TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

Bản án số: 739/2024/HS-PT Ngày 27 tháng 8 năm 2024

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI THÀNH PHỐ HỒ CHÍ MINH

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Ngô Mạnh Cường

Các Thẩm phán: Ông Nguyễn Văn Minh

Ông Hoàng Thanh Dũng

- Thư ký phiên toà: Ông Ngụy Tiến Thảo - Thư ký Toà án nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh tham gia phiên toà: Ông Vũ Thanh Sơn - Kiểm sát viên cao cấp.

Ngày 27 tháng 8 năm 2024 tại trụ sở Tòa án nhân dân nhân tỉnh Bình Th xét xử phúc thẩm lưu động công khai vụ án hình sự phúc thẩm thụ lý số 486/2024/TLPT-HS ngày 03 tháng 6 năm 2024 đối với bị cáo Nguyễn Hữu H do có kháng cáo của bị cáo đối với Bản án hình sự sơ thẩm số 26/2024/HS-ST ngày 22 tháng 4 năm 2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Th.

- Bị cáo có kháng cáo: Nguyễn Hữu H (Tên gọi khác: Sok S), sinh năm 2000 tại Vương quốc Campuchia; nơi cư trú: Sang Kat 1, Tonlesap, thành phố Xiêm R, Vương quốc Campuchia; nơi tạm trú: Số 426/8/15 đường Hoàng Hữu N, phường Long Thạnh M, thành phố Thủ Đ, Thành phố Hồ Chí Minh, Việt Nam; nghề nghiệp: Không; trình độ văn hóa: 9/12; giới tính: Nam; dân tộc: Kinh; tôn giáo: Thiên chúa giáo; quốc tịch: Campuchia; con ông Nguyễn Hữu H và bà Nguyễn Thị L; bị cáo chưa có vợ con; tiền án, tiền sự: Không; tạm giam ngày 08/6/2023; có mặt tại phiên tòa.

- Người bào chữa cho bị cáo Nguyễn Hữu H: Ông Lê Văn K là Luật sư của Văn phòng luật sư Ngọc K thuộc Đoàn Luật sư tỉnh Bình Th; có mặt.

- Ngoài ra, trong vụ án này còn có bị hại nhưng không có kháng cáo và không liên quan tới kháng cáo nên Tòa án không triệu tập đên phiên tòa.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo Bản án sơ thẩm, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Bị cáo Nguyễn Hữu H là người Vương quốc Campuchia vượt biên sang Việt Nam sinh sống từ năm 2018, không có giấy tờ tùy thân. Bị cáo H đã lấy giấy chứng minh nhân dân số [...] mang tên Nguyễn Hữu H, sinh ngày 25/6/2000, trú tại k p 2, thị trấn Thạnh Hóa, huyện Thạnh H, tỉnh Long A, do Công an tỉnh Long A cấp ngày 10/6/2015 và gỡ ảnh của anh Nguyễn Hữu H trên giấy chứng minh nhân dân ra, dán ảnh của mình vào để làm giấy tờ tùy thân. Bị cáo H sử dụng 02 giấy chứng minh nhân dân mang tên người khác rồi gỡ bỏ ảnh trên giấy chứng minh nhân dân ra, dán ảnh của H vào và đi đăng ký 02 tài khoản ngân hàng để sử dụng thực hiện hành vi phạm tội lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Cụ thể: Bị cáo H sử dụng giấy chứng minh nhân dân mang tên Lê Quang Tr (sinh ngày 26/5/2000, nơi cư trú thôn Chánh H, xã Canh H, huyện Vân C, tỉnh Bình Đ) rồi gỡ bỏ ảnh của Trường ra và dán ảnh của bị cáo Hậu vào; bị cáo Hậu mang giấy chứng minh nhân dân đến Ngân hàng thương mại cổ phần Công thương Việt Nam - Chi nhánh 8 Thành phố Hồ Chí Minh (Ngân hàng Vietinbank), mở tài khoản ngân hàng số [...] mang tên Lê Quang Tr vào ngày 01/9/2020 nhưng hình ảnh là hình của bị cáo H đăng ký. Bị cáo Hậu sử dụng giấy chứng minh nhân dân mang tên Hồ Khắc H (sinh ngày 11/01/2002, nơi cư trú thôn 5, xã Cư N, huyện Ea K, tỉnh Đăk L) rồi gỡ bỏ ảnh của H ra và dán ảnh của bị cáo H vào; bị cáo Hậu mang giấy chứng minh nhân dân đến Ngân hàng thương mại cổ phần Á Châu - Phòng giao dịch Huỳnh Tấn P, Thành Phố Hồ Chí Minh (Ngân hàng ACB) mở tài khoản ngân hàng số 19973317 mang tên Hồ Khắc H vào ngày 31/5/2021 nhưng hình ảnh là hình của bị cáo H đăng ký.

Vào khoảng tháng 6 năm 2022, bị cáo H làm quen với anh Nguyễn Thành D (sinh năm 1993, nơi cư trú khu phố 5, phường Bình T, thị xã La G, tỉnh Bình Th) qua mạng xã hội facebook, bị cáo H nói với anh D bản thân là giám đốc Công ty cổ phần Du lịch và An ninh vệ sỹ Mê K (thực tế Công ty này không hoạt động), Công ty có mở các tour du lịch cho khách trong và ngoài nước, bị cáo H rủ anh D cùng góp vốn làm ăn và sẽ chia đôi tiền lời sau khi kết thúc các tour du lịch, anh D đồng ý. Bị cáo H yêu cầu anh D chuyển tiền vào tài khoản Ngân hàng ACB số 19973317 mang tên Hồ Khắc H để hùn vốn mở các tour du lịch. Tin lời của bị cáo H là sự thật nên từ ngày 12/6/2022 đến ngày 22/7/2022, anh Nguyễn Thành D sử dụng số tài khoản 227018559 của anh D mở tại Ngân hàng ACB chuyển tiền cho bị cáo H qua số tài khoản 19973317 mang tên Hồ Khắc H với tổng số tiền là 971.280.000 đồng. Trong quá trình chuyển tiền, ngày 21/7/2022 bị cáo H đã sử dụng tài khoản Ngân hàng Vietinbank số [...] mang tên Lê Quang Tr để chuyển khoản trả lại số tiền 50.000.000 đồng cho anh D để tạo lòng tin cho anh D là sẽ nhận lại tiền vốn góp. Sau khi nhận được tiền chuyển khoản của anh D, bị cáo H đến các trụ ATM trên địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh rút toàn bộ số tiền anh D đã chuyển chiếm đoạt tiêu xài cá nhân và tắt máy điện thoại.

Tại Bản án hình sự sơ thẩm số 26/2024/HS-ST ngày 22 tháng 4 năm 2024, Tòa án nhân dân tỉnh Bình Th quyết định (tóm tắt):

Xử phạt bị cáo Nguyễn Hữu H 13 (mười ba) năm tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và 02 (hai) năm tù về tội “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức”. Tổng hợp hình phạt của 02 tội, buộc bị cáo Nguyễn Hữu H phải chấp hành hình phạt chung là 15 (mười lăm) năm tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày 08 tháng 6 năm 2023.

Ngoài ra, Tòa án cấp sơ thẩm còn quyết định về trách nhiệm dân sự, xử lý vật chứng án phí và quyền kháng cáo.

Ngày 02 tháng 5 năm 2024, bị cáo Nguyễn Hữu H kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt.

Tại phiên tòa, bị cáo Nguyễn Hữu H thay đổi yêu cầu kháng cáo, đồng ý với mức hình phạt đối với tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản', chỉ xin giảm nhẹ hình phạt đối với tội “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức” vì cho rằng mức án 02 năm tù là nặng; phạm tội trong hoàn cảnh hạn chế nhận thức; có trình độ học vấn thấp; gia đình có hoàn cảnh khó khăn.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh phát biểu quan điểm:

Về tố tụng: Hội đồng xét xử, những người tiến hành tố tụng khác và những người tham gia phiên tòa đã thực hiện đúng quyền và nghĩa vụ theo quy định của Bộ luật tố tụng Hình sự.

Về nội dung: Căn cứ vào lời khai của bị cáo H trong quá trình điều tra và tại phiên tòa phúc thẩm, có cơ sở xác định bị cáo đã thực hiện hành vi sửa chữa giấy chứng minh nhân dân của người khác bằng cách dán hình của mình vào, sau đó thực hiện hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản của bị hại D. Tại phiên tòa, bị cáo thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình, chỉ xin giảm nhẹ hình phạt. Xét thấy, hành vi phạm tội của các bị cáo là đặc biệt nguy hiểm cho xã hội, đã sử dụng thủ đoạn gian dối để tạo niềm tin cho chủ sở hữu tài sản rồi sau đó thực hiện việc chiếm đoạt tài sản của họ, do đó cần phải xử lý nghiêm để giáo dục, răn đe và phòng ngừa chung. Tòa án cấp sơ thẩm đã áp dụng đầy đủ các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ để xử phạt bị cáo mức án chung cho 02 tội là 15 tù là tương xứng với tính chất, mức độ hành vi phạm tội mà bị cáo đã gây ra. Bị cáo H kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt nhưng không xuất trình được tình tiết giảm nhẹ nào mới nên đề nghị Hội đồng xét xử không chấp nhận kháng cáo của bị cáo và giữ nguyên bản án sơ thẩm.

Luật sư bào chữa cho bị cáo Nguyễn Văn H trình bày: Tại phiên tòa phúc thẩm hôm nay, bị cáo Hậu không kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt đối với tội danh lừa đảo chiếm đoạt tài sản mà chỉ xin giảm nhẹ hình phạt đối với tội “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức”.

Ở tội danh này, bị cáo sử dụng giấy chứng minh giả với mục đích thực hiện hành vi lừa đảo, trường hợp bị cáo không chiếm đoạt được tài sản của bị hại thì bị cáo không phạm tội “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức”; do đó, theo nguyên tắc thu hút về tội danh nặng hơn thì bị cáo chỉ phạm tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản”. Mặc khác, bị cáo là người có nhận thức pháp luật bị hạn chế, mục đích ban đầu làm giả chứng minh nhân dân để có việc làm mà không có ý định phạm tội, có hoàn cảnh khó khăn và tuổi đời còn trẻ. Vì vậy, kính đề nghị Hội đồng xét xử cân nhắc tuyên bố bị cáo không phạm tội “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức” hoặc giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo đối với tội danh này.

Bị cáo Nguyễn Hữu H trình bày: Bị cáo thống nhất với quan điểm bào chữa của luật sư, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ cho bị cáo một phần hình phạt về tội danh “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức”.

Bị cáo Nguyễn Hữu H nói lời nói sau cùng: Bị cáo thấy rất ăn năn, hối cải về hành vi phạm tội của mình, kính xin Hội đồng xét xử giảm nhẹ một phần hình phạt cho bị cáo để bị cáo sớm có cơ hội làm lại cuộc đời, trở thành công dân có ích cho xã hội.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án; kết quả được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Bị cáo Nguyễn Hữu H đã sử dụng 03 giấy chứng minh nhân dân của người khác mang tên Nguyễn Hữu H, Lê Quang Tr và Hồ Khắc H rồi gỡ bỏ ảnh của người đứng tên trên 03 giấy chứng minh nhân dân ra và dán ảnh của bị cáo H vào, sau đó sử dụng giấy chứng minh nhân dân số [...] mang tên Nguyễn Hữu H làm giấy tờ tùy thân; mang giấy chứng minh nhân dân mang tên Lê Quang Tr đến Ngân hàng Vietinbank mở tài khoản số [...] cấp ngày 01/9/2020; mang giấy chứng minh nhân dân mang tên Hồ Khắc H đến Ngân hàng ACB mở tài khoản số 19973317 cấp ngày 31/5/2021. Sau đó, bị cáo Hậu mời gọi ông Nguyễn Thành D góp vốn kinh doanh các tour du lịch để chia lợi nhuận. Tin lời của Hậu nói là thật nên từ ngày 12/6/2022 đến ngày 22/7/2022, ông Nguyễn Thành D đã chuyển 971.280.000 đồng cho bị cáo Hậu thông qua số tài khoản 19973317 mang tên Hồ Khắc H. Ngày 21/7/2022, bị cáo H đã sử dụng tài khoản Ngân hàng Vietinbank số [...] mang tên Lê Quang Tr chuyển cho ông D số tiền 50.000.000 đồng để tạo lòng tin, số tiền còn lại 921.000.000 đồng bị cáo H chiếm đoạt để sử dụng vào mục đích cá nhân.

Với hành vi phạm tội nêu trên, bị cáo Nguyễn Hữu H đã bị Tòa án cấp sơ thẩm xét xử về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và tội “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức” theo điểm a khoản 4 Điều 174 và điểm b khoản 2 Điều 340 Bộ luật hình sự năm 2015 là có căn cứ, đúng pháp luật.

[2] Tại phiên tòa phúc thẩm: Bị cáo Nguyễn Hữu H thay đổi thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội như Tòa án cấp sơ thẩm đã quy kết, chỉ kháng cáo xin giảm nhẹ hình phạt đối với tội danh “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức” với lý do nhận thức pháp luật hạn chế, gia đình có hoàn cảnh khó khăn, tuổi đời còn nhỏ. Hội đồng xét xử xét thấy hành vi phạm tội của các bị cáo là đặc biệt nguy hiểm cho xã hội, đã sử dụng thủ đoạn gian dối để tạo niềm tin cho chủ sở hữu tài sản rồi sau đó thực hiện việc chiếm đoạt tài sản của họ; cùng với đó, để thực hiện thủ đoạn phạm tội, bị cáo đã sử dụng nhiều giấy chứng minh nhân dân của người khác, thay ảnh của mình, dán vào giấy chứng minh nhân dân đó với mục đích tránh bị phát hiện, điều này thể hiện tính chất tinh vi của bị cáo thực hiện hành vi phạm tội. Thông qua hành vi phạm tội, bị cáo đã trực tiếp xâm phạm quyền sở hữu tài sản của cá nhân được pháp luật bảo vệ; xâm phạm trực tiếp tới trật tự quản lý hành chính của nhà nước về giấy tờ nhân thân; và làm mất an ninh, trật tự trị an địa phương, gây hoang mang trong quần chúng nhân dân. Do đó, cần phải xử phạt mức án đủ nghiêm khắc để giáo dục, răn đe và phòng ngừa chung.

[3] Hành vi phạm tội của bị cáo đồng thời xâm phạm tới hai khách thể được pháp luật hình sự bảo vệ là quyền sở hữu tài sản và trật tự quản lý hành chính nhà nước nên bị xét xử về 02 tội danh “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và “Sửa chữa và sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức”, trong đó phạm một tội thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng. Trong vụ án này, bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự, được hưởng 01 tình tiết giảm nhẹ theo quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51. Căn cứ vào tính chất, mức độ hành vi phạm tội và tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo, Tòa án cấp sơ thẩm xử phạt bị cáo với mức án tổng hợp chung cho cả hai tội là 15 năm tù là hoàn toàn phù hợp, không nặng. Tại phiên tòa phúc thẩm, bị cáo Hậu không xuất trình được tình tiết giảm nhẹ đặc biệt nào mới nên Hội đồng xét xử giữ nguyên bản án sơ thẩm như đề nghị của Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Thành phố Hồ Chí Minh.

[4] Những phân tích trên cũng là căn cứ để Hội đồng xét xử không chấp nhận quan điểm của Luật sư bào chữa cho bị cáo Nguyễn Hữu H.

[5] Do kháng cáo không được chấp nhận nên bị cáo Nguyễn Hữu H phải chịu án phí hình sự phúc thẩm.

[5] Các quyết định khác của Bản án hình sự sơ thẩm số 26/2024/HS-ST ngày 22 tháng 4 năm 2024 của Toà án nhân dân tỉnh Bình Th có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

- Căn cứ: Điểm a khoản 1 Điều 355 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015.

Không chấp nhận kháng cáo của bị cáo Nguyễn Hữu H; giữ nguyên Bản án hình sự sơ thẩm số 26/2024/HS-ST ngày 22 tháng 4 năm 2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Th về phần hình phạt đối với bị cáo Nguyễn Văn H.

- Áp dụng: Điểm a khoản 4 Điều 174, điểm b khoản 2 Điều 340, Điều 38, điểm s khoản 1 Điều 51 và khoản 1 Điều 55 Bộ luật hình sự năm 2015.

- Tuyên xử:

1. Xử phạt bị cáo Nguyễn Hữu H 13 (mười ba) năm tù về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và 02 (hai) năm tù về tội “Sửa chữa, sử dụng giấy chứng nhận, các tài liệu của cơ quan, tổ chức”.

Tổng hợp hình phạt:

Buộc bị cáo Nguyễn Hữu H phải chấp hành hình phạt chung cho hai tội là 15 (mười lăm) năm tù. Thời hạn tù tính từ ngày 08 tháng 6 năm 2023. Tiếp tục tạm giam bị cáo Nguyễn Hữu H 45 (bốn mươi lăm) ngày để đảm bảo thi hành án.

2. Về án phí hình sự sơ thẩm: Bị cáo Nguyễn Hữu H phải chịu 200.000 đồng.

- Các quyết định khác của Bản án hình sự sơ thẩm số 26/2024/HS-ST ngày 22 tháng 4 năm 2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Bình Th không có kháng cáo, kháng nghị có hiệu lực pháp luật kể từ ngày hết thời hạn kháng cáo, kháng nghị.

- Bản án phúc thẩm có hiệu lực pháp luật kể từ ngày tuyên án.

Nơi nhận: - Tòa án nhân dân tối cao; - Vụ Pháp chế và Quản lý Khoa học; - VKSND cấp cao tại TP. Hồ Chí Minh; - TAND tỉnh Bình Th; - VKSND tỉnh Bình Th; - Cục THADS tỉnh Bình Th; - Công an tỉnh Bình Th; - Sở Tư pháp tỉnh Bình Th; - Trại Tạm giam Công an tỉnh Bình Th; - Lưu - NTTP.	TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Ngô Mạnh Cường
Các Thẩm phán Hoàng Thanh Dũng - Nguyễn Văn Minh	Thẩm phán – Chủ tọa phiên tòa Ngô Mạnh Cường