NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN CAO LỘC, TỈNH LẠNG SƠN

Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Nguyễn Văn Bẩy.

Các Hội thẩm nhân dân:

Ông Tô Quang Trung;

Ông Trần Đình Đông.

- Thư ký phiên tòa:

Bà Mạc Thị Sầm – Thư ký Tòa án nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn tham gia phiên tòa:

Bà Vũ Thị Huê - Kiểm sát viên.

Ngày 12 tháng 3 năm 2025, tại Trụ sở Tòa án nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự sơ thẩm thụ lý số: 15/2025/TLST-HS ngày 23 tháng 01 năm 2025 theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 25/2025/TLST-HS ngày 27 tháng 02 năm 2025, đối với bị cáo:

Nguyễn Văn B, sinh ngày 16/10/1962, tại huyện K, tỉnh Thái Bình. Nơi đăng ký hộ khẩu thường trú và chỗ ở: Tổ E, khối A, thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn; nghề nghiệp: Lao động tự do; trình độ học vấn: 2/10; dân tộc: kinh; giới tính: nam; tôn giáo: không; quốc tịch: Việt Nam; con ông Nguyễn Xuân S (đã chết) và bà Lều Thị L, có vợ là Hà Phương L1 và 04 con (lớn nhất sinh năm 1984, nhỏ nhất sinh năm 1998); tiền án, tiền sự: không có; nhân thân: chưa bị xử lý hình sự, chưa bị xử lý hành chính, chưa bị xử lý kỷ luật; bị cáo bị áp dụng biện pháp ngăn chặn C đi khỏi nơi cư trú và tạm hoãn xuất cảnh từ ngày 20/11/2023 đến nay, có mặt.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Hồi 14 giờ 30 phút ngày 19/11/2023, Phòng C1, Công an tỉnh C1 phối hợp với Công an thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn đang làm nhiệm vụ tại tổ E, khối A, thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn phát hiện trước cửa trong sân nhà riêng của Nguyễn Văn B, có 01 cá thể rắn màu đen, dài khoản 03m, nặng khoảng 03kg, cá thể rắn đã chết, không còn nội tạng được để trong 01 chậu nhựa màu xanh, bên cạnh có 01 bình thủy tinh có dung tích 15 lít. Tiền hành đưa Nguyễn Văn B cùng toàn bộ tang vật về Phòng Cảnh sát kinh tế Công an tỉnh C1 để xác minh làm rõ; cùng ngày, Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh C1 đã tiến hành khám xét chỗ ở của Nguyễn Văn B; tang vật thu giữ: 01 cá thể rắn nghi là Rắn hổ chúa, màu đen, đã chết không còn nội tạng, dài khoảng 2,98m, nặng khoảng 03kg; 01 chậu nhựa màu xanh có đường kính đáy chậu 35cm, đường kính miệng chậu 45cm, chiều sâu lòng chậu 24cm; 01 bình thủy tinh, nắm nhựa có quai màu hồng, đường kính miệng bình 13cm, đường kính đáy bình 32cm, chiều cao 42cm; 01 chiếc kéo có cán màu xanh, dài 23cm; 01 bao tải dứa màu trắng; 01 điện thoại di động nhãn hiệu OPPO màu vàng, máy cũ đã qua sử dụng, bên trong lắp sim thuê bao số 0982.140.460.

Bị cáo khai nhận: Bản thân làm nghề lao động tự do có kinh doanh mua bán động vật và sản phẩm hoang dã từ năm 2019 cho đến nay. Khoảng 10 giờ sáng ngày 19/11/2023, bị cáo đang ở nhà tại tổ E, khối A, thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn thì có 01 người đàn ông không rõ họ tên, địa chỉ cụ thể xách theo 01 bao tải dứa màu trắng bên trong chứa cá thể rắn đến hỏi bị cáo “có mua cá thể rắn không” và bị cáo trả lời là đồng ý. Sau đó, bị cáo mở bao tải dứa màu trắng ra kiểm tra xác định là R hổ chúa có chiều dài khoảng 03 mét, nặng 04 kilogam, cá thể rắn đã chết. Bị cáo thỏa thuận mua cá thể rắn trên với giá 1.000.000 đồng và được người đàn ông này đồng ý, nhận tiền rồi đi về. Khoảng 13 giờ cùng ngày, do sợ cá thể rắn đã chết để lâu sẽ hỏng nên bị cáo đã làm thịt cá thể rắn chuẩn bị cho vào bình thủy tinh để ngâm rượu thì bị lực lượng chức năng phát hiện, kiểm tra và lập biên bản bắt quả tang. Bị cáo đã nhận thức được hành vi phạm tội của bị cáo là vi phạm pháp luật, xâm phạm đến trật tự quản lý Nhà nước trong lĩnh vực bảo vệ, phát triển các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm.

Tại Kết luận giám định hình thái động vật số 1990/STTNSV ngày 20/11/2023 của V thuộc V1 kết luận: 01 cá thể động vật đã chết là Rắn hổ chúa có tên khoa học là Ophiophagus H, lớp bò sát (R). Xác định tình trạng bảo tồn theo quy định của pháp luật:

1. Loài Rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định số 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ;
2. Loài Rắn hổ chúa cũng có tên trong Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý hiếm, ban hành kèm theo Nghị định số 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ

Tại Cáo trạng số 23/CT-VKSTĐ ngày 21/01/2025 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn, đã truy tố bị cáo Nguyễn Văn B phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm b khoản 1 Điều 244 của Bộ luật Hình sự.

Tại phiên toà, bị cáo khai nhận hành vi phạm tội như Cáo trạng đã truy tố, thừa nhận truy tố bị cáo là đúng tội danh, đúng với hành vi bị cáo đã thực hiện, không oan.

Tại phiên tòa: Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn tham gia phiên tòa giữ nguyên quyết định truy tố và đề nghị Hội đồng xét xử: tuyên bố bị cáo Nguyễn Văn B phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm b khoản 1 Điều 244 của Bộ luật Hình sự; áp dụng thêm điểm x, s khoản 1 Điều 51; Điều 50, Điều 65 của Bộ luật Hình sự đối với bị cáo Nguyễn Văn B. Xử phạt bị cáo Nguyễn Văn B từ 12 tháng đến 24 tháng tù cho hưởng án treo, ấn định thời gian thử thách từ 24 tháng đến 48 tháng. Giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi cư trú giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo. Về xử lý vật chứng, đề nghị áp dụng Điều 47 Bộ luật Hình sự năm 2015; Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự năm 2015, đề nghị tiêu huỷ vật chứng không còn giá trị sử dụng, trả lại cho bị cáo tài sản không liên quan đến việc phạm tội. Xác nhận Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện C, tỉnh Lạng Sơn đã ra quyết định xử lý vật chứng số 36 ngày 05/12/2023 bằng hình thức cho vào lò đốt 01 cá thể Rắn hổ chúa theo quy định. Đề nghị miễn án phí đối với bị cáo vì xác định bị cáo là người có công với cách mạng và có quyền kháng cáo theo quy định.

Phần tranh luận, bị cáo không có ý kiến tranh luận với đại diện Viện kiểm sát.

Lời nói sau cùng, bị cáo thể hiện ăn năn, hối hận về việc làm của bản thân, đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

1. [1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Điều tra viên, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định tố tụng của người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.
2. [2] Xét lời khai nhận hành vi phạm tội của bị cáo tại phiên toà, Hội đồng xét xử thấy rằng: lời khai nhận tội của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của bị cáo tại Cơ quan điều tra, phù hợp với kết luận giám định và các tài liệu, chứng cứ khác được thu thập một cách hợp pháp có trong hồ sơ vụ án. Do đó, có đủ cơ sở kết luận, ngày 19/11/2023, bị cáo Nguyễn Văn B thực hiện hành vi mua 01 cá thể động vật đã chết là Rắn hổ chúa, thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, loài Rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài nguy cấp, quý, hiếm (Ban hành kèm theo Nghị định số 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ) và đồng thời có tên trong nhóm IB, danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm (ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ) với người đàn ông với giá 1.000.000 đồng, mục đích để bán nhưng sợ để lâu rắn chết lâu sẽ hỏng, nên bị cáo cho vào bình để ngâm rượu. Do đó, hành vi của bị cáo đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”, tội phạm và hình phạt quy định tại điểm b khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự năm 2015 như Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân huyện Cao Lộc là có căn cứ, đúng người, đúng tội và đúng pháp luật.
3. [4] Hành vi của bị cáo gây ra là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm đến chế độ quản lý Nhà nước về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm, xâm phạm đến việc xây dựng môi trường sinh thái gần gũi, nhưng quy định của các Công ước quốc tế mà Việt Nam tham gia. Bị cáo là người đã tuổi chịu trách nhiệm hình sự, đủ nhận thức để điều khiển hành vi, nhưng chỉ vì lợi ích trước mắt của bản thân mà cố ý mua, cất giữ và bán động vật rừng quý, hiếm cho người khác để hưởng lợi được pháp luật hình sự bảo vệ. Hành vi này cần phải được tuyên là có tội và chịu hình phạt. Để có mức án phù hợp, Hội đồng xét xử, xem xét về nhân thân, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ, thấy rằng:
4. [5] Về nhân thân, bị cáo có nhân thân tốt, phạm tội lần đầu; về tình tiết tăng nặng, ngoài tình tiết định khung bị cáo không có tình tiết tăng nặng; về tình tiết giảm nhẹ, bị cáo thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, đồng thời bị cáo có thời gian tham gia chiến tranh bảo vệ Tổ quốc và làm nhiệm vụ quốc tế sau ngày 30/4/1975 đã phục viên, xuất ngũ được Bộ giải quyết chế độ, theo quy định là người có công theo điểm 1 khoản 1 Điều 3 Pháp lệnh người có công với cách mạng. Do đó, bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ theo quy định tại điểm x, s khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.
5. [6] Xét đề nghị của đại diện Viện kiểm sát, ý kiến của bị cáo tại phiên toà Hội đồng xét xử thấy rằng: bị cáo Nguyễn Văn B thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải, khi phạm tội là người cao tuổi, đã từng tham gia chiến tranh bảo vệ tổ quốc và làm nhiệm vụ quốc tế, nên bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ quy định tại điểm x, s khoản 1 Điều 51 của Bộ luật Hình sự. Ngoài ra, bị cáo có nhân thân tốt, chấp hành đúng chính sách pháp luật và thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ của công dân ở nơi cư trú; có môi trường trú cụ thể rõ ràng, trong thời gian tại ngoại vừa qua không có hành vi bỏ trốn hay vi phạm pháp luật; có khả năng tự cải tạo và nếu không bắt đi chấp hành hình phạt tù thì không gây nguy hiểm cho xã hội, không ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội và mức hình phạt này cũng đủ để răn đe riêng và phòng ngừa chung cho xã hội.
6. [7] Về hình phạt bổ sung: Lẽ ra, ngoài áp dụng hình phạt chính, cần phải áp dụng hình phạt bổ sung là hình phạt tiền đối với bị cáo. Tuy nhiên, do bị cáo hiện không có nghề nghiệp ổn định, bị cáo là người cao tuổi, có thời gian thực hiện nghĩa vụ quốc tế, do đó Hội đồng xét xử miễn áp dụng hình phạt bổ sung là hình phạt tiền đối với bị cáo.
7. [8] Xử lý vật chứng: Tịch thu tiêu huỷ vật chứng không có giá trị sử dụng; trả lại bị cáo tài sản không dùng vào việc phạm tội. Đối với cá thể rắn đã chết, cần xác nhận Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện C, tỉnh Lạng Sơn đã ra quyết định xử lý vật chứng theo quy định.
8. [9] Về án phí: bị cáo là người có công với cách mạng theo quy định tại điểm 1 khoản 1 Điều 3 Pháp lệnh người có công năm 2020, nên thuộc trường hợp miễn án phí theo quy định tại điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Uỷ ban Thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Toà án.
9. [10] Về quyền kháng cáo: bị cáo có quyền kháng cáo bản án theo Điều 331, 332, 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự.
10. [11] Xét ý kiến đề nghị của đại diện Viện kiểm sát tại phiên tòa là phù hợp với quy định của pháp luật nên được Hội đồng xét xử chấp nhận.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ vào điểm b khoản 1 Điều 244; Điều 50, điểm x, s khoản 1 Điều 51 và Điều 65 của Bộ luật Hình sự năm 2015. Áp dụng thêm điểm a khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự năm 2015; áp dụng điểm a khoản 2, điểm a khoản 3 Điều 106 và các Điều 331, Điều 332 và Điều 333 của Bộ luật Tố tụng hình sự; căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30-12-2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định mức thu, nộp, miễn, giảm, thu nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Tuyên xử:

1. Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Nguyễn Văn B phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.
2. Về hình phạt:

Xử phạt bị cáo Nguyễn Văn B 12 (mười hai) tháng tù, cho hưởng án treo. Thời gian thử thách 24 (hai mươi tư) tháng, tính từ ngày tuyên án sơ thẩm 12/3/2025.

Miễn áp dụng hình phạt bổ sung là hình phạt tiền đối với bị cáo.

Giao bị cáo cho Ủy ban nhân dân thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Gia đình bị cáo có trách nhiệm phối hợp với Ủy ban nhân dân thị trấn C, huyện C, tỉnh Lạng Sơn giám sát, giáo dục bị cáo. Trong trường hợp người được hưởng án treo vắng mặt tại nơi cư trú, thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định của pháp luật về thi hành án hình sự. Trong thời gian thử thách, người được hưởng án treo cố ý vi phạm nghĩa vụ 02 lần trở lên thì Tòa án có thể quyết định buộc người được hưởng án treo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

3. Về xử lý vật chứng:
1. Tịch thu tiêu huỷ: 01 chậu nhựa màu xanh có đường kính đáy chậu 35 cm, đường kính miệng chậu 45cm, chiều sâu lòng chậu 24cm; 01 bình thủy tinh, nắm nhựa có quai màu hồng, đường kính miệng bình 13cm, đường kính đáy bình 32cm, chiều cao 42cm; 01 chiếc kéo có cán màu xanh, dài 23cm; 01 bao tải dứa màu trắng;
2. Trả lại bị cáo Nguyễn Văn B 01 điện thoại di động nhãn hiệu OPPO màu vàng, máy cũ đã qua sử dụng, bên trong lắp sim thuê bao số 0982.140.460.

(Các vật chứng trên được ghi chi tiết tại biên bản giao nhận vật chứng ngày 22/01/2025 giữa Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện C và Chi cục thi hành án dân sự huyện Cao Lộc, tỉnh Lạng Sơn).

3. Xác nhận Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện C, tỉnh Lạng Sơn đã ra quyết định xử lý vật chứng số 36 ngày 05/12/2023 bằng hình thức cho vào lò đốt 01 cá thể rắn hổ chúa theo quy định.
4. Về án phí: Miễn án phí hình sự sơ thẩm đối với bị cáo Nguyễn Văn B.
5. Về quyền kháng cáo: Bị cáo Nguyễn Văn B có mặt tại phiên tòa, có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày tuyên án.