TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG Bản án số: 385/2024/HS-PT Ngày: 26 - 8 - 2024

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN CẤP CAO TẠI ĐÀ NẴNG

- Thành phần Hội đồng xét xử phúc thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: ông Nguyễn Tấn Long

Các Thẩm phán: ông Võ Ngọc Thông

ông Phạm Ngọc Thái

- Thư ký phiên tòa: bà Văn Thị Mỹ Thảo, Thư ký Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng tham gia phiên tòa: ông Đoàn Minh Lộc, Kiểm sát viên.

Ngày 26 tháng 8 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk, xét xử phúc thẩm công khai vụ án hình sự thụ lý số 356/2024/TLPT-HS ngày 11 tháng 7 năm 2024 đối với bị cáo Lê Đức D; do có Kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đắk Lắk đối với Bản án hình sự sơ thẩm số 58/2024/HSST ngày 07-6-2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk.

- Bị cáo có kháng cáo:

Lê Đức D, sinh năm 1996 tại tỉnh Đắk Lắk.

Nơi cư trú: Số A Y nối dài, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk; giới tính: nam; quốc tịch: Việt Nam; dân tộc: Kinh; tôn giáo: không; trình độ học vấn: 12/12; nghề nghiệp: buôn bán; con ông Lê Mạnh T và bà Ngô Thị Hương H; bị cáo có vợ là Võ Thị Hồng L và có 01 con sinh năm 2020; tiền án, tiền sự: không.

Nhân thân: ngày 24 tháng 4 năm 2017 bị Tòa án nhân dân thành phố Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk xử phạt 02 năm tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách 04 năm, kể từ ngày tuyên án sơ thẩm, về tội “Cố ý gây thương tích cho người khác”, tại Bản án hình sự sơ thẩm số 67/2017/HSST (đã được xóa án tích)

Bị cáo bị tạm giam từ ngày 13-9-2023 đến ngày 07-6-2024 được trả tự do, có mặt tại phiên tòa.

- Bị hại: Nguyễn Sỹ D1; địa chỉ: Số A N, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk, vắng mặt.

- Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan: bà Ngô Thị Hương H; địa chỉ: TDP H, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk, có mặt.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

[1] Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và bản án sơ thẩm, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Vào khoảng 15 giờ ngày 01 tháng 5 năm 2023, sau khi đi câu cá và uống bia tại bờ suối thuộc địa phận xã E, huyện B, tỉnh Đắk Lắk, thì Ngô Hiền L1 điều khiển xe môtô biển kiểm soát 47B2-755.21 chở Lê Đức D; Phạm Minh T1 điều khiển xe môtô biển kiểm soát 47B2-355.96 chở Lại Hoàng T2; Đào Anh T3 điều khiển xe môtô biển kiểm soát 47L2-1925 chở Nguyễn Trung T4; Nguyễn Duy S điều khiển xe môtô biển kiểm soát 47H4-1134 chở bạn gái S (chưa xác định được nhân thân, lai lịch). Cả nhóm di chuyển hướng về đường N, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk. Khi đi đến gần tiệm tạp hóa của chị Phạm Thị Thu S1 (số A đường N, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk) thì thấy Trần Thế Đ đang xảy ra mâu thuẫn, cãi nhau với Nguyễn Sỹ D1. D1 dùng tay đấm vào mặt Đ, thì Đ bỏ chạy và D1 đuổi theo. Khi quay trở lại quán T7 thì D1 thấy Lại Hoàng T2, Đoàn Anh T5, Phạm Anh T6, Nguyễn Trung T4, Nguyễn Duy S và bạn gái của S đang đứng trước quán tạp hóa, nên D1 nghĩ nhóm người này là do Đ gọi đến để đánh lại D1, nên D1 đã cãi nhau với S, nên S đuổi đánh D1. D1 đi theo lối bên hông qua quán bún bên cạnh quán T7 chửi S, thì bị S, T2, T6 nhặt đá ở trên đường và lấy các ly thủy tinh ở bàn đá ném về phía D1, nhưng không trúng. Lúc này, Ngô Hiền L1 điều khiển xe môtô chở Lê Đức D đi trước nhưng không thấy nhóm bạn của mình nên đã quay xe lại để tìm. Khi L1 và D quay lại đến quán thì thấy nhóm bạn của mình thì D xuống xe đi lại đứng gần Nguyễn Trung T4 tại bãi đất trống đối diện với quán. Lúc này, T2 lấy ly thủy tinh ném D1 và D1 lấy một con dao, lưỡi bằng kim loại, có tổng chiều dài khoảng 40cm đang đuổi đánh S- T2- T6, thì S, T2, T6 bỏ chạy. D1 quay sang lao đến vị trí của T4 và D đang đứng; D1 lao đến dùng dao chém một nhát trúng vào chiếc mũ bảo hiểm mà T4 đang đội ở trên đầu và chém một nhát thứ hai trúng vào phần cổ phía sau của T4 gây thương tích; D thấy D1 lao đến thì lùi lại nhặt một cây gậy gỗ, có tổng chiều dài khoảng 40cm, đường kính khoảng 04cm, khi D1 tiếp tục đưa dao lên cao lần thứ 3 hướng về phía T4 thì D cầm cây đánh một cái trúng vào vùng đầu bên trái của D1, làm D1 ngã xuống đất bất tỉnh. Lúc này S chạy đến dùng tay giật lấy con dao trên tay D1 rồi vứt đi. Sau đó, nhóm của D bỏ đi về, còn D1 được đưa đến Bệnh viện Đ1 để cấp cứu và điều trị.

Tại Tại Kết luận giám định tổn thương cơ thể trên người sống số 232/KLTTCT-PY ngày 31 tháng 5 năm 2023 của Trung tâm Pháp y thuộc Sở Y tế tỉnh Đ đối với Nguyễn Sỹ D1 đã kết luận: Tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể của Nguyễn Sỹ D1 tại thời điểm giám định là: 56% (Năm mươi sáu phần trăm). Vật tác động: Vật tày, cứng, có cạnh. Cơ chế hình thành thương tích: Vết thương nham nhở đỉnh trái; Vỡ lún sọ trán – đỉnh trái + nứt sọ đỉnh trái; Xuất huyết khoang dưới nhện; tụ máu dọc liềm não; dập xuất huyết não vùng trán trái là do tác động của V tày, cứng, có cạnh hướng từ trước ra sau, từ trên xuống dưới.

Tại Kết luận giám định tổn thương cơ thể trên người sống số 339/KLTTCT-PY ngày 25 tháng 7 năm 2023 của Trung tâm Pháp y thuộc Sở Y tế tỉnh Đ kết luận thương tích của Nguyễn Trung T4: Sẹo nằm chéo cổ sau bên trái, ngang đốt sống cổ C4, bờ đều, gọn là do tác động trực tiếp của vật sắc hướng từ trước ra sau, từ trên xuống dưới, từ trái qua phải. Tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể do thương tích gây nên là 02% (Hai phần trăm).

Tại Kết luận giám định tổn thương cơ thể trên người sống số 404/KLTTCT-PY ngày 21 tháng 8 năm 2023 của Trung tâm Pháp y thuộc Sở Y tế tỉnh Đ kết luận thương tích của Trần Thế Đ. Tỷ lệ phần trăm tổn thương cơ thể do thương tích gây nên là 00% (Không phần trăm).

[2] Tại Bản án hình sự sơ thẩm số 58/2024/HSST ngày 07-6-2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk đã quyết định:

Tuyên bố: Bị cáo Lê Đức D phạm tội “Giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng”.

Điều luật áp dụng và mức hình phạt: căn cứ khoản 1 Điều 126; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015.

Xử phạt Bị cáo Lê Đức D 08 (Tám) tháng 25 ngày tù, thời gian chấp hành hình phạt tù được tính từ ngày bị cáo bị bắt tạm giam ngày 13-9-2023.

Áp dụng khoản 5 Điều 328 Bộ luật Tố tụng hình sự: Tuyên bố trả tự do ngay tại phiên tòa cho bị cáo Lê Đức D, nếu bị cáo Lê Đức D không bị tạm giam về một tội phạm khác.

Ngoài ra, bản án sơ thẩm còn quyết định về phần xử lý vật chứng, án phí và quyền kháng cáo theo quy định của pháp luật.

[3] Kháng nghị:

Tại Quyết định Kháng nghị phúc thẩm số 07/QĐ-VKS-P2 ngày 18-6-2024 của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đắk Lắk đã đề nghị Tòa án cấp phúc thẩm hủy Bản án sơ thẩm để điều tra, xét xử lại đối với bị cáo Lê Đức D về tội “giết người” theo khoản 2 Điều 123 của Bộ luật Hình sự; nêu lý do là “bị cáo Lê Đức D đã có ý định đánh nhau từ trước thời điểm người bị hại Nguyễn Sỹ D1 thực hiện hành vi dùng dao chém Nguyễn Trung T4 (bạn của bị cáo D); nên hành vi không thuộc trường hợp phòng vệ chính đáng”.

[4] Tại phiên tòa phúc thẩm:

Bị cáo Lê Đức D trình bày không có ý định tham gia đánh nhau nên mới đứng im tại bãi đất trống cùng với T4. Khi D1 đuổi nhóm S- T2- T6 chạy đi thì D1 quay lại lao đến chố T4 và bị cáo đáng đứng để tấn công T4, lúc này bị cáo cũng chưa tham gia đánh nhau, vì nếu bị cáo tham gia ngay từ đầu và cầm hung khi thì D1 thấy bị cáo cầm hung khí sẽ chém bị cáo trước chứ không phải chém T4. Hai nhát dao đầu mà D1 chém thì do T4 lùi né nên bị cáo chỉ thấy sượt nhẹ qua người Tín, nhưng khi thấy D1 tiếp tục đưa dao lên và khoản cách đã quá gần nên bị cáo mới dùng cây đánh vào D1 vì sợ bạn mình bị chém. Bị cáo chỉ đánh một cái, thấy D1 ngã xuống thì dừng lại ngay.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng phát biểu ý kiến: tại giai đoạn phúc thẩm, Thẩm phán, Thư ký Tòa án, những người tiến hành tố tụng và tham gia tố tụng đã thực hiện đúng các quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Về nội dung: đề nghị Hội đồng xét xử chấp nhận kháng nghị của Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Đắk Lắk, hủy Bản án hình sự sơ thẩm, trả hồ sơ để điều tra, xét xử sơ thẩm lại.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu có trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra, xét hỏi, tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về thủ tục tố tụng:

Các Cơ quan điều tra, truy tố, xét xử và những người tiến hành tố tụng giai đoạn sơ thẩm đã thực hiện theo quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự.

Tại phiên tòa phúc thẩm, bị hại Nguyễn Sỹ D1 đã được Tòa án triệu tập hợp lệ nhưng vẫn vắng mặt, tuy nhiện bị hại đã có lời khai đầy đủ trong hồ sơ vụ án, không yêu cầu bồi thường gì thêm và đã có đơn xin bãi nại cho bị cáo Lê Đức D; đồng thời bị hại không có kháng cáo.

[2] Xem xét kháng nghị về tội danh:

Xét lời khai của bị cáo là phù hợp với lời khai của bị hại, phù hợp với lời khai của người làm chứng, kết luận giám định pháp y, có đủ căn cứ để xác định:

Vào ngày 01 tháng 5 năm 2023 tại trước số nhà A đường N, phường T, thành phố B, tỉnh Đắk Lắk. Sau khi thấy nhóm bạn của D gồm T2, T4, T6, T5, S đang xảy ra mâu thuẫn, ném đá và lý thủy tinh với 01 người trong quán (sau này D mới biết là anh Nguyễn Sỹ D1) và chứng kiến việc Nguyễn Sỹ D1 dùng dao chém một nhát trúng vào chiếc mũ bảo hiểm mà Nguyễn Trung T4 đang đội ở trên đầu và chém một nhát thứ hai sượt qua phần cổ phía sau của T4 hậu quả làm T4 bị thương tích 2%, D1 tiếp tục cầm dao giơ lên định chém T4. Lúc này, do đang đứng gần Tín nên Lê Đức D đã nhặt một cây gậy gỗ, có tổng chiều dài khoảng 40cm, đường kính khoảng 04cm, đánh một cái trúng vào vùng đầu bên trái của D1 nhằm mục đích ngăn chặn nhát chém thứ ba của D1 đang nhằm vàoTín; nhưng hậu quả làm cho Nguyễn Sỹ D1 bị tổn thương 56% sức khỏe.

Qua đó thấy rằng, bị hại Nguyễn Sỹ D1 đã có hành vi trái pháp luật, hành vi này đang diễn ra và trên tay đang cầm dao lưỡi bằng sắt dài 40cm, liên tục và đang trực tiếp xâm phạm đến sức khỏe, tính mạng Nguyễn Trung T4 (là bạn thân của bị cáo) và hành vi tấn công đang tiếp diễn lần thứ 3, lúc này bị cáo đang đứng gần đó đã phát sinh quyền phòng vệ, ngăn chặn để bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp cho T4. Bị cáo chỉ đánh một cái, khi thấy bị hại ngã xuống thì dừng lại, thể hiện ý chí ngăn chặn là chủ yếu. Tuy nhiên, Bị cáo đã dùng gậy gỗ dài khoảng 40 cm đánh vào vùng đầu của bị hại thì bị cáo phải nhận thức được rằng gậy gỗ cũng là hung khí nguy hiểm, vùng đầu là vùng trọng yếu trên cơ thể con người, việc tấn công vào bộ phận này có khả năng gây thiệt hại đến tính mạng của bị hại Nguyễn Sỹ D1, thực tế là lực tác động đủ mạnh để gây hậu quả thương tích 56%, là hành vi rõ ràng quá mức cần thiết.

Tại các lời khai ngày 25-3-2024 và 31-3-2024 thì bị hại D1 khai nhận tự chạy lại đám đất trống để chém Tín hai nhát, khi tiếp tục đưa dao lên hướng về phía T4 thì bị D cầm cây đứng bên cạnh đánh một cái bất tỉnh (bl 101-104). Do đó, kháng nghị cho rằng bị cáo có ý định tham gia đánh nhau từ trước và chuẩn bị cây gậy từ trước là chưa chính xác. Khi sự việc đánh nhau xảy ra thì T4 và D chỉ đứng im tại chỗ bãi đất trống trước Quán, khi bị hại lao đến chém Tín thì bị cáo D cũng chưa tham gia. Lời khai của bị cáo cho rằng nếu bị cáo có ý định đánh nhau và chuẩn bị hung khí trước thì khi bị hại lao đến thì bị cáo sẽ tham gia và bị hại sẽ tấn công vào bị cáo trước chứ không phải chém T4 là hợp lý với diễn biến sự việc, lúc này T4 không có hung khí trên tay.

Bản án sơ thẩm quyết định bị cáo Lê Đức D phạm tội “Giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng”, tội phạm và hình phạt được quy định tại khoản 1 Điều 126 Bộ luật Hình sự là phù hợp với diễn biến của sự việc đã xảy ra. Hội đồng xét xử phúc thẩm không có cơ sở chấp nhận kháng nghị.

[3] Xem xét về việc áp dụng pháp luật và quyết định hình phạt:

Bản án sơ thẩm đã xác định bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự nào. Đồng thời áp dụng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: bị cáo Lê Đức D đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, đã bồi thường toàn bộ thiệt hại, khắc phục hậu quả cho người bị hại, được người bị hại bãi nại và xin giảm nhẹ hình phạt, bị cáo phạm tội thuộc trường hợp ít nghiêm trọng. Do đó, bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

Về trách nhiệm dân sự: gia đình bị cáo đã tự nguyện bồi thường cho gia đình bị hại anh Nguyễn Sỹ D1 với số tiền 177.500.000 đồng theo yêu và người bị hại không có yêu cầu bồi thường gì thêm.

Bản án hình sự sơ thẩm đã đánh giá đúng về tính chất và mức độ của hành vi phạm tội, áp dụng đầy đủ các tình tiết giảm nhẹ để quyết định mức hình phạt trong định khung của hình phạt là có căn cứ pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Căn cứ điểm a khoản 1 Điều 355, Điều 356 của Bộ luật Tố tụng hình sự; không chấp nhận kháng nghị, giữ nguyên Bản án hình sự sơ thẩm số 58/2024/HSST ngày 07-6-2024 của Tòa án nhân dân tỉnh Đắk Lắk.
2. Về trách nhiệm hình sự :
   • Căn cứ khoản 1 Điều 126; điểm b, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự năm 2015;
   • Xử phạt bị cáo Lê Đức D 08 (Tám) tháng 25 ngày tù, về tội “Giết người do vượt quá giới hạn phòng vệ chính đáng”; thời gian chấp hành hình phạt tù được tính từ ngày bị cáo bị bắt tạm giam ngày 13-9-2023.
3. Các quyết định còn lại được giữ nguyên như bản án hình sự sơ thẩm.

Bản án hình sự phúc thẩm có hiệu lực pháp luật từ ngày tuyên án.

Nơi nhận: - Vụ Giám đốc kiểm tra I - TAND tối cao; - VKSND cấp cao tại Đà Nẵng; - TAND tỉnh Đắk Lắk; - Cơ quan CSĐT-CA tỉnh Đắk Lắk; - Phòng HSNV-Công an tỉnh Đắk Lắk; - Cơ quan CSTHAHS-CA tỉnh Đắk Lắk; - Sở Tư pháp tỉnh Đắk Lắk; - Cục THADS tỉnh Đắk Lắk; - Trại tạm giam Công an tỉnh Đắk Lắk; - Bị cáo; - Người tham gia tố tụng khác; - Lưu HSVA, PHCTP, LT.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ PHÚC THẨM THẨM PHÁN – CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Nguyễn Tấn Long