TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ CẦN THƠ

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Bản án số: 96/2025/DS-PT

Ngày: 11-03-2025

V/v "Tranh chấp đòi lại quyền sử dụng đất cho ở nhờ”

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ CẦN THƠ

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:
Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Nguyễn Quyến
Các Thẩm phán: Ông Nguyễn Văn Hải
Bà Nguyễn Thị Tuyết Loan

- Thư ký phiên tòa: Bà Trần Thảo Ngân - Thư ký Tòa án, Tòa án nhân dân Thành phố Cần Thơ

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân Thành phố Cần Thơ tham gia phiên tòa: Ông Nguyễn văn Phi - Kiểm sát viên.

Ngày 11 tháng 03 năm 2025 tại Trụ sở Tòa án nhân dân Thành phố Cần Thơ xét xử phúc thẩm vụ án thụ lý số: 502/2024/TLPT-DS ngày 30 tháng 12 năm 2024 về việc "Tranh chấp đòi lại quyền sử dụng đất cho ở nhờ ".

Do bản án dân sự sơ thẩm số: 144/2024/DSST ngày 12 tháng 09 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Thới Lai bị kháng cáo.

Theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử phúc thẩm số: 79/2025/QĐ-PT ngày 11 tháng 02 năm 2025, giữa các đương sự:

- Nguyên đơn: Ông Lê Nhật Q, sinh năm 1987; địa chỉ: số C ấp T, thị trấn T, huyện T, thành phố Cần Thơ. (có mặt)

- Người bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp cho nguyên đơn: Luật sư Đặng Minh T, thuộc Đoàn luật sư tỉnh V; Địa chỉ: Số A đường N, phường B, thành phố V, tỉnh Vĩnh Long. (có mặt)

- Bị đơn: Ông Lê Thành H, sinh năm 1950; địa chỉ: ấp T, thị trấn T, huyện T, thành phố Cần Thơ. (có mặt)

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan:

1. Ông Lê Thanh T1, sinh năm 1976; (vắng mặt)
2. Ông Nguyễn Phúc L, sinh năm 1973; (vắng mặt)
3. Bà Nguyễn Thị S, sinh năm 1954; (có mặt)
4. Bà Lê Thị Thúy L1, sinh năm 1978; (vắng mặt)
5. Ông Lê Văn N, sinh năm 1998; (vắng mặt)
6. Bà Lê Thị Hồng Á, sinh năm 2000; (có mặt)
7. Ông Lê Thanh P, sinh năm 1982; (vắng mặt)
8. Bà Nguyễn Thị Thanh T2, sinh năm 1989. (vắng mặt)

Cùng địa chỉ: ấp T, thị trấn T, huyện T, thành phố Cần Thơ.

- Người làm chứng:

1. Ông Lê Hữu T3, sinh năm 1951; Địa chỉ: ấp T, thị trấn T, huyện T, thành phố Cần Thơ. (vắng mặt)
2. Bà Lê Thị Hồng N1, sinh năm 1958; Địa chỉ: số B ấp B, xã T, huyện T, thành phố Cần Thơ. (vắng mặt)

- Người kháng cáo: Nguyên đơn ông Lê Nhật Q.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

-Theo đơn khởi kiện đề ngày 26/7/2022 cũng như trong quá trình giải quyết vụ án nguyên đơn ông Lê Nhật Q trình bày yêu cầu:

Vào khoảng năm 1994 cha của ông là ông Lê Tấn P1, cũng là em ruột của ông Lê Thành H thấy cuộc sống ông H khó khăn, không có nơi ở nên cha ông đã hỏi ý kiến bà nội ông để cho ông H về ở nhờ trên phần đất có sẵn căn nhà gỗ của cha ông có diện tích 300m², thửa đất số 10, tờ bản đồ số 14 loại đất ở tại đô thị, tọa lạc tại ấp T, thị trấn T, huyện T, thành phố Cần Thơ. Đến năm 2008 ông Lê Tấn P1 chết, để lại quyền sử dụng đất nêu trên cho ông. Sau khi cha ông mất, thì bị đơn ông H nhiều lần xây dựng lại nhà cửa trên phần đất do ông đứng tên mà không hỏi ý kiến của ông, đến khoảng năm 2014 khi phát hiện bị đơn ông H tiếp tục xây dựng, ông có hỏi sao tự ý xây dựng thì ông H hứa khi nào ông có nhu cầu sử dụng đất thì thông báo cho ông H biết trước vài tháng để gia đình ông H sẽ di dời đi nơi khác. Đến ngày 10/10/2021 ông có đến gặp gia đình ông H để trao đổi về việc ông sẽ lấy lại đất, không cho gia đình ông H tiếp tục ở trên phần đất này nữa thì ông H nói muốn về đây ở thì phải mua cho ông H phần đất khác, ông H mới đồng ý di dời đi. Nay ông yêu cầu ông H cùng những người thân đang sống trên phần đất nêu trên phải di dời đi nơi khác để trả lại quyền sử dụng đất cho ông, ông đồng ý hỗ trợ chi phí di dời cho ông H với số tiền 70.000.000đồng.

- Tại đơn phản tố và trong quá trình giải quyết vụ án, ông H trình bày và yêu cầu:

Ông thừa nhận phần đất ông đang ở là của cha mẹ ông là ông Lê Văn M và bà Lưu Thị V, đến khi ông M mất thì vào năm 1993 mẹ ông và em trai ông là ông Lê Tấn P1 có xuống tận gia đình ông để kêu ông về sinh sống trên phần đất của ông bà để lo việc hương quả của ông bà sau này, nên vợ chồng ông có về ở và sinh sống trên phần đất có diện tích 300m². Nay ông Lê Nhật Q yêu cầu ông và gia đình di dời đi nơi khác để trả lại quyền sử dụng đất nói trên, ông không đồng ý do phần đất này cha mẹ cho ông, ông yêu cầu Tòa án ổn định và công nhận cho ông diện tích 300m².

Tại bản án dân sự sơ thẩm số 144/2024/DS-ST ngày 12/9/2024 của Tòa án nhân dân huyện Thới Lai đã quyết định:

1. Chấp nhận yêu cầu khởi kiện của nguyên đơn ông Lê Nhật Q.

Buộc bị đơn ông Lê Thành H và hộ gia đình ông H phải di dời toàn bộ tài sản trong nhà trả lại diện tích đất 300m² Thửa đất số 10, tờ bản đồ số 10 loại đất ở tại đô thị, đất tọa lạc tại ấp T, trị trấn T, huyện T, thành phố Cần Thơ theo giấy chứng nhận quyền sử dụng đất hiện đứng tên ông Lê Nhật Q cho nguyên đơn ông Lê Nhật Q.

Nguyên đơn ông Lê Nhật Q có trách nhiệm hoàn trả lại giá trị các công trình xây dựng trên đất cho bị đơn ông Lê Thành H số tiền là 484.527.000 đồng và giá trị cây trồng là 2.726.000 đồng. Thời gian và cách trả do Cơ quan thi hành án Dân sự huyện T giải quyết theo thẩm quyền.

Bị đơn ông Lê Thành H và hộ gia đình ông H được quyền lưu cư trong thời hạn 06 tháng, khi Bản án có hiệu lực.

Ngoài ra, Bản án còn tuyên về chi phí tố tụng, án phí và quyền kháng cáo của các đương sự.

Sau khi xét xử sơ thẩm, ngày 30/9/2024 nguyên đơn kháng cáo bản án sơ thẩm, đề nghị cấp phúc thẩm sửa án sơ thẩm theo hướng ghi nhận nguyên đơn được sở hữu tài sản trên đất và chỉ đồng ý bồi thường 178.683.000đ, buộc bị đơn hoàn trả chi phí định giá 15.000.000₫.

Tại phiên toà phúc thẩm:

- Ông Lê Nhật Q với ông Lê Thành H, bà Nguyễn Thị S thống nhất thỏa thuận: Ông Lê Nhật Q có trách nhiệm hoàn trả giá trị các công trình xây dựng trên đất và hỗ trợ cho ông Lê Thành H tổng số tiền 350.000.000 đồng, Sau khi ông Q hỗ trợ xong tiền, ông H, bà S cùng các thành viên trong hộ gia đình có trách nhiệm dọn hết đồ đạc cá nhân ra khỏi nhà, giao trả cho ông Q quyền sử dụng diện tích 300m² đất và quyền sở hữu các công trình, vật kiến trúc, cây trồng trên đất.

Về chi phí tố tụng: Nguyên đơn, bị đơn tự nguyện chịu.

- Đại diện Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Cần Thơ tham gia phiên tòa phát biểu ý kiến như sau:

Về việc tuân theo pháp luật trong quá trình giải quyết vụ án: Thẩm phán, Hội đồng xét xử, Thư ký thực hiện đúng quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự; các đương sự tham gia tố tụng chấp hành đúng quyền và nghĩa vụ theo quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự. Nguyên đơn kháng cáo trong thời gian luật định nên xem xét giải quyết theo trình tự phúc thẩm.

Về nội dung vụ án: Tại phiên tòa, các đương sự thỏa thuận với nhau về việc giải quyết vụ án, sự tự nguyện này là phù hợp pháp luật, không trái đạo đức xã hội, đề nghị Hội đồng xét xử sửa án sơ thẩm, công nhận sự thỏa thuận của các đương sự.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Sau khi nghiên cứu các tài liệu có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên tòa và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Nguyên đơn kháng cáo trong thời hạn luật định nên được xem xét và giải quyết theo thủ tục phúc thẩm. Tòa án cấp sơ thẩm xác định quan hệ pháp luật “tranh chấp đòi lại quyền sử dụng đất cho ở nhờ” và giải quyết là đúng quy định tại khoản 9 Điều 26; điểm a khoản 1 Điều 35, khoản 1 Điều 39 Bộ luật Tố tụng dân sự.

[2] Tại phiên tòa phúc thẩm, các đương sự tự nguyện thỏa thuận với nhau việc giải quyết vụ án, sự tự nguyện thỏa thuận của các đương sự không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội nên đại diện Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử căn cứ vào Điều 300 Bộ luật tố tụng dân sự, sửa án sơ thẩm, công nhận sự tự nguyện thỏa thuận của các đương sự, là phù hợp với nhận định của Hội đồng xét xử nên được chấp nhận.

[3] Về án phí: Bị đơn là người cao tuổi nên được miễn án phí sơ thẩm. Nguyên đơn kháng cáo phải chịu án phí phúc thẩm.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ Điều 300 Bộ luật Tố tụng dân sự;

Nghị quyết 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án.

Tuyên xử:

Sửa Bản án sơ thẩm số 144/2024/DS-ST ngày 12 tháng 09 năm 2024 của Tòa án nhân dân huyện Thới Lai, thành phố Cần Thơ. Công nhận sự thỏa thuận của các đương sự như sau:

1. Ông Lê Nhật Q có trách nhiệm hoàn trả giá trị các công trình xây dựng, cây trồng trên đất và hỗ trợ cho ông Lê Thành H tổng số tiền 350.000.000 đồng (Ba trăm năm mươi triệu đồng). Sau khi ông Q hỗ trợ xong tiền; ông Lê Thành H, bà Nguyễn Thị S cùng các thành viên trong hộ gia đình có trách nhiệm dọn hết đồ đạc cá nhân ra khỏi nhà, giao trả cho ông Lê Nhật Q quyền sử dụng diện tích 300m² đất và quyền sở hữu các công trình, vật kiến trúc, cây trồng gắn liền với 300m² đất, thửa đất số 14.

(Căn cứ Bản trích đo địa chính số 435/TTKTTNMT ngày 12/5/2023, Biên bản xem xét, thẩm định tại chổ ngày 15/03/2023 để xác định diện tích đất, các công trình, vật kiến trúc, cây trồng giao trả cho ông Q).

2. Về chi phí đo đạc, định giá: Các đương sự tự nguyện chịu, công nhận đã nộp và chi xong.
3. Về án phí:

- Án phí dân sự sơ thẩm:

Bị đơn ông Lê Thành H không phải chịu án phí dân sự sơ thẩm theo quy định do là người cao tuổi.

Nguyên đơn ông Lê Nhật Q được nhận lại 300.000 đồng tạm ứng án phí đã nộp theo Biên lai thu tiền số 0005812 ngày 15/11/2022 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Thới Lai, thành phố Cần Thơ.

- Về án phí phúc thẩm:

Ông Lê Nhật Q phải chịu 300.000 đồng, được khấu trừ vào 300.000 đồng tạm ứng án phí đã nộp 0004350 ngày 20/9/2024 của Chi cục Thi hành án dân sự huyện Thới Lai, thành phố Cần Thơ. Ông Q đã nộp đủ án phí phúc thẩm.

Trong trường hợp bản án, quyết định được thi hành theo quy định tại Điều 2 Luật thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền thỏa thuận thi hành án, quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo Điều 6, 7 và 9 Luật thi hành án dân sự, thời hiệu thi hành án dân sự được thực hiện theo quy định tại Điều 30 Luật thi hành án dân sự.

Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án./.

Nơi nhận: - Các đương sự, - VKSND TP. Cần Thơ; - TAND H. Thới Lai; - Chi Cục THADS H.Thới Lai - Lưu hồ sơ vụ án.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Nguyễn Quyến