và việc điều chỉnh lãi, lãi suất khi các bên có thỏa thuận thì: “lãi, lãi suất cho vay được xác định theo thỏa thuận của các bên và văn bản quy phạm pháp luật quy định về lãi, lãi suất có hiệu lực tại thời điểm điều chỉnh lãi, lãi suất”.

Để có căn cứ tính lãi suất theo từng thời điểm, Tòa án cấp sơ thẩm đã yêu cầu Ngân hàng nộp toàn bộ các thông báo, quyết định của Ngân hàng về việc điều chỉnh lãi suất cho từng thời kỳ (theo thỏa thuận của các bên) để làm căn cứ tính lãi. Tuy nhiên quá trình giải quyết vụ án đến trước khi Tòa án cấp sơ thẩm mở phiên tòa, đại diện theo ủy quyền của nguyên đơn không nộp được bất kỳ quyết định điều chỉnh lãi suất nào. Tại phiên tòa sơ thẩm ngày 14/8/2023, Hội đồng xét xử đã ban hành Quyết định tạm ngừng phiên tòa để tạo điều kiện cho Ngân hàng có thời gian thu thập các Quyết định điều chỉnh lãi suất để nộp làm căn cứ để tính lãi. Tuy nhiên đến ngày phiên tòa mở lại, ngày 19/8/2023 Ngân hàng mới chỉ nộp được một số quyết định từ tháng 17/3/2010 đến 15/4/2021; từ 07/10/2022 đến 28/7/2023. Các quyết định điểu chỉnh kể từ sau ngày 15/4/2021 đến trước ngày 07/10/2022 không có. Khi hỏi về cách tính lãi, đại diện theo ủy quyền của Ngân hàng cũng không trình bày được căn cứ để áp dụng các lãi suất như trong bảng kê tính lãi mà Ngân hàng đã nộp tại phiên tòa.

Như vậy về lãi suất trong hạn, quá hạn, tại Tòa án cấp sơ thẩm Ngân hàng PG Bank không xuất trình được tài liệu chứng cứ hợp lệ quy định về căn cứ tính lãi điều chỉnh theo từng thời kỳ. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm quyết định không xem xét giải quyết yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng PG Bank về việc tính lãi trong hạn, lãi quá hạn, lãi chậm trả lãi và giành quyền khởi kiện giải quyết bằng vụ án khác là có căn cứ và đúng với quy định tại Điều 91 Bộ luật tố tụng dân sự năm 2015.

Tại cấp phúc thẩm, theo yêu cầu của Tòa án, Ngân hàng PG Bank đã cung cấp bổ sung toàn bộ các quyết định điều chỉnh lãi suất của Ngân hàng để làm căn cứ tính lãi; đồng thời lập bảng kê tính tiền nợ gốc và nợ lãi yêu cầu Công ty CP phải thanh toán tạm tính đến ngày xét xử sơ thẩm 23/8/2023. Cụ thể như sau:

Tổng số tiền phải thanh toán là 953.296.575 đồng. Trong đó:

• Nợ gốc: 588.896.700 đồng.
• Lãi trong hạn: 196.493.517 đồng.
• Lãi quá hạn: 133.951.692 đồng.
• Lãi chậm trả lãi: 33.954.666 đồng.

Xét thấy: Tại cấp phúc thẩm, Ngân hàng PG Bank đã cung cấp bổ sung toàn bộ các quyết định điều chỉnh lãi suất của Ngân hàng để làm căn cứ tính lãi. Bảng kê tính Lãi trong hạn và Lãi quá hạn của Ngân hàng là phù hợp với thỏa thuận của các bên trong Hợp đồng tín dụng, các Khế ước nhận nợ và đúng với quy định của pháp luật. Hội đồng xét xử quyết định chấp nhận kháng cáo của Ngân hàng PG Bank, buộc Công ty CP phải thanh toán cho Ngân hàng PGBank tạm tính đến ngày xét xử sơ thẩm 23/8/2023 số tiền lãi là: Lãi trong hạn: 196.493.517 đồng. Lãi quá hạn: 133.951.692 đồng.

Đối với yêu cầu thanh toán tiền lãi chậm trả:

Tại Đơn khởi kiện (bút lục 03), bản tự khai của người đại diện theo ủy quyền của Ngân hàng ngày 31/5/2023 (bút lục 123), phiên họp hòa giải công khai chứng cứ ngày 31/5/2023 (bút lục 129), phiên họp hòa giải công khai chứng cứ ngày 20/7/2023 (bút lục 211), Nguyên đơn là Ngân hàng PGBank không có yêu cầu bị đơn là Công ty CP phải thanh toán lãi chậm trả lãi. Tại Quyết định số 36/2023/QĐXXST-KDTM ngày 26/7/2023, Tòa án nhân dân quận HK quyết định đưa vụ án ra xét xử dự kiến vào hồi 14h ngày 14/8/2023 (bút lục 275). Tại bản tự khai của người đại diện theo ủy quyền của Ngân hàng ngày 14/8/2023 (bút lục 278), ngày 19/8/2023 (bút lục 3388) và tại phiên tòa sơ thẩm ngày 23/8/2023, Nguyên đơn là Ngân hàng PGBank mới có yêu cầu Công ty CP phải thanh toán tiền lãi chậm trả lãi tạm tính đến ngày 14/8/2023 số tiền là 89.058.999 đồng. Yêu cầu phải thanh toán tiền lãi chậm trả lãi được nguyên đơn đề nghị sau khi Tòa án cấp sơ thẩm đã có quyết định đưa vụ án ra xét xử, do đó vượt quá yêu cầu khởi kiện ban đầu. Do đó, Tòa án cấp sơ thẩm không xem xét giải quyết là đúng quy định tại Khoản 1 Điều 244 Bộ luật tố tụng dân sự. Do đó, kháng cáo của Ngân hàng PGBank yêu cầu Công ty CP phải thanh toán tiền lãi chậm trả lãi là không có căn cứ để chấp nhận.

Từ những phân tích trên căn cứ khoản 2 Điều 308 Bộ luật tố tụng dân sự chấp nhận một phần kháng cáo của Công ty CP, sửa một phần bản án sơ thẩm.

Về án phí: Do yêu cầu kháng cáo được chấp nhận một phần nên người kháng cáo không phải chịu án phí phúc thẩm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

• - Căn cứ Điều 280, Điều 466 và Điều 468 Bộ luật Dân sự năm 2015.
• - Căn cứ Khoản 1 Điều 30; khoản 1 Điều 35; điểm a khoản 1 Điều 39; Điều 91; Điều 97; Điều 147; điểm b khoản 2 Điều 227; khoản 2 Điều 244, Điều 271; Điều 273; Điều 278; Điều 280, khoản 2 Điều 308; Điều 309 Bộ luật Tố tụng dân sự 2015.
• - Căn cứ Điều 90, Điều 91, Điều 94, Điều 95, Điều 98 Luật các tổ chức tín dụng năm 2010.
• - Căn cứ Điều 13 Thông tư 39/2016/TT-NHNN ngày 30/12/2016 của Ngân hàng Nhà nước Việt Nam quy định về hoạt động cho vay của Hợp đồng tín dụng.
• - Căn cứ Điều 8 và Điều 13 Nghị quyết số 01/2019/NQ-HĐTPngày 11/01/2019của Hội đồng thẩm phán Toà án nhân dân tối cao hướng dẫn áp dụng một số quy định của pháp luật về lãi, lãi suất, phạt vi phạm.
• - Căn cứ Điều 26, khoản 2 Điều 29 Nghị quyết số 326/2016 UBTVQH của Ủy ban thường vụ Quốc Hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý, sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.

Chấp nhận một phần yêu cầu kháng cáo của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh Vượng và Phát triển (PG Bank), sửa một phần bản án kinh doanh thương mại sơ thẩm. Xử:

1. Chấp nhận một phần yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh Vượng và Phát triển (PG Bank) đối với bị đơn Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP về việc tranh chấp hợp đồng tín dụng.

2. Buộc Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP phải có nghĩa vụ thanh toán trả Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh Vượng và Phát triển (PG Bank) các khoản tiền tạm tính đến ngày 23/8/2023 là 919.341.909 đồng (Chín trăm mười chín triệu ba trăm bốn mươi mốt nghìn chín trăm linh chín đồng). Trong đó,

• Nợ gốc: 588.896.700 đồng.
• Lãi trong hạn: 196.493.517 đồng.
• Lãi quá hạn: 133.951.692 đồng.

Kể từ ngày tiếp theo của ngày xét xử sơ thẩm cho đến khi thi hành án xong, Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP còn phải chịu khoản tiền lãi của số tiền nợ gốc còn phải thi hành án theo mức lãi suất mà các bên thoả thuận trong hợp đồng tín dụng hoặc khế ước nhận nợ tương ứng với thời gian chậm trả nhưng phải phù hợp với quy định của pháp luật.

3. Không xem xét yêu cầu khởi kiện của Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh Vượng và Phát triển (PG Bank) đối với Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP về việc trả tiền lãi chậm trả lãi. Giành quyền khởi kiện bằng vụ án khác khi Ngân hàng có yêu cầu.

4. Về án phí:

• + Án phí sơ thẩm:
• - Công ty TNHH Thương mại và Du lịch CP phải chịu án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm 39.580.257 đồng (Ba mươi chín triệu năm trăm tám mươi nghìn hai trăm năm mươi bảy đồng).
• - Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh Vượng và Phát triển (PG Bank) được nhận lại số tiền tạm ứng án phí kinh doanh thương mại sơ thẩm là 19.200.000 đồng (Mười chín triệu hai trăm nghìn đồng), đã nộp theo biên lai thu số 0052317 ngày 17/5/2023 tại Chi cục Thi hành án dân sự quận HK, thành phố Hà Nội.
• + Án phí phúc thẩm:
• - Ngân hàng Thương mại Cổ phần Thịnh Vượng và Phát triển (PG Bank) không phải chịu án phí kinh doanh thương mại phúc thẩm, được hoàn lại số tiền tạm ứng án phí phúc thẩm là 2.000.000 đồng (Hai triệu đồng), đã nộp theo Biên lai tạm ứng án phí phúc thẩm số AA/2020/0052578 ngày 26/9/2023 của Chi cục Thi hành án dân sự quận HK, Hà Nội.

Trường hợp bản án được thi hành theo quy định tại Điều 2 của Luật Thi hành án dân sự thì người thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thoả thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 6, 7 và 9 của Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật Thi hành án dân sự.

5. Bản án phúc thẩm có hiệu lực kể từ ngày tuyên án./.

Nơi nhận: -VKSND TP Hà Nội; -TAND Q. HK; - Chi cục THADS Q. HK; - Các Đương sự; - Lưu Hồ sơ.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN Bùi Đức Bằng