- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Lương Tiến Phương.

Các Hội thẩm nhân dân: Bà Bạc Thị Kiên

Ông Phạm Quang Hùng

Thư ký phiên tòa: Ông Lê Đình Hải Nam, Thư ký Tòa án nhân dân tỉnh Điện Biên.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên tham gia phiên tòa: Ông Nguyễn Ngọc Kiên, Kiểm sát viên.

Ngày 28 tháng 11 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân tỉnh Điện Biên xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự sơ thẩm thụ lý số: 10/2023/TLST-HS ngày 26 tháng 10 năm 2023, theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 13/2023/QĐXXST-HS ngày 16 tháng 11 năm 2023 đối với các bị cáo:

- Người bào chữa cho bị cáo Vừ Tồng H: Ông Nguyễn Trần D - Luật sư thực hiện trợ giúp pháp lý của Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh Điện Biên, có mặt.

- Người bào chữa cho bị cáo Lầu Giống C: Bà Nguyễn Thị P - Luật sư thực hiện trợ giúp pháp lý của Trung tâm Trợ giúp pháp lý Nhà nước tỉnh Điện Biên, có mặt.

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Ngày 17/6/2023, Lầu Giống C đi xe khách đến nhà Vừ Tồng H tại bản H, xã K, huyện Đ để chơi và chờ xe khách đi làm thuê tại thành phố Hà Nội. Đến khoảng 7 giờ ngày 18/6/2023, trong lúc ngồi nói chuyện C hỏi mua 1 triệu đồng ma túy của H để sử dụng dần trong thời gian đi làm thuê. Do H không có ma túy nên đã gọi điện thoại cho 01 người đàn ông dân tộc Mông tên C, trú tại bản T, xã M, huyện T, tỉnh Sơn La và đặt mua 10 triệu đồng ma túy. H và C thỏa thuận sẽ gặp nhau để trao đổi, mua bán ma túy vào ngày 18/6/2023 tại khu vực bản H, xã P, huyện Đ, tỉnh Điện Biên. Do H bị đau tay, không thể tự điều khiển xe mô tô đi mua ma túy được nên rủ C điều khiển xe chở H cùng đi mua ma túy. Sau khi mua được ma túy H sẽ bán cho C 1 triệu đồng, C đồng ý. Sau đó, H lấy xe mô tô nhãn hiệu ANWEN, màu đen, biển kiểm soát 27F7-34ab giao cho C điều khiển chở H đi mua ma túy. Khoảng 11 giờ cùng ngày C, H đến bản H, xã P chờ khoảng 1 tiếng thì C điều khiển xe mô tô đến. Khi gặp nhau, C đứng chờ cạnh đường, còn C và H đi khoảng 10 mét vào trong rừng để mua bán ma túy. C lấy một ít ma túy ra cho H cùng sử dụng, sử dụng xong H mua được từ C 01 gói Heroine với giá 10 triệu đồng. H cất giấu gói Heroine vào túi áo bên trái đang mặc, sau đấy ngồi sau xe mô tô do C điều khiển để quay về nhà. Hồi 16 giờ 00 phút cùng ngày, khi Lầu Giống C và Vừ Tồng H về đến bản H, xã P, huyện Đ, tỉnh Điện Biên, thì bị tổ công tác Công an huyện Đ phối hợp với tổ công tác theo Kế hoạch 499 Công an tỉnh Điện Biên phát hiện, bắt quả tang, thu giữ trong túi áo bên trái Vừ Tồng H đang mặc có 01 túi nilon màu hồng, bên trong có 67,82 gam Heroine.

Tại bản Kết luận giám định số: 1002/KL-KTHS ngày 26/6/2023 của Phòng Kỹ thuật hình sự - Công an tỉnh Điện Biên kết luận:

“- Khối lượng vật chứng thu giữ của Vừ Tồng H là 67,82 gam.

- Mẫu chất bột màu trắng đục trích ra từ vật chứng thu giữ của Vừ Tồng H gửi giám định là chất ma túy: Loại Heroin (Heroine)."

Tại bản Cáo trạng số 102/CT-VKSĐB-P1 ngày 24/10/2023 của Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên đã truy tố các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C về tội “Mua bán trái phép chất ma tuý” theo quy định tại điểm b khoản 3 Điều 251 Bộ luật Hình sự (sau đây viết tắt là BLHS).

Tại phiên toà, đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên đề nghị Hội đồng xét xử:

Vẫn giữ nguyên quan điểm truy tố về tội danh, Điều luật áp dụng như nội dung bản cáo trạng và đề nghị Hội đồng xét xử (sau đây viết tắt là HĐXX):

- Tuyên bố các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C phạm tội “Mua bán trái phép chất ma túy”.

+ Áp dụng điểm b khoản 3, khoản 5 Điều 251; điểm s khoản 1 Điều 51; điểm h khoản 1 Điều 52, Điều 17, Điều 58, Điều 38 BLHS: Xử phạt bị cáo Vừ Tồng H từ 17 năm đến 18 năm tù.

+ Áp dụng điểm b khoản 3, khoản 5 Điều 251; điểm s khoản 1 Điều 51; Điều 38, Điều 17, Điều 58 BLHS: Xử phạt bị cáo Lầu Giống C từ 16 năm đến 17 năm tù.

Không áp dụng hình phạt bổ sung là hình phạt tiền đối với các bị cáo theo quy định tại khoản 5 Điều 251 BLHS.

- Về vật chứng vụ án: Đề nghị HĐXX áp dụng điểm a, c khoản 1 Điều 47 BLHS; khoản 1, điểm a khoản 2 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự (sau đây viết tắt là BLTTHS):

• Tịch thu và tiêu hủy 63,64 gam Heroine còn lại sau giám định.
• Tịch thu sung ngân sách Nhà nước: 01 (một) chiếc xe máy WIN, màu đen, biển kiểm soát 27F7 – 34ab; 01 (một) điện thoại di động dạng cảm ứng, màu xanh than, nhãn hiệu Redmi.

- Về án phí: Áp dụng Điều 135, Điều 136 BLTTHS; điểm đ khoản 1 Điều 12, khoản 6 Điều 15 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14, ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án: Miễn án phí hình sự sơ thẩm cho các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C.

Tại phiên tòa, người bào chữa cho bị cáo Vừ Tồng H:

Không tranh luận về tội danh và điều luật áp dụng đối với bị cáo; không khiếu nại về các quyết định, hành vi tố tụng của cơ quan, người tiến hành tố tụng. Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; là người dân tộc thiểu số; nhận thức pháp luật còn hạn chế. Đề nghị HĐXX: Áp dụng điểm s khoản 1 Điều 51 BLHS, xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo; không áp dụng hình phạt bổ sung cũng như án phí cho bị cáo Vừ Tồng H.

Tại phiên tòa, người bào chữa cho bị cáo Lầu Giống C:

Không tranh luận về tội danh và điều luật áp dụng đối với bị cáo; không khiếu nại về các quyết định, hành vi tố tụng của cơ quan, người tiến hành tố tụng. Quá trình điều tra, truy tố và tại phiên tòa bị cáo đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải; là người dân tộc thiểu số; nhận thức pháp luật còn hạn chế; chưa có tiền án, tiền sự. Đề nghị HĐXX: Áp dụng điểm s khoản 1 Điều 51 BLHS, xem xét giảm nhẹ hình phạt cho bị cáo; không áp dụng hình phạt bổ sung cũng như án phí cho bị cáo Lầu Giống C.

Lời nói sau cùng các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C đều đã nhận thức được việc làm của mình là vi phạm pháp luật, đề nghị HĐXX xem xét giảm nhẹ hình phạt cho các bị cáo để sớm trở về với gia đình, xã hội.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Xét về hành vi phạm tội của bị cáo:

Tại phiên tòa, các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C đã khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình như bản Cáo trạng đã truy tố và phù hợp với lời khai của các bị cáo tại Cơ quan điều tra, biên bản bắt người phạm tội quả tang và phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án.

Cụ thể: Ngày 17/6/2023, Lầu Giống C đi xe khách đến nhà Vừ Tồng H tại bản H, xã K, huyện Đ chơi và chờ xe khách đi làm thuê tại thành phố Hà Nội. Đến khoảng 7 giờ ngày 18/6/2023, C hỏi mua 1 triệu đồng ma túy của H để sử dụng dần trong thời gian đi làm thuê. Do H không có ma túy nên đã gọi điện thoại cho 01 người đàn ông dân tộc Mông tên C, trú tại bản T, xã M, huyện T, tỉnh Sơn La và đặt mua 10 triệu đồng ma túy. H và C thỏa thuận sẽ gặp nhau để trao đổi, mua bán ma túy tại khu vực bản H, xã P, huyện Đ, tỉnh Điện Biên. Do H bị đau tay, không tự điều khiển xe mô tô được, nên rủ C đi mua ma túy cùng, nếu mua được ma túy sẽ bán cho C 01 triệu đồng, C đồng ý. Sau đó, H lấy xe mô tô nhãn hiệu ANWEN, màu đen, biển kiểm soát 27F7-34ab giao cho C điều khiển chở H đi mua ma túy. Khoảng 11 giờ cùng ngày C, H đến bản H, xã P chờ khoảng 1 tiếng thì gặp C. Khi gặp nhau, C đứng chờ cạnh đường, còn C và H đi khoảng 10 mét vào trong rừng để mua bán ma túy. C lấy một ít ma túy ra cho H cùng sử dụng, sử dụng xong H mua của C 01 gói Heroine với giá 10 triệu đồng. H cất giấu gói Heroine vào túi áo bên trái đang mặc đi ra chỗ C rồi ngồi sau xe của C đi về nhà. Hồi 16 giờ 00 phút cùng ngày, khi Lầu Giống C và Vừ Tồng H về đến bản H, xã P, huyện Đ, tỉnh Điện Biên, thì bị tổ công tác Công an huyện Đ phối hợp với tổ công tác theo Kế hoạch 499 Công an tỉnh Điện Biên phát hiện, bắt quả tang, thu giữ trong túi áo bên trái Vừ Tồng H đang mặc có 01 túi nilon màu hồng, bên trong có 67,82 gam Heroine.

Hành vi phạm tội của các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C đã xâm phạm đến chính sách độc quyền quản lý các chất ma túy của Nhà nước; đồng thời, còn xâm phạm trật tự trị an an toàn xã hội trên địa bàn huyện Điện Biên Đông nói riêng, tỉnh Điện Biên nói chung. Các bị cáo thực hiện tội phạm với lỗi cố ý trực tiếp và là người có đầy đủ năng lực chịu trách nhiệm hình sự do lỗi của bị cáo gây ra.

Hành vi mua bán trái phép chất ma túy với tổng khối lượng là 67,82 gam của bị cáo là tình tiết định khung được quy định tại điểm b khoản 3 Điều 251 Bộ luật Hình sự như kết luận của Kiểm sát viên là có căn cứ, đúng người, đúng tội, đúng quy định của pháp luật.

[2] Xét về tính chất, mức độ phạm tội của bị cáo:

Hành vi phạm tội của các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C tuy chỉ mang tính chất giản đơn nhưng rất nguy hiểm cho xã hội và thuộc trường hợp đặc biệt nghiêm trọng. Ma tuý nói chung, Heroine nói riêng là một loại độc dược gây nghiện và gây hại đến sức khoẻ của con người.

Mặt khác, ma tuý không những làm huỷ hoại đến sức khoẻ của con người dẫn đến mất khả năng lao động, suy thoái nòi giống, phẩm giá con người, phá hoại hạnh phúc gia đình, gây ảnh hưởng nghiêm trọng đến trật tự, an toàn xã hội và an ninh quốc gia; ma túy còn là nguyên nhân làm phát sinh các loại tội phạm khác như cướp của, giết người, trộm cắp tài sản ... Vì vậy, pháp luật đã nghiêm cấm mọi hành vi liên quan đến việc mua bán, tàng trữ, vận chuyển trái phép các chất ma tuý dưới bất kỳ hình thức nào, nếu bị phát hiện sẽ bị xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật. Các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C nhận thức được việc làm của mình là trái pháp luật nhưng vẫn cố tình thực hiện hành vi mua bán trái phép chất ma túy chỉ vì siêu lợi nhuận từ ma túy đem lại. Do vậy, hành vi phạm tội của các bị cáo cần phải xử lý nghiêm theo đúng quy định của pháp luật.

[3] Xét về các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự, nhân thân và hình phạt đối với bị cáo:

- Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Quá trình điều tra cũng như tại phiên tòa ngày hôm nay, các bị cáo đều thành khẩn khai báo về hành vi phạm tội của mình, đây là tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với các bị cáo được quy định tại điểm s khoản 1 Điều 51 BLHS.

- Về tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự: Bị cáo Lầu Giống C không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại Điều 52 BLHS. Riêng bị cáo Vừ Tồng H có 01 tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự thuộc trường hợp “Tái phạm” được quy định tại điểm h khoản 1 Điều 52 BLHS. Bởi vì: Ngày 26/01/2022, bị cáo bị Tòa án nhân dân huyện Đ xử phạt 12 tháng tù về tội Tàng trữ trái phép chất ma túy theo khoản 1 Điều 249 BLHS, mặc dù bị cáo đã chấp hành xong hình phạt tù nhưng chưa được xóa án tích theo quy định tại khoản 1 Điều 53 BLHS.

- Xét về nhân thân của các bị cáo:

+ Đối với bị cáo Lầu Giống C: bị cáo chưa có tiền án, tiền sự; bị cáo không được đi học; đến tuổi trưởng thành xây dựng gia đình và có 06 người con. Bị cáo bị nghiện chất ma túy từ năm 2010. Ngày 18/6/2023, bị bắt quả tang về hành vi mua bán trái phép 67,82 gam Heroine cùng với bị cáo Vừ Tồng H.

+ Đối với bị cáo Vừ Tồng H: Sinh ra và lớn lên được bố mẹ nuôi dưỡng trưởng thành, không được đi học, ở nhà lao động sản xuất. Đến tuổi trưởng thành xây dựng gia đình và có 07 người con. Bị cáo bị nghiện ma túy từ năm 2018. Ngày 27/11/2007, bị cáo bị xử phạt hành chính về hành vi xuất cảnh trái phép; ngày 22/9/2009, bị Tòa án nhân dân huyện Đ xử phạt 24 tháng tù về tội Vận chuyển, tàng trữ, mua bán trái phép chất ma túy; ngày 26/01/2022, bị cáo bị Tòa án nhân dân huyện Đ xét xử tuyên phạt 12 tháng tù về tội Tàng trữ trái phép chất ma túy; ngày 23/9/2022, bị cáo đã chấp hành xong hình phạt tù, bị cáo chưa được xóa án tích. Ngày 18/6/2023, bị cáo bị bắt quả tang về hành vi Mua bán trái phép 67,82 gam Heroine cùng với bị cáo Lầu Giống C. Lẽ ra, sau khi bị cáo đi tập trung cải tạo 02 lần trở về địa phương sinh sống phải biết tu chí làm ăn lương thiện, sống có ích cho gia đình, họ hàng, vợ con noi gương mới phải. Nhưng bị cáo vẫn chứng nào tật ấy, không chịu khó đi cai nghiện mà vẫn dấn thân vào con đường phạm tội, như vậy, bị cáo có một nhân thân rất xấu.

Trong vụ án này, hai bị cáo chỉ là đồng phạm giản đơn. Để thể hiện tính nghiêm minh của pháp luật, Hội đồng xét xử cần cách ly các bị cáo ra khỏi đời sống xã hội một thời gian nhất định để cải tạo, giáo dục các bị cáo sau này sống có ích cho gia đình và xã hội.

[4] Ý kiến của đại diện Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Điện Biên:

Về mức hình phạt chính; hình phạt bổ sung; tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự; về nhân thân của các bị cáo; về xử lý vật chứng và án phí là có căn cứ, nên HĐXX chấp nhận.

[5] Ý kiến của những người bào chữa cho các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C:

Về các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự; về hình phạt chính; hình phạt bổ sung; về xử lý vật chứng và về án phí là có căn cứ, nên HĐXX chấp nhận.

[6] Về hình phạt bổ sung:

tại khoản 5 Điều 251 BLHS quy định: “Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 5.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng....”. Tuy nhiên, theo các tài liệu chứng cứ có trong hồ sơ và lời khai của các bị cáo tại phiên tòa cho thấy thu nhập của gia đình bị cáo từ nông nghiệp. Do đó, HĐXX không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo là phù hợp.

[7] Về hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng:

Về hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng huyện Đ; Cơ quan cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên, Điều tra viên; Viện kiểm sát nhân nhân tỉnh Điện Biên, Kiểm sát viên đã thực hiện theo đúng quy định về thẩm quyền, trình tự, thủ tục, các quy định của BLTTHS.

Quá trình điều tra và tại phiên tòa, các bị cáo, những người bào chữa cho các bị cáo không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp, phù hợp với các quy định của pháp luật.

[8] Về vật chứng vụ án:

Áp dụng điểm a, c khoản 1 Điều 47 BLHS và điểm a khoản 2 Điều 106 BLTTHS:

Đối với 63,64 gam Heroine còn lại sau giám định là vật Nhà nước cấm lưu hành, cần tịch thu và tiêu hủy.

Đối với 01 chiếc xe máy WIN, biển kiểm soát 27F7 - 34ab và 01 chiếc điện thoại di động thu giữ của bị cáo Vừ Tồng H là công cụ, phương tiện do bị cáo dùng vào việc phạm tội, cần tịch thu sung vào ngân sách Nhà nước.

[9] Về án phí:

Áp dụng khoản 2 Điều 135, khoản 2 Điều 136 BLTTHS, điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban Thường vụ Quốc hội khóa 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án; các bị cáo Vừ Tồng H, Lầu Giống C là người dân tộc thiểu số sinh sống tại khu vực có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn: HĐXX xét thấy cần miễn án phí hình sự sơ thẩm cho các bị cáo.

[10] Về các vấn đề khác:

- Đối với người đàn ông, dân tộc Mông, tên Chốn, Vừ Tồng H khai là người đã bán ma túy cho bị cáo. Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên đã tiến hành xác minh tại bản T, xã M, huyện T, tỉnh Sơn La, kết quả có 01 người có họ tên là Giàng A C. Tuy nhiên, Giàng A C vắng mặt khỏi nơi cư trú, đi đâu, làm gì chính quyền địa phương không biết. Đề nghị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên tiếp tục điều tra xác minh, làm rõ đưa ra xử lý theo quy định của pháp luật.

- Đối với số thuê bao 0327.552.3ab, bị cáo Vừ Tồng H khai là số điện thoại của C đã liên lạc để mua ma túy. Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên đã tiến hành xác minh, kết quả chủ số thuê bao là anh Sùng A C, trú tại bản T, xã M, huyện T, tỉnh Sơn La. Tuy nhiên, Sùng A C vắng mặt khỏi nơi cư trú, đi đâu, làm gì chính quyền địa phương không biết. Đề nghị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên tiếp tục điều tra xác minh, làm rõ đưa ra xử lý theo quy định của pháp luật.

- Đối với Thào Chù C, bị cáo Vừ Tồng H khai đã 02 lần mua ma túy của bị cáo. Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên đã tiến hành xác minh tại bản C, xã K, huyện Đ, tỉnh Điện Biên, kết quả Thào Chù C vắng mặt khỏi nơi cư trú, đi đâu, làm gì chính quyền địa phương không biết. Đề nghị Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Điện Biên tiếp tục điều tra xác minh, làm rõ đưa ra xử lý theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

Áp dụng điểm b khoản 3, khoản 5 Điều 251 của Bộ luật Hình sự: