TOÀ ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ VĨNH YÊN TỈNH VĨNH PHÚC	CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập - Tự do - Hạnh Phúc
Bản án số: 16/2025/HS-ST Ngày 25 tháng 02 năm 2025

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TOÀ ÁN NHÂN DÂN THÀNH PHỐ VĨNH YÊN, TỈNH VĨNH PHÚC

Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên toà: Ông Trần Việt Quang

Các Hội thẩm nhân dân:

Bà Vũ Thị Kim Dung

Bà Bùi Thị Thu Hằng

Thư ký phiên toà: Bà Trần Thị Thanh Huệ - Thư ký Toà án nhân dân thành phố Vĩnh Yên.

Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Vĩnh Yên tham gia phiên toà: Ông Đoàn Tuấn Linh - Kiểm sát viên.

Ngày 25 tháng 02 năm 2025, tại trụ sở Tòa án nhân dân thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự thụ lý số 10/2025/HS-ST ngày 24 tháng 01 năm 2025, theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm số 15/2025/QĐXXST-HS ngày 14 tháng 02 năm 2025 đối với bị cáo:

Nguyễn Văn D

sinh năm 1995 tại tỉnh Hà Giang; nơi đăng ký thường trú và chỗ ở: Thôn N, xã M, huyện Y, tỉnh Hà Giang; dân tộc: Tày; tôn giáo: Không; quốc tịch: Việt Nam; trình độ văn hoá: 09/12; nghề nghiệp: Lao động tự do; đoàn thể, đảng phái: Không; con ông Nguyễn Văn D1 và bà Nguyễn Thị T; có vợ là Nùng Thị T1 và 02 người con; tiền án, tiền sự: Không;

Nhân thân: 01 nhân thân. Tại Bản án số 04/2011/HSST ngày 05/8/2011 của Toà án nhân dân huyện Yên Minh, tỉnh Hà Giang xử phạt Nguyễn Văn D 18 tháng tù nhưng cho hưởng án treo về tội “Cướp tài sản” (tài sản đã được trả lại cho bị hại), thời hạn thử thách 36 tháng kể từ ngày tuyên án, án phí hình sự sơ thẩm là 200.000đ. D đã chấp hành xong thời gian thử thách của hình phạt vào ngày 05/8/2014. D chấp hành xong án phí hình sự sơ thẩm ngày 22/12/2011, tính đến ngày 06/10/2024, D đã được xoá án tích.

Bị cáo bị bắt tạm giữ, tạm giam từ ngày 06/10/2024, hiện đang tạm giam tại Trại tạm giam Công an tỉnh V.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Buổi tối ngày 05/10/2024, Nguyễn Văn D đang đi chơi một mình tại khu vực quảng trường H thuộc địa phận phường K, thành phố V, tỉnh Vĩnh Phúc thì gặp người phụ nữ tên M là bạn D quen biết ngoài xã hội nhưng D không biết họ tên, năm sinh, địa chỉ nơi ở và nơi cư trú cụ thể của M. Tại đây, M đặt vấn đề nhờ D bán giúp Mít 01 (một) con Rắn hổ chúa còn sống có trọng lượng 2,8kg do M bắt được ngoài tự nhiên, giá bán là 1.000.000 đồng/01kg, khi bán được thì M sẽ cho D tiền công. Nghe thấy vậy, do cần tiền tiêu xài và biết trên địa bàn thành phố V có một số nhà hàng kinh doanh dịch vụ ăn uống có chế biến món ăn từ rắn trong đó có nhà hàng H ở phường L nên D đồng ý bán Rắn hổ chúa giúp M và hẹn Mít buổi trưa ngày 06/10/2024 mang Rắn hổ chúa nêu trên đến khu vực ngã tư giao nhau giữa đường T và đường N thuộc địa phận phường K, thành phố V để D mang đi bán, M đồng ý. Sau đó, D về phòng trọ tại tổ dân phố M, phường K, thành phố V và tìm hiểu qua mạng xã hội thì thấy giá mua bán Rắn hổ chúa trên thị trường là khoảng 1.500.000 đồng/01kg (1.500.000₫ x 2,8kg = 4.200.000đ) nên D đã nảy sinh ý định mua lại con Rắn hổ chúa của M rồi đem đến nhà hàng H ở phường L, thành phố V để bán kiếm lời. Khoảng 12 giờ ngày 06/10/2024, khi D đang một mình ở điểm hẹn nêu trên thì thấy M một mình đi bộ đến. Gặp nhau, D đặt vấn đề mua lại con Rắn hổ chúa của M với giá 2.800.000 đồng, nhưng do không có tiền nên D thỏa thuận với M sẽ thanh toán tiền cho M vào buổi tối cùng ngày tại quảng trường Hồ Chí Minh hoặc khi nào gặp nhau thì sẽ thanh toán tiền sau. M đồng ý và bảo D đợi một lúc rồi M đi bộ đi lấy Rắn hổ chúa (Mít đến địa điểm nào thì D không rõ). Khoảng hơn 10 phút sau, M đi bộ một mình quay lại đưa cho D bao tải xác rắn. D mở bao tải Mít đưa ra kiểm tra thấy bên trong có một túi lưới nhốt 01 con Rắn hổ chúa và ước chừng trọng lượng khoảng 2,8kg đúng như M đã nói trước đó nên D nhận. Sau đó, M đi bộ rời khỏi điểm hẹn, còn D thì xách bao tải xác rắn đựng 01 con Rắn hổ chúa đi theo hướng phường K đến khu vực nhà hàng H. Khoảng 12 giờ 40 phút cùng ngày, khi D đi đến khu vực ngõ A, đường N, phường L, thành phố V thì bị Tổ công tác Công an thành phố V kiểm tra phát hiện D đang vận chuyển 01 cá thể Rắn hổ chúa còn sống, tuy nhiên D không xuất trình được giấy tờ chứng minh nguồn gốc hợp pháp nên Tổ công tác đã tiến hành lập biên bản, tạm giữ, niêm phong cá thể rắn nêu trên theo đúng quy định pháp luật, ký hiệu A1. Ngoài ra, tạm giữ của D 01 chiếc điện thoại di dộng nhãn hiệu BIG VOICE G500, vỏ màu đỏ và đã bị vỡ phần nắp lưng, có số Imel 355230204056299, niêm phong ký hiệu A2 (BL: 36 - 38). Tại Cơ quan điều tra, Nguyễn Văn D đã thành khẩn khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình.

Ngày 06/10/2024, Cơ quan cảnh sát điều tra Công an thành phố V (CQĐT) lập biên bản kiểm tra điện thoại đối với điện thoại tạm giữ của Nguyễn Văn D, quá trình kiểm tra xác định:

1. Kiểm tra danh bạ: Xác định không có số điện thoại nào được lưu tên là “Mít”

2. Kiểm tra nhật ký cuộc gọi: Xác định không có cuộc gọi đi, cuộc gọi đến, cuộc gọi nhỡ nào.

3. Kiểm tra tin nhắn: Xác định không có tin nhắn nào có nội dung liên quan đến việc săn, bắt, nuôi nhốt, vận chuyển, buôn bán động vật nguy cấp, quý, hiếm (BL: 39)

Ngày 06/10/2024, CQĐT ra Quyết định trưng cầu giám định số: 2728/QĐ-ĐCSKT-MT trưng cầu Viện sinh thái và Tài nguyên Sinh vật thuộc V giám định về cá thể động vật (Rắn) còn sống, được niêm phong trong 01 bao tải xác rắn ký hiệu A1. Ngày 07/10/2024, V1 có Kết luận giám định động vật số: 1687/STTNSV, kết luận:

“Xác định tên loài cho mẫu vật:

01 (một) cá thể động vật còn sống, ký hiệu A1 là loài Rắn hổ chúa, có tên khoa học là O hannah, thuộc lớp Bò sát (Reptilia)

Xác định tình trạng bảo tồn theo quy định của pháp luật:

1. Rắn hổ chúa (01) có tên trong Phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ.

2. Rắn hổ chúa (Ophiophagus hannah) có tên trong Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ.” (BL: 41-44).

Cáo trạng số 18/CT-VKSTPVY ngày 24/01/2025, Viện kiểm sát nhân dân thành phố Vĩnh Yên truy tố Nguyễn Văn D tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 (BLHS 2015).

Tại phiên tòa, bị cáo giữ nguyên lời khai ở giai đoạn điều tra và thừa nhận Cáo trạng truy tố là đúng người đúng tội. Đại diện Viện kiểm sát nhân dân thành phố Vĩnh Yên giữ nguyên quyết định truy tố và đề nghị Hội đồng xét xử tuyên bố Nguyễn Văn D phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”. Đề nghị áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1 Điều 51 của BLHS 2015 xử phạt Nguyễn Văn D từ 01 năm 03 tháng đến 01 năm 09 tháng tù, thời hạn tù tính từ ngày bắt tạm giữ, tạm giam ngày 06/10/2024; về xử lý vật chứng: Tịch thu tiêu hủy 01 (một) bao tải xác rắn màu trắng và 01 (một) túi lưới màu trắng được dùng đựng cá thể Rắn hổ chúa, trả lại cho Nguyễn Văn D 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu BIG VOICE G500, vỏ màu đỏ và đã bị vỡ phần nắp lưng, có số Imel 355230204056299. Về án phí, đề nghị xem xét miễn án phí cho bị cáo theo quy định.

Người bào chữa của bị cáo Nguyễn Văn D trình bày: Bị cáo là người dân tộc thiểu số, trong quá trình điều tra vụ án luôn thành khẩn khai báo để phục vụ công tác điều tra vụ án sớm kết thúc. Do vậy, đề nghị Hội đồng xét xử cho bị cáo được hưởng khoan hồng của pháp luật; ngoài ra bị cáo còn là người lao động tự do không có thu nhập ổn định, gia đình thuộc diện hộ nghèo nên đề nghị không phạt bổ sung và miễn án phí cho bị cáo.

Bị cáo Nguyễn Văn D không tranh luận gì. Trong lời nói sau cùng bị cáo xin Hội đồng xét xử cho hưởng khoan hồng với mức án nhẹ nhất để có cơ hội tu dưỡng bản thân, tích cực tham gia lao động sản xuất giúp ích cho gia đình và xã hội.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Điều tra viên, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo và những người tham gia tố tụng khác không có ý kiến hoặc khiếu nại gì về hành vi, quyết định của người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Xét lời khai nhận tội của bị cáo tại phiên tòa phù hợp với lời khai tại cơ quan điều tra, biên bản sự việc và vật chứng đã được thu giữ cũng như kết luận giám định và các tài liệu khác. Có đủ cơ sở để kết luận:

Vào khoảng 12 giờ 50 phút ngày 06/10/2024, tại khu vực Ngõ A, đường N thuộc phường L, thành phố V, Tổ công tác Công an thành phố V làm nhiệm vụ trên địa bàn thì phát hiện Nguyễn Văn D đang vận chuyển 01 cá thể rắn còn sống, mục đích đem đi bán lấy tiền tiêu xài cá nhân. Thu giữ của D 01 bao tải rắn bên trong có 01 túi lưới chứa 01 cá thể rắn còn sống, qua giám định Rắn hổ chúa loại Ophiophagus hannah có tên trong phụ lục I, danh mục loài nguy cấp, quý hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ và trong nhóm IB, danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021.

Hành vi nêu trên của Nguyễn Văn D đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” được quy định tại điểm a khoản 1 Điều 244 của BLHS 2015. Điều luật quy định:

“1. Người nào vi phạm quy định về bảo vệ động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ hoặc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc Phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

a) Săn bắt... nuôi, nhốt, vận chuyển, buôn bán trái phép động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ;”

Như vậy, Quyết định truy tố của Viện kiểm sát nhân dân thành phố Vĩnh Yên đối với bị cáo Nguyễn Văn D là có căn cứ, đúng người, đúng tội đúng quy định của pháp luật.

[4] Xét tính chất, mức độ hành vi phạm tội mà bị cáo thực hiện thấy rằng:

Tính chất vụ án là nghiêm trọng, hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm đến chế độ quản lý, bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm của nhà nước làm ảnh hưởng đến môi trường sinh thái, sự đa dạng sinh học của các hệ sinh thái khác nhau có thể dẫn đến nguy cơ tuyệt chủng loài động vật quý, hiếm.

[5] Xét nhân thân, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự thấy rằng:

Trước khi phạm tội, Nguyễn Văn D là người có nhân thân xấu, tuy không có tiền án, tiền sự nhưng bị cáo từng bị kết án về tội cướp tài sản, bị xét xử 18 tháng tù vào năm 2011, cho thấy bị cáo là người coi thường pháp luật.

Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra, Nguyễn Văn D đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình. Vì vậy, bị cáo được hưởng một tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo không bị áp dụng tình tiết tăng nặng nào theo quy định tại khoản 1 Điều 52 Bộ luật hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

[6] Về hình phạt chính: Hội đồng xét xử dựa trên tính chất mức độ của hành vi phạm tội, nhân thân và các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo, thấy rằng:

Mức phạt theo đề nghị của Viện kiểm sát là phù hợp với bị cáo, có căn cứ để chấp nhận.

[7] Về phạt bổ sung: Bị cáo là lao động tự do, thu nhập không ổn định, gia đình thuộc diện hộ nghèo sống ở vùng có kinh tế khó khăn nên khó đảm bảo cho việc thi hành án phạt tiền, vì vậy không phạt bổ sung đối với bị cáo.

[8] Về xử lý vật chứng của vụ án:

• Đối với 01 (một) bao tải xác rắn màu trắng và 01 (một) túi lưới màu trắng được dùng đựng cá thể Rắn hổ chúa là công cụ thực hiện hành vi phạm tội, do vậy, đề nghị tịch thu, tiêu hủy theo quy định.

• Đối với 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu BIG VOICE G500, vỏ màu đỏ và đã bị vỡ phần nắp lưng, có số Imel 355230204056299 tạm giữ của Nguyễn Văn D. Quá trình điều tra xác định đây là tài sản hợp pháp của D được mua bằng tiền do D lao động hợp pháp mà có, không liên quan đến hành vi phạm tội. Do đó, trả lại chiếc điện thoại di động này cho chủ sở hữu hợp pháp là Nguyễn Văn D.

• Đối với 01 (một) cá thể Rắn hổ chúa đã thu giữ nêu trên: Ngày 07/10/2024, Cơ quan CSĐT Công an thành phố V đã bàn giao 01 cá thể Rắn hổ chúa nêu trên cho Trung tâm C1 thuộc Sở N theo quy định tại điểm a khoản 1 Điều 7 Nghị quyết số 05/2018/NQ-HĐTP ngày 05/11/2018 của Hội đồng Thẩm phán Tòa án Nhân dân Tối cao. Ngày 18/10/2024, Cơ quan CSĐT - Công an thành phố V đã ra Quyết định xử lý vật chứng số: 2864/QĐ-ĐCSKT-MT giao cho Trung tâm C1 để xử lý theo quy định của pháp luật (BL: 45 - 53). Do vậy không đặt ra xem xét.

[9] Đối với đối tượng và hành vi có liên quan trong vụ án:

Đối với người liên quan là nữ giới tên M mà Nguyễn Văn D khai nhận là bán 01 cá thể Rắn hổ chúa còn sống cho D: Quá trình điều tra xác minh, xác định D không biết rõ họ tên, năm sinh, địa chỉ nơi cư trú và nơi ở cụ thể của người nữ giới tên Mít này. Đồng thời, ngoài lời khai của D về đặc điểm nhận dạng thì không có chứng cứ nào khác để xác định chính xác về người nữ giới tên M đã bán cá thể Rắn hổ chúa còn sống cho D. Cơ quan điều tra đã phối hợp với Công an phường K, thành phố V, tỉnh Vĩnh Phúc tiến hành rà soát, xác minh tại địa bàn này nhưng không có người nào có đặc điểm nhận dạng như D đã mô tả. Do vậy, Cơ quan điều tra tiếp tục điều tra xác minh, khi nào làm rõ và có căn cứ sẽ đề nghị xử lý sau (BL: 59).

[10] Về án phí: Nguyễn Văn D thuộc diện hộ nghèo, có đơn xin miễn án phí nên Hội đồng xét xử chấp nhận miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Tuyên bố Nguyễn Văn D phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.

Áp dụng điểm a khoản 1 Điều 244; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 của BLHS 2015 xử phạt Nguyễn Văn D 01 (Một) năm 09 (Chín) tháng tù, thời hạn tù tính từ ngày bắt tạm giữ, tạm giam 06/10/2024.

Về xử lý vật chứng: Áp dụng khoản 1 Điều 47 BLHS 2015; khoản 2 Điều 106 của Bộ luật tố tụng Hình sự:

• - Tịch thu tiêu hủy: 01 (một) bao tải xác rắn màu trắng và 01 (một) túi lưới màu trắng được dùng đựng cá thể Rắn hổ chúa.

• - Trả lại cho Nguyễn Văn D 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu BIG VOICE G500, vỏ màu đỏ và đã bị vỡ phần nắp lưng, có số Imel 355230204056299.

(Vật chứng có đặc điểm nêu tại biên bản giao nhận vật chứng tại Chi cục Thi hành án dân sự thành phố Vĩnh Yên, tỉnh Vĩnh Phúc).

Về án phí: Căn cứ Điều 136 của Bộ luật Tố tụng hình sự; Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTV-QH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về án phí, lệ phí Tòa án miễn án phí hình sự sơ thẩm cho Nguyễn Văn D.

Bị cáo có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án. Người có quyền lợi nghĩa vụ liên quan vắng mặt có quyền kháng cáo bản án, trong hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc ngày bản án được niêm yết.

Nơi nhận: - Sở Tư pháp tỉnh Hà Giang; - Viện kiểm sát tỉnh Vĩnh Phúc; - Viện kiểm sát thành phố Vĩnh Yên; - Công an thành phố Vĩnh Yên; - Trại tạm giam - CA Vĩnh Phúc; - Chi cục thi hành án Vĩnh Yên; - Cơ quan Thi hành án hình sự; - Những người tham gia tố tụng; - Lưu: Hồ sơ vụ án, văn phòng.

TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa Trần Việt Quang