TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 13 - THANH HOÁ	CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM Độc lập – Tự do – Hạnh phúc
Bản án số: 12/2025/HNGĐ-ST Ngày 20/11/2025 “V/v: Không công nhận quan hệ vợ chồng”

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 13 - THANH HÓA

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Phạm Văn Hùng

Các Hội thẩm nhân dân: Ông Hoàng Văn Hào và bà Phan Thị Mấy

- Thư ký phiên tòa: Ông Nguyễn Công Nam - Thư ký Tòa án nhân dân khu vực 13 - Thanh Hoá;

Vào ngày 20 tháng 11 năm 2025, tại Trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 13 - Thanh Hoá, xét xử sơ thẩm công khai vụ án hôn nhân gia đình thụ lý số: 41/2025/TLST- HNGĐ ngày 01 tháng 10 năm 2025 về việc: “Không công nhận quan hệ vợ chồng” theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 12/2025/QĐXXST-HNGĐ ngày 03 tháng 11 năm 2025 giữa các đương sự:

- Nguyên đơn: Chị Lâu Thị P, sinh năm: 1978.

Căn cước số: [...]; Cấp ngày: 12/09/2025.

Nơi đăng ký thường trú: Bản P, xã P, tỉnh Thanh Hóa. Vắng mặt. (Có đơn xin xét xử vắng mặt ngày 06/10/2025).

- Bị đơn: Anh Hơ Văn T, sinh năm: 1973.

Căn cước công dân số: [...]; Cấp ngày: 15/12/2021.

Nơi đăng ký thường trú: Bản P, xã P, tỉnh Thanh Hóa. Vắng mặt. (Có đơn xin xét xử vắng mặt ngày 06/10/2025).

NỘI DUNG VỤ ÁN

Theo đơn khởi kiện, bản tự khai và trong quá trình giải quyết vụ án, nguyên đơn chị Lâu Thị P trình bày:

Về hôn nhân: Chị và anh Hơ Văn T chung sống như vợ chồng với nhau từ năm 1998 trên cơ sở tự nguyện, tự do tìm hiểu, không bị ai ép buộc; được hai bên gia đình tổ chức cưới hỏi theo phong tục của địa phương và không có đăng kí kết hôn. Chị và anh T sống hòa thuận được một thời gian dài và có 02 con chung. Đến khoảng đầu năm 2012 trở lại đây vợ chồng thường xuyên phát sinh mâu thuẫn, nguyên nhân là do anh Hơ Văn T nóng tính dẫn đến hay xảy ra cải vã lẫn nhau, luôn bất đồng về quan điểm sống, mỗi người một ý kiến. Nhiều lần chị P cũng đã chịu đựng và nhường nhịn để giữ hạnh phúc gia đình, chăm lo cho con cái. Chị P cảm thấy cuộc sống như vậy thật mệt mỏi và bế tắc, chị cảm thấy không còn tình cảm với anh T nữa và chị cũng cảm nhận anh T cũng không còn tình cảm với chị nữa nên mới đối xử với chị như vậy. Nguyện vọng của chị P là muốn được Tòa án giải quyết cho chị ly hôn anh T để giải thoát cho cả hai và yên tâm lo cho cuộc sống riêng của mình. Hiện tại chị và anh T đã sống ly thân từ tháng 12 năm 2012 cho đến nay. Chị P đề nghị Toà án không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị và anh Hơ Văn T.

Về con chung: Trong thời gian chung sống chị và anh T có 02 con chung tên là Hơ Thị M, sinh ngày 06/6/2000 và Hơ Hơ P1, sinh ngày 01/12/2006. Hiện nay hai cháu đã đủ 18 tuổi, hoàn toàn khoẻ mạnh và có đủ khả năng nuôi sống bản thân nên chị P không đề nghị Toà án giải quyết.

Về tài sản và công nợ chung: Chị P không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Quá trình giải quyết vụ án bị đơn anh Hơ Văn T trình bày:

Về hôn nhân: Anh và chị Lâu Thị P tự do tìm hiểu, yêu đương không bị ai ép buộc, không ai ép buộc ai, sống chung với nhau từ năm 1998 và không có đăng ký kết hôn, cả hai sống hòa thuận được một thời gian dài và có 02 con chung. Đến khoảng đầu năm 2012 trở lại đây vợ chồng thường xuyên phát sinh mâu thuẫn, nguyên nhân là do vợ chồng hay xảy ra cải vã lẫn nhau, luôn bất đồng về quan điểm sống, mỗi người một ý kiến. Nhiều lần anh T cũng đã chịu đựng và nhường nhịn để giữ hạnh phúc gia đình, chăm lo cho con cái. Anh cảm thấy cuộc sống như vậy thật mệt mỏi và bế tắc, anh cảm thấy không còn tình cảm với chị P nữa. Nguyện vọng của anh T là muốn được Tòa án giải quyết ly hôn để giải thoát cho cả hai. Hiện tại anh và chị P đã sống ly thân từ tháng 12 năm 2012 cho đến nay. Nay anh T yêu cầu Tòa án giải quyết không công nhận quan hệ vợ chồng giữa anh và chị Lâu Thị P.

Về con chung: Trong thời gian chung sống, anh chị có 02 con chung tên là Hơ Thị M, sinh ngày 06/6/2000 và Hơ Hơ P1, sinh ngày 01/12/2006. Hiện nay hai cháu đã đủ 18 tuổi, hoàn toàn khoẻ mạnh và có đủ khả năng nuôi sống bản thân nên anh không yêu cầu Toà án giải quyết.

Về tài sản và công nợ chung: Anh Hơ Văn T không yêu cầu Tòa án giải quyết.

Chị P và anh T chung sống như vợ chồng, nhưng không đăng ký kết hôn. Đây là trường hợp không được hoà giải theo quy định tại khoản 2 điều 206 Bộ luật tố tụng dân sự (sau đây viết tắt là BLTTDS). Chị P và anh T đã có đơn xin xét xử vắng mặt nên căn cứ điều 227, điều 228 và điều 238 của BLTTDS, Tòa án tiến hành xét xử vắng mặt chị P, anh T.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN

Sau khi nghiên cứu các tài liệu, chứng cứ có trong hồ sơ vụ án được thẩm tra tại phiên toà và căn cứ vào kết quả tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định:

[1] Về hôn nhân: Chị Lâu Thị P và anh Hơ Văn T đến với nhau trên cơ sở tự nguyện, được hai bên gia đình tổ chức cưới hỏi theo phong tục địa phương từ năm 1998 nhưng không đăng ký kết hôn tại UBND xã theo quy định của pháp luật. Quá trình chung sống nảy sinh nhiều bất đồng, không hoà hợp được. Nguyên nhân là do tính tình không hợp, quan điểm sống khác nhau, thường xuyên xảy ra cãi vã. Vì thế, khoảng năm 2012 hai anh chị đã sống ly thân nhau không ai quan tâm đến ai. Điều này hoàn toàn phù hợp với lời khai của các đương sự, xác của trưởng bản và chính quyền địa phương. Cả chị P và anh T đều xác định tình cảm vợ chồng không còn nên đều đồng ý ly hôn. Đây là quan hệ tranh chấp về ly hôn, chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn và thuộc thẩm quyền giải quyết của Tòa án theo khoản 1 điều 28 BLTTDS. Xét thấy, chị P và anh T có đủ điều kiện kết hôn theo quy định của luật hôn nhân và gia đình, nhưng chung sống với nhau như vợ chồng mà không đăng ký kết hôn thì không làm phát sinh quyền và nghĩa vụ giữa vợ và chồng. Vì vậy, cần căn cứ khoản 1 điều 14 Luật hôn nhân và gia đình và hướng dẫn tại điểm b khoản 3 Nghị quyết số 35/2000/NQ - QH 10 ngày 09/6/2000 của Quốc Hội về việc thi hành luật hôn nhân và gia đình để tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị P và anh T.

[2] Về con chung: Chị P và anh T có 02 con chung tên là Hơ Thị M, sinh ngày 06/6/2000 và Hơ Hơ P1, sinh ngày 01/12/2006. Hiện nay cháu M và cháu P1 đã đủ 18 tuổi, hoàn toàn khoẻ mạnh và có đủ khả năng nuôi sống bản thân nên không yêu cầu Toà án giải quyết nên miễn xét.

[3] Về tài sản và công nợ: Chị P và anh T không yêu cầu Toà án giải quyết nên miễn xét.

[4] Về án phí: Chị Lâu Thị P là người dân tộc thiểu số (dân tộc Mông), sống ở vùng kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn nên được miễn án phí theo quy định của pháp luật.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH

* Căn cứ vào: Khoản 1 điều 14, khoản 2 điều 53, điều 56 Luật hôn nhân và gia đình; Khoản 1 điều 28, khoản 2 điều 206, Điều 227, Điều 228 và Điều 238 Bộ luật tố tụng dân sự; Điểm b khoản 3 Nghị quyết số 35/2000/NQ - QH10 ngày 09/6/2000 của Quốc Hội về việc thi hành luật hôn nhân và gia đình; Điểm đ khoản 1 Điều 12 của Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí, lệ phí Tòa án.

* Về hôn nhân: Tuyên bố không công nhận quan hệ vợ chồng giữa chị Lâu Thị P và anh Hơ Văn T.

* Án phí: Miễn tiền án phí hôn nhân gia đình sơ thẩm cho chị Lâu Thị P.

* Án xử công khai sơ thẩm vắng mặt chị P và anh T. Các đương sự có quyền kháng cáo bản án này trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày nhận được bản án hoặc ngày niêm yết bản án./.

Nơi nhận: - Đương sự; - VKSND khu vực 13 - Thanh Hoá; - VKSND tỉnh Thanh Hóa; - TAND tỉnh Thanh Hóa; - THADS tỉnh Thanh Hoá; - UBND xã Pù Nhi, tỉnh Thanh Hoá; - Lưu HSVA.

T/M. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA Phạm Văn Hùng