Bản án số: 201/2024/HSST

Ngày 30/8/2024

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN QUẬN BẮC TỪ LIÊM, THÀNH PHỐ HÀ NỘI

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Nguyễn Thị Thanh Loan;

Các Hội thẩm nhân dân: Bà Hồ Thị Việt Hòa;

Bà Nguyễn Thị Anh Vân.

- Thư ký ghi biên bản phiên tòa: Bà Hoàng Thị Thu Vân - Thư ký Tòa án nhân dân quận Bắc Từ Liêm.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân quận Bắc Từ Liêm tham gia phiên tòa: Ông Vũ Việt Khánh, Kiểm sát viên.

Ngày 30 tháng 08 năm 2024, tại trụ sở Tòa án nhân dân quận Bắc Từ Liêm tiến hành xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự thụ lý số 198/2024/TLST-HS ngày 11/08/2024 theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số 200/2024/HSST-QĐ ngày 19/8/2024 đối với bị cáo:

Họ và tên: Lê Văn T, sinh năm 1993 tại: Thanh Hoá; Giới tính: Nam; Nơi thường trú: Thôn A, xã X, huyện N, tỉnh Thanh Hóa; Quốc tịch: Việt Nam Dân tộc: Kinh; Tôn giáo: Không; Trình độ văn hóa: 07/12; Nghề nghiệp: Lao động tự do; Họ và tên bố: Lê Văn T1; Sinh năm: 1970; Nghề nghiệp: Làm ruộng; Họ và tên mẹ: Phạm Thị H; Sinh năm: 1971; Nghề nghiệp: Làm ruộng; Họ và tên vợ: Lê Thị T2; Sinh năm: 1998; Nghề nghiệp: Công nhân; Có hai con (con lớn sinh năm 2018, con nhỏ sinh năm 2021); Tiền án, tiền sự: Không; D chỉ bản số 235 do Công an quận B lập ngày 15/5/2024; Bị bắt người trong trường hợp khẩn cấp, tạm giữ từ ngày 06/5/2024, huỷ bỏ biện pháp tạm giữ ngày 15/5/2024; Hiện đang bị áp dụng biện pháp cấm đi khỏi nơi cư trú; Có mặt tại phiên tòa.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Tháng 4/2024, bị cáo Lê Văn T đi khoan giếng tại huyện N, tỉnh Thanh Hóa, thấy có người (Bị cáo không rõ nhân thân) bán rắn nên hỏi mua của người này một cá thể rắn hổ mang nặng khoảng 2,6kg, với giá 1.100.000 đồng. Bị cáo mang rắn về nhà. Sau đó, bị cáo lên mạng xã hội Facebook, vào hội nhóm mua bán rắn tìm hiểu thì biết cá thể rắn hổ mang bị cáo mua là rắn hổ chúa là động vật quý hiếm. Do hám lời nên bị cáo đã bình luận

vào một bài đăng trên Facebook với nội dung bán rắn hổ mang chúa. Một, hai ngày sau khi đăng bình luận, có người sử dụng Facebook tên "Quốc Huy” hỏi mua. Hai bên thoả thuận giá rắn hổ mang chúa còn sống nặng 2,6kg là 2.600.000 đồng. Do bận nên bị cáo chưa giao hàng cho “Quốc Huy”. Ngày 24/4/2024, bị cáo đi làm thì gặp một người không rõ nhân thân bán một cá thể rắn hổ mang chúa đã chết nặng 5,2kg với giá 2.000.000 đồng. Bị cáo gọi cho “Quốc Huy” hỏi thì H1 đồng ý mua nên bị cáo đã mua cá thể rắn hổ mang chúa đã chết và mang về nhà. “Quốc Huy” đồng ý mua cá thể rắn hổ mang chúa đã chết với giá 4.000.000 đồng. “Quốc Huy” chuyển khoản 02 lần tiền cọc đặt mua rắn cho bị cáo. Lần 01 chuyển khoản số tiền 1.000.000 đồng từ tài khoản 8306888888, lần 02 chuyển khoản số tiền 2.000.000 dồng từ tài khoản 19034641887016 đều từ ngân hàng T6 đến số tài khoản 0765876345 tại Ngân hàng M, mang tên Lê Văn T.

Ngày 04/5/2024, “Quốc Huy” liên hệ với bị cáo, yêu cầu giao rắn tại sảnh toà R4, khu đô thị G Hồ T (thuộc phường P, quận B, thành phố Hà Nội). Bị cáo lên mạng tìm tài xế giao hàng thì thấy số điện thoại 0987.914.xxx của anh Nguyễn Văn T3 (là người chạy xe ghép tuyến Hà Nội - Thanh Hóa) và liên lạc anh T3, nhờ anh T3 chở hàng ra Hà Nội nhưng anh T3 bận nên giới thiệu anh Phùng Văn T4, sinh năm 1984; Địa chỉ: xã X, huyện T, Thanh Hóa, số điện thoại 0969.782.xxx, là người chạy xe ghép tuyến Hà Nội - Thanh Hóa đến lấy hàng.

Sáng ngày 05/5/2024, bị cáo cho cá thể rắn đã chết vào thùng xốp, cho đá lạnh vào rồi dán băng dính xung quanh mép hộp và cho cá thể rắn hổ mang chúa còn sống vào túi lưới rồi cho vào thùng cát tông. Bị cáo hẹn anh T4 đến nhà bị cáo ở xã X, huyện N, tỉnh Thanh Hóa để lấy hàng và báo giá cước vận chuyển là 400.000 đồng, anh T4 đồng ý. Khi anh T4 đến nơi, bị cáo mang từ nhà ra 01 thùng xốp và 01 thùng cát tông cho vào cốp xe ô tô mang BKS: 36K - 00876 của anh T4. Bị cáo gửi số điện thoại của khách là 0876.727.xxx, không nói cho anh T4 biết hàng gửi đi là loại hàng gì. Bị cáo nhờ anh T4 khi giao hàng cho khách thì thu 3.600.000 đồng (bao gồm 400.000 đồng tiền vận chuyển) rồi chuyển khoản lại cho bị cáo 3.200.000 đồng.

Hồi 18 giờ ngày 05/5/2024, anh T4 có mặt tại khu đô thị G Hồ T, thuộc phường P, quận B, thành phố Hà Nội, liên hệ với khách để giao hàng. Trong lúc đợi khách, anh T4 thì bị Cơ quan công an kiểm tra hành chính, anh T4 mới biết trong thùng xốp và thùng cát tông có chứa rắn hổ chúa.

Vật chứng của vụ án: Thu giữ của anh Phùng Văn T4 một cá thể động vật đã chết nghi là rắn hổ mang chúa, một cá thể động vật còn sống nghi là rắn hổ mang chúa, một thùng xốp kích thước 30x30x40 cm, một thùng cát tông kích thước 50x60x15cm; 01 túi lưới màu xanh; Thu giữ của bị cáo Lê Văn T 01 điện thoại kiểu dáng Oppo màu xanh đen, đã qua sử dụng.

Tại Bản kết luận giám định hình thái động vật số 717/STTNSV ngày 06/5/2024 của V1 kết luận: 01 cá thể động vật đã chết là loài Rắn hổ chúa có tên khoa học là O hannah, thuộc lớp bò sát (Reptilia); 01 cá thể động vật còn sống là loài Rắn hổ chúa có tên khoa học là O hannah, thuộc lớp bò sát (Reptilia).

Xác định tình trạng bảo tồn theo quy định của pháp luật: (1) Loài rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục 1, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định số 64/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính Phủ; (2) Loài rắn hổ chúa có tên trong nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính Phủ."

Cá thể rắn hổ mang chúa đã chết, cơ quan điều tra đã bàn giao cho B tiếp nhận để phục vụ công tác nguyên cứu khoa học.

Cá thể rắn hổ mang chúa còn sống cơ quan điều tra đã bàn giao cho Trung tâm cứu hộ động vật hoang dã thành phố H tiếp nhận để chăm sóc, cứu hộ theo quy định.

Anh Phùng Văn T4, anh Nguyễn Văn T3 là lái xe, nhận giao hàng cho khách, không biết việc mua bán rắn hổ mang chúa, không biết hàng được khách nhờ giao là rắn hổ mang chúa nên không có căn cứ xử lý.

Người mua rắn sử dụng số điện thoại 0876.727.xxx có chủ thuê bao là anh Nguyễn Tiến Đ, sinh năm 1988; Thường trú: Tổ dân phố số I, phường M, quận N, Hà Nội. Anh Đ không sử dụng số điện thoại trên, không quen biết ai sử dụng Facebook “Quốc Huy", không đặt mua rắn hổ mang chúa nên không có căn cứ xử lý.

Tài khoản 8306888888 của anh Nguyễn Văn V sinh năm 1997, nơi thường trú: Bãi Dinh, xã N, huyện T, tỉnh Bắc Giang. Tài khoản 19034641887016, của chị Vũ Thị T5 sinh năm 1996, nơi thường trú: xã T, huyện B, tỉnh Lạng Sơn chuyển tiền đặt cọc mua rắn cho bị cáo. Anh V, chị T5 làm dịch vụ chuyển tiền 24/7 nên có khách nhờ chuyển tiền hộ, anh V, chị T5 không biết ai tên T cũng không mua rắn hổ mang chúa nên không có căn cứ xử lý.

Trước khi xét xử, bị cáo T đã tự nguyện nộp số tiền 3.000.000 đồng thu lời bất chính sung công quỹ tại Chi cục Thi hành án dân sự quận Bắc Từ Liêm.

Tại Cáo trạng số 194/CT-VKS, ngày 12/8/2024, Viện kiểm sát nhân dân quận Bắc Từ Liêm đã truy tố bị cáo Lê Văn T về tội về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm" theo điểm a khoản 1 Điều 244 của Bộ luật hình sự.

Tại phiên tòa: Đại diện Viện kiểm sát giữ nguyên quyết định truy tố và đề nghị Hội đồng xét xử: Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65 của Bộ luật hình sự, xử phạt bị cáo Lê Văn T mức án từ 15 - 20 tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời hạn thử thách 30 - 40 tháng kể từ ngày tuyên án. Giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi cư trú giám sát, giao dục trong thời gian thử thách; Không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo; Tịch thu tiêu hủy một thùng xốp kích thước 30x30x40cm, một thùng cát tông kích thước 50x60x15cm; một túi lưới màu xanh; Tịch thu sung quỹ một điện thoại kiểu dáng Oppo màu xanh đen, đã qua sử dụng. Buộc bị cáo nộp số tiền 3.000.000 đồng sung công quỹ.

NHẬN ĐỊNH CỦA HỘI ĐỒNG XÉT XỬ:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1]. Hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan Cảnh sát điều tra, điều tra viên, Cơ quan kiểm sát, kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố được thực hiện theo đúng thẩm quyền, trình tự, thủ tục, đúng các quy định của pháp luật. Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa, bị cáo và những người tham gia tố tụng không có ý kiến, khiếu nại, tố cáo đối với quyết định, hành vi tố tụng của các cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó quyết định, hành vi tố tụng của các cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng trong vụ án này là hợp pháp.

[2]. Lời khai của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai của bị cáo, người liên quan và các tài liệu chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án đủ căn cứ xác định: Ngày 05/5/2024, bị cáo Lê Văn T có hành vi bán trái phép một cá thể Rắn hổ chúa đã chết có tên khoa học là O hannah, thuộc lớp bò sát (Reptilia) và một cá thể Rắn hổ chúa còn sống có tên khoa học là O hannah, thuộc lớp bò sát (R) cho người mua tại sảnh toà R4, khu đô thị G Hồ T, thuộc phường P, quận B, thành phố Hà Nội thông qua người giao hàng là anh Phùng Văn T4 thì bị bắt giữ quả tang cùng vật chứng. Loài rắn hổ chúa có tên trong Phụ lục 1, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định số 64/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ và có tên trong nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ." Hành vi của bị cáo T đủ dấu hiệu cấu thành tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý hiếm". Tội phạm và hình phạt áp dụng đối với bị cáo được quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 của Bộ luật hình sự.

[3]. Hành vi phạm tội của bị cáo T là nguy hiểm cho xã hội, xâm phạm các quy định của pháp luật về bảo vệ động vật hoang dã, cụ thể là bảo vệ các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm được luật hình sự bảo vệ. Đối với các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm được bảo vệ thì việc mua bán, chăm sóc, nuôi dưỡng, bảo tồn phải được sự cho phép của cơ quan Nhà nước có thẩm quyền. Tình trạng săn bắt, nuôi nhốt, mua bán trái phép các sản phẩm từ động vật hoang dã, nhất là với các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm, bị đe dọa tuyệt chủng ... là rất đáng báo động - Đe dọa đến sự đa dạng sinh học, làm mất cân bằng hệ sinh thái, ảnh hưởng tiêu cực đến môi trường sống. Bị cáo phạm tội với lỗi cố ý trực tiếp, biết rõ rắn hổ chúa là loài động vật quý hiếm, bị cấm mua bán, nuôi nhốt nhưng vẫn mua bán để kiếm lời.

[4]. Các tình tiết giảm nhẹ, tăng nặng trách nhiệm hình sự và nhân thân của bị cáo

4.1. Tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự:

Quá trình điều tra, truy tố, xét xử, bị cáo khai báo thành khẩn hành vi phạm tội, có thái độ ăn năn hối lỗi với hành vi phạm tội của mình nên bị cáo được hưởng tình tiết giảm nhẹ là “Người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải”. Đây là tình tiết giảm nhẹ theo quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 của Bộ luật hình sự đối với bị cáo. Bị cáo có nhân thân tốt, chưa từng có hành vi vi phạm pháp luật, bị cáo có ông nội là thương binh, là người có công. Trước khi xét xử, bị cáo đã tự nguyện nộp số tiền thu lời bất chính, sung công quỹ. Đây là những tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo được quy định tại khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự.

4.2. Tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự nào theo quy định tại khoản 1 Điều 52 của Bộ luật hình sự.

[5]. Hình phạt

5.1. Hình phạt chính: Xét hành vi phạm tội, tính chất tội phạm, các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, nhân thân của bị cáo thấy cần áp dụng hình phạt tù nhưng cho bị cáo hưởng án treo, giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi bị cáo cư trú để giám sát, giáo dục cũng đủ tác dụng giáo dục bị cáo.

5.2. Hình phạt bổ sung: Bị cáo không có việc làm, không có thu nhập ổn định, đang nuôi dưỡng hai con nhỏ nên không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo.

[6]. Các vấn đề khác

6.1. Về tiền thu lời bất chính: Khi thực hiện hành vi phạm tội, bị cáoTuyên đã nhận được số tiền 3.000.000 đồng từ người mua hai cá thể rắn hổ chúa. Số tiền 3.000.000 đồng này là tiền thu lời bất chính, buộc bị cáo phải nộp sung quỹ Nhà nước. Bị cáo đã tự nguyện nộp trước khi xét xử tại Chi cục Thi hành án dân sự quận Bắc Từ Liêm, cần tạm giữ để đảm bảo thi hành án.

6.2. Vật chứng vụ án: Cá thể rắn hổ mang chúa đã chết, Cơ quan điều tra đã giao cho B tiếp nhận để phục vụ công tác nguyên cứu khoa học. Cá thể rắn hổ mang chúa còn sống Cơ quan điều tra đã giao cho Trung tâm cứu hộ động vật hoang dã thành phố H tiếp nhận để chăm sóc, cứu hộ. Việc giao cho các cơ quan nêu trên là có căn cứ, cần tiếp tục giao cho các cơ quan trên bảo quản, sử dụng và xử lý vật chứng. Một thùng xốp kích thước 30x30x40cm, một thùng cát tông kích thước 50x60x15cm; 01 túi lưới màu xanh đã thu giữ, không có giá trị sử dụng, cần tịch thu tiêu hủy. Chiếc điện thoại kiểu dáng Oppo màu xanh đen thu giữ của bị cáo đều đã qua sử dụng liên quan đến tội phạm, còn giá trị sử dụng cần tịch thu sung quỹ.

6.3. Về án phí: Bị cáo bị kết án nên phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định tại khoản 2 Điều 136 của Bộ luật tố tụng hình sự và mức án phí phải nộp theo quy định tại Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

1. Tuyên bố bị cáo Lê Văn T phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.
2. Về điều luật áp dụng: Điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 65; Điều 47 của Bộ luật hình sự; Điều 106; Điều 331; Điều 333 của Bộ luật tố tụng hình sự; Nghị quyết số 326/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án.
3. Về hình phạt: Xử phạt bị cáo Lê Văn T 15 (Mười lăm) tháng tù nhưng cho hưởng án treo. Thời hạn thử thách 30 tháng kể từ ngày tuyên án. Giao bị cáo cho Ủy ban nhân dân xã X, huyện N, tỉnh Thanh Hóa giám sát giáo dục trong thời gian thử thách.

Trong thời gian thử thách, nếu bị cáo cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật Thi hành án hình sự hai lần trở lên, thì Tòa án có thể quyết định buộc bị cáo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo.

Trường hợp bị cáo thay đổi nơi cư trú trong thời hạn thử thách thì thực hiện theo quy định tại Điều 95 của Luật Thi hành án hình sự.

4. Về các biện pháp tư pháp khác
   1. Buộc bị cáo T phải nộp 3.000.000 đồng tiền thu lời bất chính sung quỹ Nhà nước. Bị cáo đã nộp số tiền 3.000.000 đồng tại Chi cục Thi hành án dân sự quận Bắc Từ Liêm theo Biên lai số 0021588 ngày 30/8/2024 cần tạm giữ để đảm bảo thi hành án.
   2. Vật chứng vụ án:
      • Các vật chứng gồm: Cá thể rắn hổ chúa đã chết, Cơ quan điều tra đã giao cho B tiếp nhận để phục vụ công tác nguyên cứu khoa học theo Biên bản bàn giao mẫu vật ngày 06/5/2024 và cá thể rắn hổ chúa còn sống Cơ quan điều tra đã giao cho Trung tâm cứu hộ động vật hoang dã thuộc Sở Nông nghiệp và phát triển nông thôn thành phố H tiếp nhận để chăm sóc, cứu hộ theo Biên bản giao nhận động vật rừng số A.06.05.2024 ngày 06/5/2024. Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam và Trung tâm cứu hộ động vật hoang dã xử lý các vật chứng này theo quy định của pháp luật.
      • Tịch thu tiêu hủy một thùng xốp kích thước 30x30x40cm, một thùng cát tông kích thước 50x60x15cm, một túi lưới màu xanh; Tịch thu sung quỹ một điện thoại kiểu dáng Oppo màu xanh đen, đã qua sử dụng. Chi tiết vật chứng theo biên bản giao nhận vật chứng số 247/24 ngày 19/8/2024 giữa Cơ quan Cảnh sát điều tra và Chi cục Thi hành án dân sự quận Bắc Từ Liêm.
   3. Về án phí và quyền kháng cáo: Bị cáo phải chịu 200.000 đồng án phí hình sự sơ thẩm và có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án.