TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN TUY ĐỨC TỈNH ĐẮK NÔNG Bản án số: 19/2025/HS-ST Ngày: 27 - 3 - 2025

CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN TUY ĐỨC, TỈNH ĐẮK NÔNG

 

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Phạm Văn Phiếm.

Các Hội thẩm nhân dân: Ông Vũ Đức Minh và bà Phan Thị Kim Loan.

- Thư ký phiên tòa: Bà Huỳnh Nguyễn Thảo Trang - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông tham gia phiên tòa: Ông Nguyễn Mạnh Ứng - Kiểm sát viên.

Ngày 27 tháng 3 năm 2025 tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự sơ thẩm thụ lý số: 18/2025/TLST - HS, ngày 06 tháng 3 năm 2025 theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 19/2025/QĐXXST – HS, ngày 14 tháng 3 năm 2025 đối với bị cáo:

Khổng Văn T; sinh năm 1981, tại tỉnh Vĩnh Phúc; nơi cư trú: Thôn T, xã Đ, huyện TĐ, tỉnh Đắk Nông; nghề nghiệp: Làm nông; trình độ văn hóa: 9/12; giới tính: Nam; dân tộc: Kinh; tôn giáo: Không; quốc tịch: Việt Nam; con ông Khổng Văn T2, sinh 1954 (chết) và bà Nguyễn Thị N1, sinh năm 1957; có vợ là Nguyễn Thị H, sinh năm 1993 và 02 con; con lớn nhất sinh năm 2013, con nhỏ nhất sinh năm 2015; tiền án, tiền sự: Không. Bị cáo tại ngoại có mặt tại phiên toà.

Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án:

Bà Nguyễn Thị H; sinh năm 1993; có mặt.

Địa chỉ: Thôn T, xã Đ, huyện TĐ, tỉnh Đắk Nông.

Ông Đỗ Văn A; sinh năm 1988; có đơn xin xét xử vắng mặt.

Địa chỉ: Thôn Đ, xã ĐT, huyện K, tỉnh Kon Tum.

Bà Đoàn Thị L; sinh năm 1994; có đơn xin xét xử vắng mặt.

Địa chỉ: Thôn Đ, xã ĐT, huyện K, tỉnh Kon Tum.

Ông Nguyễn Đức T1, sinh năm 1978; có đơn xin xét xử vắng mặt.

Địa chỉ: A, Trần Hưng Đạo, phường T, thành phố K, tỉnh Kon Tum.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng tháng 01 năm 2024, thông qua mạng xã hội Đỗ Văn A quen biết với Khổng Văn T (là người chuyên buôn bán các loại chim cảnh trên mạng xã hội youtube). Sau đó, T sử dụng ứng dụng zalo có tên tài khoản là “Chim Cảnh Tây Nguyên", (số thuê bao 0973.xxx.xxx) kết bạn với tài khoản “Anh Khướu Kon Tum” của A(số thuê bao 0975.xxx.xxx). Cả hai trao đổi thông tin về các loài chim như khướu konkakinh, khướu ngọc linh, cu gáy, chích chòe...Khoảng tháng 3 năm 2024, Acó mua của người đàn ông dân tộc thiểu số (chưa xác định nhân thân, lai lịch) 06 cá thể chim khướu Konkakinh với số tiền từ 300.000 đồng. Sau khi mua xong, A hỏi T có mua không thì T đồng ý mua chim khướu konkakinh của Ánh, cả hai thống nhất số lượng, giá cả, phương thức giao nhận, địa điểm giao nhận. Ngày 09/3/2024, Abán cho T 06 cá thể chim khướu konkakinh với số tiền 2.600.000 đồng. Sau đó, Acho 06 cá thể chim vào hộp cát tông gửi nhà xe Phượng Thu (xe chạy tuyến Kon Tum đến thành phố Hồ Chí Minh) cho T đến nhận tại cây xăng Hồng Phước ở ngã ba Đắk Ru, huyện Đắk R'Lấp, tỉnh Đắk Nông. Sau khi nhận được hàng, T đã sử dụng tài khoản số 5303205168240 mở tại Ngân hàng Agribank, chi nhánh huyện Đắk R'Lấp đứng tên mình rồi chuyển khoản số tiền 2.600.000 đồng vào tài khoản số 5104281001422 mở tại Agribank chi nhánh huyện Kon Rẫy, tỉnh Kon Tum cho Ánh. Cũng với phương thức như trên, ngày 11/3/2024, Amua của người đàn ông dân tộc thiểu số chưa xác định nhân thân, lai lịch rồi tiếp tục bán cho T 04 cá thể chim khướu konkakinh với số tiền 1.800.000 đồng, T đã chuyển khoản cho A.

Tuấn mang 10 cá thể chim khướu konkakinh về nuôi nhốt trong lồng sắt tại nhà mình thuộc thôn T, xã Đ, huyện TĐ, tỉnh Đắk Nông rồi quay hình, đăng tải lên mạng xã hội youtube, thông qua tài khoản là “Chim Cảnh Tây Nguyên 48”, kèm theo số điện thoại 0973.862.xxx dưới bài đăng, nhằm mục đích bán lại kiếm lời. Quá trình T đăng tải loài chim khướu konkakinh lên mạng xã hội thì khoảng tháng 05 năm 2024 có nhiều người vào xem và bình luận nói “đây là loài chim quý hiếm cần được bảo tồn, anh đừng bán loại chim này". Sau đó, T có lên google để tìm hiểu về loài chim này thì được biết chim khướu konkakinh là loài chim quý, hiếm đang được bảo tồn nên T không mua chim của Anữa, số chim khướu konkakinh đã mua, T vẫn tiếp tục nuôi và thỉnh thoảng đăng lên youtube một vài con để bán, nhằm mục đích thu hồi lại vốn. Quá trình nuôi nhốt đến khoảng giữa tháng 10 năm 2024, 02 cá thể chim khướu konkakinh bị chết, T vẫn tiếp tục nuôi nhốt 08 cá thể chim khướu konkakinh còn lại. Vào lúc 16 giờ 00 ngày 13/12/2024, Khổng Văn T đang có hành vi nuôi, nhốt 08 cá thể chim khướu konkakinh còn sống tại nhà thì bị Cơ quan cảnh sát điều tra công an huyện Tuy Đức phối hợp Công an xã Đắk Ngo; Hạt kiểm lâm Liên huyện Tuy Đức - Đắk R'Lấp phát hiện bắt quả tang. Thu giữ 08 cá thể chim khướu, 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung Galaxy.

Tại Kết luận giám định hình thái động vật số 2231/STTNSV ngày 19/12/2024 của Viện sinh thái và tài nguyên sinh vật thuộc Viện hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam, kết luận:

• - 08 (tám) cá thể chim (đánh số 1 đến 8) trong 08 (tám) bản ảnh gửi giám định là loài Khướu konkakinh có tên khoa học Ianthocincla konkakinhensis.
• - Loài Khướu konkakinh có tên trong Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ.

Tại Bản cáo trạng số 23/CT-VKS ngày 05 tháng 3 năm 2025 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông đã truy tố bị cáo Khổng Văn T về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm d khoản 1 Điều 244 của Bộ luật Hình sự (BLHS).

Tại phiên tòa, đại diện Viện kiểm sát giữ nguyên quyết định truy tố bị cáo về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”. Sau khi phân tích nội dung, tính chất vụ án, các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo, đại diện Viện kiểm sát đề nghị Hội đồng xét xử (HĐXX):

Áp dụng theo điểm d khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 38 của BLHS xử phạt bị cáo Khổng Văn T từ 01 năm đến 01 năm 06 tháng tù.

Về vật chứng của vụ án: Căn cứ điểm a, b khoản 1 Điều 46; khoản 2 Điều 47 BLHS; Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự (BLTTHS) đề nghị:

• - Chấp nhận việc Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Tuy Đức đã ra quyết định xử lý, tiêu hủy 08 cá thể chim khướu konkakinh (đã chết), do không còn giá trị sử dụng.
• - Tịch thu sung ngân sách Nhà nước 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung Galaxy do liên quan đến hành vi phạm tội

Bị cáo không trình bày lời bào chữa, thừa nhận hành vi phạm tội và đề nghị Hội đồng xét xử xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Lời khai nhận của bị cáo tại phiên tòa hoàn toàn phù hợp với lời khai của bị cáo tại cơ quan điều tra, phù hợp với các các tài liệu, chứng cứ trong hồ sơ vụ án, Hội đồng xét xử đủ cơ sở kết luận: Vào lúc 16 giờ ngày 13/12/2024, Khổng Văn T đang nuôi, nhốt 08 cá thể chim khướu Konkakinh thuộc nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/09/2021 của Chính phủ, nhằm mục đích buôn bán trái phép tại nhà thuộc thôn Thôn T, xã Đ, huyện TĐ, tỉnh Đắk Nông thì bị Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Tuy Đức bắt quả tang.

Như vậy, hành vi của bị cáo Khổng Văn T đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm d khoản 1 Điều 244 của BLHS.

Điểm d khoản 1 Điều 244 của BLHS quy định:

“1. Người nào vi phạm quy định về bảo vệ động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ hoặc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

...

d) Săn bắt, giết, nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc Phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp mà không thuộc loài quy định tại điểm a khoản này với số lượng từ 03 cá thể đến 07 cá thể lớp thú, từ 07 cá thể đến 10 cá thể lớp chim, bò sát hoặc từ 10 cá thể đến 15 cá thể động vật lớp khác;

[3] Hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, hành vi đó đã xâm phạm đến quy định của Nhà nước về bảo vệ môi trường, bảo vệ sự cân bằng sinh thái và đa dạng sinh học; gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến việc bảo tồn, duy trì, phát triển số lượng các loài động vật nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ. Bị cáo có đầy đủ năng lực hành vi, nhận thức được việc tàng trữ trái phép động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm là vi phạm pháp luật nhưng vẫn cố ý thực hiện hành vi nuôi, nhốt 08 cá thể chim khướu Konkakinh thuộc nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm nhằm mục đích buôn bán trái phép. Vì vậy bị cáo phải chịu trách nhiệm hình sự về hành vi của mình.

[4] Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự.

[5] Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình. Ngoài ra, bản thân bị cáo còn được Trung đoàn 720 tặng danh hiệu lao động tiên tiến năm 2008 và có bố là ông Khổng Văn T2 là người có công với cách mạng năm 1974; đây là những tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự được quy định tại các điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của BLHS.

[6] Hội đồng xét xử xét thấy chỉ vì mục đích kiếm lợi mà bị cáo dù nhận thức rõ hành vi nuôi, nhốt nhằm mục đích mua bán động vật hoang dã nguy cấp, quý, hiếm là hành vi bị pháp luật nghiêm cấm, nhưng vẫn cố ý thực hiện. Vì vậy cần cách ly bị cáo ra khỏi đời sống xã hội một thời gian nhất định thì mới có đủ điều kiện cải tạo, giáo dục bị cáo trở thành công dân tốt và phòng ngừa chung trong toàn xã hội.

[7] Xét các chứng cứ buộc tội và quan điểm xử lý của đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông là có căn cứ nên cần chấp nhận.

[8] Về hình phạt bổ sung: Xét thấy bị cáo không có tài sản riêng và gia đình bị cáo là gia đình có hoàn cảnh khó khăn, nên HĐXX không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

[9] Về vật chứng của vụ án:

[9.1] Đối với 08 cá thể chim khướu konkakinh (sau khi giám định không chăm sóc đầy đủ đã chết); Cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Tuy Đức đã ra quyết định xử lý tịch thu, tiêu hủy 08 cá thể chim khướu konkakinh) là đúng quy định của pháp luật cần chấp nhận.

[9.2] Đối với 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung Galaxy, do liên quan đến hành vi phạm tội; cần tịch thu sung quỹ Nhà nước.

[10] Đối với hành vi của Đỗ Văn A đã bán 10 cá thể chim khướu Konkakinh cho Khổng Văn T. Quá trình điều tra, xác định A bán lần một vào ngày 09/3/2024 là 06 cá thể chim khướu Konkakinh; lần hai vào ngày 11/3/2024 là 04 cá thể chim khướu Konkakinh, cả hai lần đều không đủ định lượng; Đỗ Văn A chưa bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm hoặc bị kết án về tội Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm. Do đó, cơ quan cảnh sát điều tra Công an huyện Tuy Đức đã chuyển cho Công an huyện Tuy Đức, tỉnh Đắk Nông để xử phạt vi phạm hành chính đối với hành vi của Đỗ Văn Atheo quy định của pháp luật.

[11] Đối với chị Nguyễn Thị H và chị Đoàn Thị L không biết, không giúp sức cho Khổng Văn T và Đỗ Văn A buôn bán trái phép động vật nguy cấp, quý, hiếm nên không có căn cứ xử lý.

[12] Đối với người đàn ông dân tộc thiểu số chưa xác định nhân thân, lại lịch đã bán trái phép 10 cá thể chim khướu Konkakinh cho Đỗ Văn A. Quá trình điều tra, không xác định được nhân thân, nơi cư trú nên không có căn cứ xử lý.

[13] Đối với Nguyễn Đức T1 phụ xe thuộc nhà xe Phượng Thu vận chuyển trái phép hai lần với số lượng 10 cá thể chim khướu Konkakinh cho Đỗ Văn A. Quá trình điều tra xác định các cá thể chim khướu được bỏ trong hộp giấy, nhà xe không biết nên không có căn cứ xử lý.

[14] Về án phí: Bị cáo phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật.

[15] Về quyền kháng cáo: Bị cáo; người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan đến vụ án có quyền kháng cáo bản án theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Tuyên bố bị cáo Khổng Văn T phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

Áp dụng điểm d khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của Bộ luật Hình sự: Xử phạt bị cáo Khổng Văn T 01 (một) năm tù. Thời hạn chấp hành hình phạt tù tính từ ngày bắt thi hành án.

Về vật chứng của vụ án: Căn cứ điểm a, b khoản 1 Điều 46; khoản 2 Điều 47 BLHS; Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự:

• - Chấp nhận việc Cơ quan cảnh sát điều tra - Công an huyện Tuy Đức đã tịch thu tiêu huỷ 08 cá thể chim khướu Konkakinh thuộc nhóm IB (đã chết).
• - Tịch thu sung quỹ Nhà nước 01 điện thoại di động nhãn hiệu Samsung Galaxy.

(Đặc điểm vật chứng theo biên bản giao nhận vật chứng ngày 07/3/2025 giữa Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đắk Nông và Chi cục Thi hành án dân sự huyện Tuy Đức).

Về án phí: Căn cứ Điều 135, Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự; điểm a khoản 1 Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội quy định về án phí, lệ phí Tòa án. Buộc bị cáo Khổng Văn T phải nộp 200.000₫ (Hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm.

Về quyền kháng cáo: Bị cáo có quyền kháng cáo bản án trong thời hạn 15 (mười lăm) ngày, kể từ ngày tuyên án. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan có mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án phần liên quan đến mình trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày tuyên án. Người có quyền lợi, nghĩa vụ liên quan vắng mặt tại phiên tòa có quyền kháng cáo bản án phần liên quan đến mình trong thời hạn 15 ngày, kể từ ngày bản án được tống đạt hợp lệ.

Nơi nhận: - TAND tỉnh Đắk Nông; - Sở Tư pháp tỉnh Đắk Nông; - VKSND tỉnh Đắk Nông; - VKSND huyện Tuy Đức; - Phòng PC 06 và PC 10 CA tỉnh Đắk Nông; - Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Đắk Nông; - Chi cục THADS huyện Tuy Đức; - Bị cáo; người có qlnvlq, - Lưu HS, HS THA HS; VPTA.;

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Đã ký và đóng dấu Phạm Văn Phiếm