Hệ thống pháp luật

TOÀ ÁN NHÂN DÂN

KHU VỰC 5 - HƯNG YÊN

Bản án số: 108/2025/HS-ST

Ngày 09 - 12 - 2025

CỘNG HOÀ XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

Độc lập - Tự do - Hạnh phúc

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TOÀ ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 - HƯNG YÊN

* Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ toạ phiên toà: Bà Nguyễn Thị Thùy Dương.

Các Hội thẩm nhân dân.

Bà Hoàng Thị Phụng.

Bà Tô Thị Thanh Tâm.

* Thư ký phiên tòa: Bà Mai Thị Quyên - Thư ký Tòa án nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên.

* Đại diện Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên tham gia phiên tòa: Bà Doãn Thị Thu - Kiểm sát viên.

Ngày 09/12/2025 tại trụ sở Tòa án nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự sơ thẩm thụ lý số: 81/2025/TLST-HS ngày 12/11/2025 theo Quyết định đưa vụ án ra xét xử sơ thẩm số: 77/2025/QĐXXST-HS ngày 25/11/2025, đối với bị cáo:

Vũ Văn N (tên gọi khác: Không), sinh ngày 01/11/1974 tại tỉnh PT (tỉnh VP cũ); nơi thường trú: Thôn BL, xã TH, tỉnh PT; nghề nghiệp: Lao động tự do; trình độ văn hóa (học vấn): 12/12; dân tộc: Kinh; giới tính: Nam; tôn giáo: Không; quốc tịch: Việt Nam; căn cước công dân số: [...]XXX do Cục Cảnh sát QLHC về TTXH Bộ Công An cấp ngày 11/11/2022; con ông Vũ Văn T (đã chết) và bà Nguyễn Thị D (đã chết); có vợ là Phạm Thị Th (đã ly hôn); có hai con; tiền án: Không; tiền sự: Không; bị áp dụng biện pháp ngăn chặn cấm đi khỏi nơi cư trú. (có mặt)

- Người chứng kiến:

  1. Anh Nguyễn Đức T, sinh năm 1976; nơi thường trú: Phường TM, tỉnh PT; nơi ở hiện tại: Phường VP, tỉnh PT. (vắng mặt)
  2. Anh Nguyễn Việt A, sinh năm 1990; địa chỉ: Thôn TĐ, xã TT, tỉnh Hưng Yên. (vắng mặt)

NỘI DUNG VỤ ÁN:

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng năm 2009, Vũ Văn N được một người đàn ông tên Thọ ở tỉnh Hòa Bình (không nhớ họ, năm sinh, địa chỉ) cho 01 bình rượu ngâm 02 chi Gấu và 01 bình rượu ngâm 01 cá thể Rắn hổ chúa và nói đó là 02 bình rượu ngâm với động vật là hàng “hiếm” và “độc”. Qua tìm hiểu, N biết là loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ nên cất 02 bình rượu tại nhà ở của N tại thôn BL, xã TH, tỉnh PT. Do cần tiền chi tiêu cá nhân và chi trả phí điều trị bệnh cho con trai là cháu Vũ Tuyên H (sinh năm 2016, bị khuyết tật trí tuệ nặng) nên chiều ngày 26/5/2025, N sử dụng điện thoại di động nhãn hiệu OPPO, màu đen, bên trong có lắp 01 sim điện thoại 0968.011.xxx (đăng ký chủ thuê bao Vũ Văn N) có kết nối internet của N, đăng nhập vào tài khoản mạng Facebook có tên “Ngọc Diệp” để đăng bài viết trong các hội nhóm trên mạng xã hội Facebook “HỘI NGÂM RƯỢU VIỆT NAM”, “Hội thích rượu ngâm”, “Hội những người ngâm rượu rắn tắc kè”, với nội dung: “Đinh lăng đồi 20 năm, Rắn hổ chúa 8 kg tự nhiên, ngâm hơn 08 năm, tại Vĩnh yên - VP, ae ai có nhu cầu alo: 0968011174” kèm theo 06 hình ảnh của 01 bình rượu ngâm đinh lăng và 01 bình rượu ngâm rắn hổ chúa. Khoảng 14 giờ ngày 27/5/2025, tài khoản Facebook có tên “Quốc Huy” nhắn tin messenger đến tài khoản “Ngọc Diệp” hỏi mua bình rượu ngâm cá thể Rắn hổ chúa. N nhắn tin trả lời khẳng định bình rượu do N đăng bán là bình rượu ngâm cá thể Rắn hổ chúa. Sau đó người này gọi bằng ứng dụng facebook messenger đến N hỏi giá bình rượu ngâm cá thể Rắn hổ chúa nên N báo giá bán là 4.000.000 đồng. Khi người này hỏi N còn bình rượu nào khác nữa không thì N nói mình vẫn còn một bình rượu ngâm 02 chi Gấu, người này bảo N mang cả bình rượu ngâm Rắn hổ chúa và bình rượu ngâm chi Gấu về tỉnh Thái Bình (cũ) để xem hàng, nếu đúng là rượu ngâm Rắn hổ chúa và chi Gấu thì người này sẽ mua hết và hỗ trợ tiền đi lại, N đồng ý. Khoảng 16 giờ cùng ngày, N gọi điện thoại cho anh Nguyễn Đức T (lái xe taxi), thuê anh T chở N và cháu H cùng 02 bình rượu (N không nói với anh T là rượu gì) đi tỉnh Thái Bình (cũ). Anh T đồng ý, hai bên thống nhất giá hai chiều đi và về là 1.500.000 đồng. Khoảng 16 giờ 30 phút cùng ngày, anh T lái xe taxi biển số 19A-197.09 đến đón N và cháu H đi từ nhà trọ của N thuê tại phường Đống Đa, thành phố Vĩnh Yên, tỉnh VP (cũ) đến nhà N ở thôn BL, xã TH, tỉnh PT thì anh T dừng xe và cùng cháu H ngồi trong xe đợi N vào nhà. N vào góc phòng bên trái theo hướng từ cửa đi vào nhà, dùng vải quấn kín xung quanh T 01 bình chứa khoảng 10 lít rượu được ngâm cùng 02 chi Gấu và 01 bình chứa khoảng 20 lít rượu được ngâm cùng 01 cá thể Rắn hổ chúa (cả hai bình rượu trên đều được bịt kín miệng bằng nút thuỷ tinh có dán băng dính) rồi để vào sọt nhựa màu đỏ và bê ra xe taxi. Anh T giúp N bê sọt nhựa màu đỏ trong có bình rượu ngâm cá thể Rắn hổ chúa vào trong lên hàng ghế sau ghế lái và đặt bình rượu ngâm chi Gấu vào cốp sau xe ô tô. Khoảng 19 giờ 40 phút cùng ngày, trên đường đi về tỉnh Thái Bình (cũ), có người tự xưng là chủ tài khoản mạng xã hội facebook “Quốc Huy” gọi từ số điện thoại 0975.615.xxx đến số điện thoại 0968.011.xxx của N, thông báo địa điểm nhận 02 bình rượu. Khoảng 20 giờ 30 phút ngày 27/5/2025, khi xe đi đến Km 96+900, Quốc lộ 10, chân cầu TĐ thuộc địa phận thôn TĐ, xã Tân Lập, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình (cũ) thì bị tổ công tác Phòng Cảnh sát Giao thông Công an tỉnh Thái Bình (nay là tỉnh Hưng Yên) phối hợp với Phòng 8 Cục Cảnh sát giao thông và Chi cục Kiểm lâm Sở Nông nghiệp và Môi trường tỉnh Thái Bình (nay là tỉnh Hưng Yên) yêu cầu kiểm tra hành chính phương tiện. Trước sự chứng kiến của anh Nguyễn Việt A, tổ công tác kiểm tra xe ô tô biển số 19A-197.09, phát hiện thu giữ từ trên xe 01 bình thuỷ tinh hình trụ có chiều cao 50 cm, đường kính đáy 25 cm, đường kính cổ bình 15 cm, thể tích khoảng 10 lít, bên trong có khoảng 10 lít rượu có ngâm 02 chi nghi là chi loài Gấu, hình bàn tay, xung quanh có lông và 01 bình thuỷ tinh hình trụ màu trong suốt có chiều cao khoảng 55 cm, đường kính đáy 30 cm, đường kính cổ bình 20 cm, thể tích khoảng 20 lít, bên trong có khoảng 20 lít rượu có ngâm 01 cá thể nghi là Rắn hổ chúa. N khai nhận 02 bình rượu trên là của N, đều không có giấy tờ chứng minh nguồn gốc xuất xứ hàng hoá, được N đem về tỉnh Thái Bình (cũ) để bán. Tổ công tác đã yêu cầu những người có liên quan, đưa vật chứng về trụ sở Công an xã Tân Lập huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình (nay là xã TT, tỉnh Hưng Yên) lập biên bản vụ việc, biên bản tạm giữ, biên bản niêm phong vật chứng, gửi giám định. Ngoài ra, cơ quan Công an còn quản lý 01 điện thoại di động nhãn hiệu OPPO, màu đen, đã qua sử dụng và 01 xe ô tô biển số 19A-197.09 màu đỏ, đã qua sử dụng. Ngày 04/6/2025, Cơ quan điều tra tiến hành khám xét nơi ở của Vũ Văn N tại thôn BL, xã TH, tỉnh PT, qua khám xét không phát hiện, thu giữ tài sản, đồ vật gì.

Tại Kết luận giám định ngày 29/5/2025, Bảo tàng Thiên nhiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam, kết luận: “1. 01 (một) cá thể động vật ngâm trong bình thủy tinh hình trụ màu trong suốt có chiều cao khoảng 55 cm, đường kính đáy là 30 cm, đường kính cổ bình là 20 cm, thể tích trong bình khoảng 20 lít có chứa 20 lít rượu là Rắn hổ chúa có tên khoa học là Ophiophagus hannah. Loài Rắn hổ chúa Ophiophagus hannah có tên trong phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ. Loài Rắn hổ chúa có tên trong Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ. 2. Cơ quan giám định tiến hành lấy mẫu để phân tích ADN đối với 02 (hai) chi động vật ngâm trong bình thủy tinh hình trụ, có chiều cao 50 cm, đường kính đáy 25 cm, đường kính cổ bình là 15 cm thể tích khoảng 10 lít. 3. Kết quả xác định loài và tình trạng bảo tồn đối với 02 (hai) chi động vật ngâm trong bình thủy tinh hình trụ có chiều cao 50 cm, đường kính đáy 25 cm, đường kính cổ bình là 15 cm thể tích khoảng 10 lít rượu sẽ trả lời sau khi có kết quả phân tích ADN”.

Tại Kết luận giám định ngày 17/6/2025, Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm khoa học công nghệ Việt Nam, kết luận: “02 (hai) vật mẫu dạng bàn chân động vật không liền xương được lấy từ 01 (một) bình sản phẩm động vật được trưng cầu giám định tại Quyết định trên thuộc họ Gấu (Ursidae). 01 (một) ngón chân giữa động vật được thu từ 01 (một) mẫu dạng bàn chân vật không liền xương (ký hiệu 2) là của loài Gấu chó có tên khoa học là Helarctos malayanus. Các loài thuộc họ Gấu (Ursidae spp.) (trừ các loài quy định tại Phụ lục I) có tên trong Phụ lục II, Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Phụ lục Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) ban hành kèm theo Thông báo số 25/TB-CTVN ngày 17/02/2023 của Cơ quan quản lý CITES Việt Nam. Loài Gấu chó (Helarctos malayanus) có tên trong Phụ lục I, Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ, ban hành kèm theo Nghị định 64/2019/NĐ-CP ngày 16/7/2019 của Chính phủ; đồng thời có tên trong Nhóm IB, Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm, ban hành kèm theo Nghị định 84/2021/NĐ-CP ngày 22/9/2021 của Chính phủ và có tên trong Phụ lục I, Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Phụ lục Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) ban hành kèm theo Thông báo số 25/TB-CTVN ngày 17/02/2023 của Cơ quan quản lý CITES Việt Nam.

Đối với 01 mẫu vật dạng bàn chân Gấu (ký hiệu 1), kết quả giám định của Bảo tàng thiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam, kết luận: Mẫu vật trên thuộc họ Gấu (Ursidae), có tên trong Phụ lục II, Danh mục các loài động vật, thực vật hoang dã thuộc Phụ lục Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp (CITES) ban hành kèm theo Thông báo số 25/TB-CTVN ngày 17/02/2023 của Cơ quan quản lý CITES Việt Nam. Qua phân tích trình tự ADN, do không khuếch đại được gen đích nên không có cơ sở khoa học để xác định tên loài mẫu vật giám định. Ngày 15/8/2025, Sở Tài chính tỉnh Hưng Yên là Cơ quan thường trực Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự tỉnh Hưng Yên phúc đáp, không có đủ thông tin căn cứ để thu thập thông tin về giá của tài sản cần định giá.

Tại Công văn số 462/BTTNVN ngày 13/8/2025, Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam, trả lời: Việc lấy mẫu giám định khác từ mẫu vật để giám định lại không làm thay đổi kết quả.

Tại Công văn số 59/CCKL-QLBVPTR ngày 21/8/2025 của Chi cục Kiểm lâm tỉnh Hưng Yên trả lời căn cứ theo quy định pháp luật tại Nghị định 35/2019/NĐ-CP ngày 25/4/2019 của Chính phủ quy định xử phạt hành chính trong lĩnh vực lâm nghiệp và Nghị định 07/2022/NĐ-CP ngày 10/1/2022 của Chính phủ về sửa đổi bổ sung một số điều của các nghị định về xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực lâm nghiệp; bảo vệ và kiểm dịch thực vật; thú y; chăn nuôi; đối với bàn chân Gấu không xác định được loài và định giá nên chưa đủ căn cứ để xử phạt hành chính.

Tại các Công văn số 542/BTTNVN ngày 26/9/2025, Công văn số 639/BTTNVN ngày 06/11/2025, Công văn số 703/BTTNVN ngày 01/12/2025 của Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam phúc đáp các Công văn của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an tỉnh Hưng Yên, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên và Tòa án nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên, nội dung: Rắn hổ chúa (Ophiophagus hannah) và Gấu chó (Helarctos malayanus) hiện nay nằm trong danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Thông tư 27/2025/TT-BNNMT ngày 24/6/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường Quy định về quản lý loài nguy cấp, quý, hiếm; nuôi động vật rừng thông thường và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp.

Cáo trạng số 26/CT-VKSKV5 ngày 11/11/2025, Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên truy tố ra trước Tòa án nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên để xét xử đối với Vũ Văn N về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017.

Tại phiên tòa:

- Bị cáo Vũ Văn N khai nhận toàn bộ hành vi như nội dung bản Cáo trạng đã mô tả;

- Đại diện Viện kiểm sát giữ nguyên nội dung cáo trạng đã truy tố và đề nghị HĐXX: Tuyên bố bị cáo Vũ Văn N phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”. Áp dụng điểm b khoản 1 Điều 244, điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51, Điều 38, Điều 50, Điều 65 Bộ luật Hình sự, xử phạt bị cáo N mức án từ 01 năm đến 01 năm 03 tháng tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách từ 02 năm đến 02 năm 06 tháng, thời hạn tính từ ngày tuyên án sơ thẩm. Không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo. Áp dụng Điều 47 Bộ luật Hình sự, Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự, Thông tư 29/2019/TT-BNNPTNT ngày 31/12/2019, Quyết định 4236/QĐ-BNNMT ngày 14/10/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường, tịch thu sung vào ngân sách nhà nước 01 điện thoại di động OPPO, vỏ màu đen, đã qua sử dụng; giao cho Bảo tàng Tài nguyên rừng Việt Nam thuộc Viện Điều tra, Quy hoạch rừng 01 bình thủy tinh có chiều cao khoảng 55 cm, thể tích 20 lít, bên trong chứa cá thể Rắn hổ chúa đã chết; 01 bình thủy tinh hình trụ có chiều cao khoảng 50 cm, thể tích 10 lít bên trong chứa 02 chi Gấu để bảo quản trưng bày, phục vụ học tập, nghiên cứu. Bị cáo N phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định pháp luật.

- Bị cáo Vũ Văn N đồng ý với tội danh Viện kiểm sát đã truy tố và không có ý kiến tranh luận đối với bản luận tội của Kiểm sát viên.

- Bị cáo Vũ Văn N nói lời sau cùng: Đề nghị HĐXX xem xét điều kiện hoàn cảnh gia đình bị cáo cho bị cáo được hưởng án treo, tự cải tạo ngoài xã hội.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được tranh tụng tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận định như sau:

[1] Về hành vi, quyết định tố tụng của Điều tra viên, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa, không ai có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng. Do đó, các hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Về căn cứ kết tội đối với bị cáo: Tại phiên tòa, Vũ Văn N khai nhận toàn bộ hành vi như nội dung bản cáo trạng đã nêu. Lời khai nhận tội của bị cáo phù hợp với lời khai của bị cáo trong quá trình điều tra, truy tố; phù hợp với biên bản sự việc do Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Hưng Yên lập ngày 27/5/2025; biên bản niêm phong tang vật, phương tiện vi phạm hành chính bị tạm giữ theo thủ tục hành chính; biên bản tạm giữ tài sản, đồ vật, tài liệu; biên bản làm việc xem xét điện thoại di động màu đen, loại OPPO, số điện thoại 0968.011.xxx, quản lý của N; các kết luận giám định ngày 29/5/2025, ngày 17/6/2025 của Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm khoa học công nghệ Việt Nam; lời khai của người chứng kiến; các Công văn trả lời của Sở tài chính tỉnh Hưng Yên, Chi cục Kiểm lâm tỉnh Hưng Yên, Bảo tàng thiên nhiên Việt Nam thuộc Viện Hàn lâm khoa học và công nghệ Việt Nam; ngoài ra, còn phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ vụ án. Do đó, HĐXX có đủ cơ sở kết luận: Khoảng 20 giờ 30 phút ngày 27/5/2025 tại Km 96+900 Quốc lộ 10 thuộc địa phận thôn TĐ, xã Tân Lập, huyện Vũ Thư, tỉnh Thái Bình (cũ) thì bị tổ công tác Phòng Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Thái Bình (nay là Công an tỉnh Hưng Yên) kiểm tra phát hiện Vũ Văn N đang vận chuyển 01 bình rượu ngâm 01 sản phẩm động vật là chi của loài Gấu chó và 01 bình rượu ngâm 01 cá thể Rắn hổ chúa, đều có tên trong phụ IB, Danh mục các loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ theo Thông tư số 27/2025/TT-BNNMT ngày 24/6/2025 của Bộ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường quy định về quản lý các loài nguy cấp, quý, hiếm; nuôi động vật rừng thông thường và thực thi Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp, mục đích đem đi bán nhưng chưa kịp bán thì bị phát hiện, thu giữ. Hành vi trên của Vũ Văn N đã phạm vào tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”, tội phạm và hình phạt được quy định tại điểm b khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017. Hành vi phạm tội của bị cáo Vũ Văn N xảy ra trước 0 giờ 00 phút ngày 01/7/2025 ngày Luật số 86/2025/QH15 ngày 25/6/2025 của Quốc Hội sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự có hiệu lực thi hành. So sánh Luật số 86/2025/QH15 với Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi bổ sung năm 2017 thấy tội phạm quy định tại Điều 244 Bộ luật Hình sự 2015 có lợi hơn Luật số 86/2025/QH15. Căn cứ điểm c khoản 1 Điều 4 Luật số 86/2025/QH15 ngày 25/6/2025 của Quốc Hội, để có lợi cho người phạm tội, cần áp dụng Điều 244 Bộ luật Hình sự năm 2015 sửa đổi bổ sung năm 2017 để truy tố, xét xử đối với hành vi phạm tội của bị cáo.

[3] Theo quy định tại Điều 244 Bộ luật Hình sự 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017. Tội Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm, thì:

"1. Người nào vi phạm quy định về bảo vệ động vật thuộc Danh mục loài nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ hoặc Danh mục thực vật rừng, động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm Nhóm IB hoặc Phụ lục I Công ước về buôn bán quốc tế các loài động vật, thực vật hoang dã nguy cấp thuộc một trong các trường hợp sau đây, thì bị phạt tiền từ 500.000.000 đồng đến 2.000.000.000 đồng hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm:

b, Tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép cá thể, bộ phận cơ thể không thể tách rời sự sống hoặc sản phẩm của động vật quy định tại điểm a khoản này;

4. Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm."

[4] Đánh giá về tính chất, mức độ, hậu quả hành vi phạm tội của bị cáo, HĐXX thấy: Hành vi phạm tội của bị cáo Vũ Văn N là nghiêm trọng, gây nguy hại lớn cho xã hội, xâm phạm đến chính sách quản lý, bảo vệ loài động vật rừng nguy cấp, quý, hiếm được ưu tiên bảo vệ của Nhà nước ta, làm ảnh hưởng đến môi trường sinh thái, gây những hậu quả nghiêm trọng khác cho đời sống xã hội. Bị cáo là người có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự, mặc dù đã biết được Rắn hổ chúa và chi loài Gấu chó là loài nguy cấp, quý, hiếm được Nhà nước nghiêm cấm tàng trữ, vận chuyển, buôn bán trái phép nhưng bị cáo vẫn cố ý thực hiện tội phạm. Do đó, cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân khu vực 5 - Hưng Yên truy tố đối với bị cáo về tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm” theo điểm b khoản 1 Điều 244 Bộ luật Hình sự năm 2015, sửa đổi bổ sung năm 2017 là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật.

[5] Đánh giá về tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo, HĐXX thấy: Vũ Văn N không phải chịu tình tiết tăng nặng quy định tại khoản 1 Điều 52 Bộ luật Hình sự. Quá trình điều tra, truy tố, xét xử, bị cáo đã thành khẩn khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội và ăn năn hối cải về hành vi phạm tội của mình, bị cáo có con bị khuyết tật nặng, là bố đơn thân, được chính quyền địa phương xác nhận, do đó, bị cáo được hưởng các tình tiết giảm nhẹ là “Người phạm tội thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải” và “Tình tiết khác” quy định tại điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật Hình sự.

[6] Căn cứ vào tính chất, mức độ phạm tội, nhân thân, tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo, HĐXX thấy: Mặc dù đã biết được Rắn hổ chúa và chi loài Gấu chó là loài nguy cấp, quý hiếm được pháp luật ưu tiên bảo vệ nhưng do hiểu biết về pháp luật còn hạn chế, vì hoàn cảnh khó khăn cần tiền chi trả chi phí chữa bệnh cho con và trang trải cuộc sống nên bị cáo mới nảy sinh và thực hiện hành vi phạm tội. Bị cáo có nhân thân tốt, ngoài lần phạm tội này, bị cáo luôn chấp hành đúng chính sách pháp luật và thực hiện đầy đủ các nghĩa vụ công dân ở nơi cư trú, là lao động duy nhất trong gia đình, một mình nuôi con nhỏ mắc bệnh tự kỷ. Bị cáo được hưởng nhiều tình tiết giảm nhẹ, có nơi thường trú rõ ràng, có khả N tự cải tạo, việc cho bị cáo được hưởng án treo không gây nguy hiểm cho xã hội, không ảnh hưởng xấu đến an ninh, trật tự, an toàn xã hội. Do đó, Hội đồng xét xử cần áp dụng Điều 65 Bộ luật Hình sự cho bị cáo được hưởng án treo, ấn định thời gian thử thách phù hợp, giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi cư trú để giám sát, giáo dục như đề nghị của Kiểm sát viên tại phiên tòa là cũng đủ tác dụng răn đe, phòng ngừa chung và thể hiện chính sách khoan hồng, nhân đạo của pháp luật.

[7] Khoản 4 Điều 244 Bộ luật Hình sự quy định: “Người phạm tội còn có thể bị phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 200.000.000 đồng, cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05 năm”. Xét thấy, bị cáo có hoàn cảnh kinh tế khó khăn nên HĐXX không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo.

[8] Về xử lý vật chứng:

8.1. Đối với 01 điện thoại di động OPPO, vỏ màu đen, đã qua sử dụng là công cụ bị cáo sử dụng để trao đổi việc mua bán 02 bình rượu ngâm cá thể Rắn hổ chúa và chi loài Gấu chó, căn cứ Điều 47 Bộ luật Hình sự, Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự, HĐXX cần tịch thu sung vào ngân sách nhà nước.

8.2. Đối với 01 (một) bình thủy tinh hình trụ trong suốt, có chiều cao khoảng 55 cm, đường kính đáy là 30 cm, đường kính cổ bình là 20 cm, thể tích khoảng 20 lít, bên trong có chứa khoảng 20 lít rượu ngâm 01 (một) cá thể Rắn hổ chúa đã chết và 01 (một) bình thủy tinh hình trụ có chiều cao khoảng 50 cm, đường kính đáy 25 cm, đường kính cổ bình là 15 cm, thể tích khoảng 10 lít, bên trong có chứa khoảng 10 lít rượu ngâm 02 (hai) chi động vật thuộc loài Gấu chó, căn cứ Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự, điểm b khoản 1 Điều 7 Nghị quyết số 05/2018/NQ-HĐTP ngày 05/11/2018 của HĐTP Tòa án nhân dân tối cao, Thông tư 29/2019/TT-BNNPTNT ngày 31/12/2019 và Quyết định 4236/QĐ-BNNMT ngày 14/10/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường cần giao cho Bảo tàng Tài nguyên rừng Việt Nam thuộc Viện Điều tra, Quy hoạch rừng (địa chỉ tại xã Thanh Trì, thành phố Hà Nội), quản lý theo quy định của pháp luật.

[9] Về các vấn đề khác:

9.1. Về nguồn gốc hai bình rượu ngâm Rắn hổ chúa và chi Gấu chó, Vũ Văn N khai nhận năm 2009 được người đàn ông tên Thọ ở tỉnh Hòa Bình cho, N không nhớ rõ tên tuổi, địa chỉ cụ thể của người này, do đó, Cơ quan điều tra không có căn cứ điều tra, xử lý.

9.2. Đối với 01 mẫu vật dạng bàn chân Gấu (ký hiệu 1): Qua phân tích trình tự ADN, do không khuếch đại được gen đích nên không có cơ sở khoa học để xác định tên loài mẫu vật giám định, Cơ quan thường trực Hội đồng định giá tài sản trong tố tụng hình sự tỉnh Hưng Yên không có đủ thông tin căn cứ để thu thập thông tin về giá của mẫu vật dạng bàn chân Gấu (ký hiệu 1) và Chi cục Kiểm lâm Sở nông nghiệp và môi trường tỉnh Hưng Yên không xác định được giá trị mẫu vật dạng bàn chân Gấu (ký hiệu 1) nên không đủ căn cứ xử phạt vi phạm hành chính đối với Vũ Văn N về hành vi này.

9.3. Số điện thoại 0975.615.xxx (số điện thoại mà người tự xưng là chủ tài khoản facebook “Quốc Huy” sử dụng gọi đến Vũ Văn N), quá trình điều tra xác định đã được đăng ký chủ thuê bao là chị Hoàng Thị Hường, sinh ngày 29/9/1985, trú tại xóm 9, Vĩnh Quang, thành phố Cao Bằng, tỉnh Cao Bằng (nay là phường Nùng Trí Cao, tỉnh Cao Bằng), ngày kích hoạt 16/02/2023. Quá trình điều tra xác định, chị Hường không sử dụng số điện thoại này, không cho ai mượn căn cước công dân của mình để đăng ký số điện thoại và không quen biết người tên Vũ Văn N nên Cơ quan điều tra chưa đủ căn cứ xử lý.

9.4. Đối với tên tài khoản cá nhân mạng xã hội facebook “Quốc Huy”, là tài khoản trực tiếp giao dịch thỏa thuận giá cả, thời gian, số lượng ngâm cá thể và sản phẩm động vật. Cơ quan điều tra tiến hành mở, khai thác vào tài khoản facebook có tên “Quốc Huy” hiện không còn tồn tại, vì vậy, Cơ quan điều tra tiếp tục xác minh làm rõ xử lý sau.

9.5. Đối với xe ô tô biển số 19A-197.09, màu đỏ, đã qua sử dụng do anh Nguyễn Đức T đăng ký sở hữu, sử dụng làm phương tiện chở khách. Ngày 27/5/2025, anh T được Vũ Văn N thuê chở đi Thái Bình (cũ) và không nói cho biết việc 02 bình rượu N mang theo có ngâm Rắn hổ chúa và chi Gấu chó nên Cơ quan Cảnh sát điều tra không xử lý đối với anh T và ra quyết định xử lý tài sản, trả lại anh T xe ô tô trên.

9.6. Đối với cháu Vũ Tuyên H, sinh năm 2016, là con trai của Vũ Văn N: Ngày 27/5/2025, cháu H đi cùng N mang 02 bình rượu về tỉnh Thái Bình (cũ) để bán, cháu H bị khuyết tật trí tuệ mức độ nặng (Giấy xác nhận khuyết tật số 09043000052 ngày 28/8/2025 của Uỷ ban nhân dân xã TH, tỉnh PT), do đó, Cơ quan điều tra không xem xét, xử lý.

[10] Bị cáo Vũ Văn N phải chịu án phí hình sự sơ thẩm theo quy định của pháp luật và có quyền kháng cáo đối với bản án trong thời hạn luật định.

Vì các lẽ trên,

QUYẾT ĐỊNH:

  1. Về tội danh: Tuyên bố bị cáo Vũ Văn N phạm tội “Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm”.
  2. Về hình phạt: Áp dụng điểm b khoản 1 Điều 244, điểm s khoản 1 và khoản 2 Điều 51, Điều 50, Điều 38, Điều 65 Bộ luật Hình sự; điểm c khoản 1 Điều 4 Luật số 86/2025/QH15 ngày 25/6/2025 của Quốc Hội sửa đổi, bổ sung một số điều của Bộ luật Hình sự có hiệu lực thi hành. Xử phạt bị cáo Vũ Văn N 01 (một) năm tù nhưng cho hưởng án treo, thời gian thử thách là 02 (hai) năm, thời hạn tính từ ngày tuyên án sơ thẩm (ngày 09/12/2025). Giao bị cáo Vũ Văn N cho Ủy ban nhân dân xã TH, tỉnh PT giám sát, giáo dục trong thời gian thử thách. Trường hợp bị cáo vắng mặt tại nơi cư trú, thay đổi nơi cư trú thì thực hiện theo quy định tại Điều 92 Luật Thi hành án hình sự năm 2019. Trong thời gian thử thách, nếu bị cáo cố ý vi phạm nghĩa vụ theo quy định của Luật Thi hành án hình sự 02 lần trở lên, thì Tòa án có thể quyết định buộc bị cáo phải chấp hành hình phạt tù của bản án đã cho hưởng án treo. Trường hợp thực hiện hành vi phạm tội mới thì Tòa án buộc bị cáo phải chấp hành hình phạt của bản án trước và tổng hợp với hình phạt của bản án mới theo quy định tại Điều 56 Bộ luật Hình sự. Không áp dụng hình phạt bổ sung là phạt tiền đối với bị cáo Vũ Văn N.
  3. Về xử lý vật chứng:
    1. Áp dụng Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự, Điều 47 Bộ luật Hình sự: Tịch thu sung vào ngân sách nhà nước 01 (một) điện thoại di động nhãn hiệu Oppo, vỏ màu đen, đã qua sử dụng.
    2. Áp dụng Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự, điểm b khoản 1 Điều 7 Nghị quyết số 05/2018/NQ-HĐTP ngày 05/11/2018 của HĐTP Tòa án nhân dân tối cao, Thông tư 29/2019/TT-BNNPTNT ngày 31/12/2019 và Quyết định 4236/QĐ-BNNMT ngày 14/10/2025 của Bộ Nông nghiệp và Môi trường: Giao cho Bảo tàng Tài nguyên rừng Việt Nam thuộc Viện Điều tra, Quy hoạch rừng (địa chỉ tại xã Thanh Trì, thành phố Hà Nội) quản lý theo quy định của pháp luật 01 (một) bình thủy tinh hình trụ trong suốt, có chiều cao khoảng 55 cm, đường kính đáy là 30 cm, đường kính cổ bình là 20 cm, thể tích khoảng 20 lít, bên trong có chứa khoảng 20 lít rượu ngâm 01 (một) cá thể Rắn hổ chúa đã chết và 01 (một) bình thủy tinh hình trụ có chiều cao khoảng 50 cm, đường kính đáy 25 cm, đường kính cổ bình là 15 cm, thể tích khoảng 10 lít, bên trong có chứa khoảng 10 lít rượu ngâm 02 (hai) chi động vật thuộc loài Gấu chó. Địa điểm Bảo tàng Tài nguyên rừng Việt Nam thuộc Viện Điều tra, Quy hoạch rừng nhận bàn giao vật chứng tại Kho quản lý vật chứng Phòng Thi hành án dân sự khu vực 5 - Hưng Yên.

    (Toàn bộ vật chứng trên đã được chuyển đến Phòng Thi hành án dân sự khu vực 5 - Hưng Yên theo Biên bản giao nhận vật chứng, tài sản đề ngày 12/11/2025).

  4. Về án phí: Áp dụng Điều 136 Bộ luật Tố tụng hình sự; Điều 23 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH 14 quy định về mức thu, miễn, giảm, thu, nộp, quản lý và sử dụng án phí và lệ phí Tòa án. Bị cáo Vũ Văn N phải chịu 200.000 đồng (hai trăm nghìn đồng) án phí hình sự sơ thẩm.
  5. Về quyền kháng cáo: Áp dụng Điều 331, Điều 333 Bộ luật Tố tụng hình sự. Bị cáo Vũ Văn N có quyền kháng cáo bản án trong hạn 15 ngày kể từ tuyên án (ngày 09/12/2025).

Trường hợp bản án, quyết định được thi hành án theo quy định tại Điều 2 Luật Thi hành án dân sự thì người được thi hành án dân sự, người phải thi hành án dân sự có quyền yêu cầu thi hành án, tự nguyện thi hành án hoặc bị cưỡng chế thi hành án theo quy định tại các Điều 7, 7a và 9 Luật Thi hành án dân sự; thời hiệu thi hành án được thực hiện theo quy định tại Điều 30 của Luật Thi hành án dân sự.

Nơi nhận:

  • - Bị cáo;
  • - Viện kiểm sát nhân dân KV5 Hưng Yên;
  • - Tòa án nhân dân tỉnh Hưng Yên;
  • - Viện kiểm sát nhân dân tỉnh Hưng Yên;
  • - Phòng THA dân sự KV5 - Hưng Yên;
  • - Cơ quan CSĐT Công an tỉnh Hưng Yên;
  • - Cơ quan Thi hành án hình sự Công an tỉnh Hưng Yên;
  • - Phòng Hồ sơ nghiệp vụ Công an tỉnh Hưng Yên;
  • - Bảo tàng Tài nguyên rừng Việt Nam;
  • - UBND xã TH, tỉnh PT;
  • - Lưu: Hồ sơ vụ án.

HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM

HỘI THẨM NHÂN DÂN




TM. HỘI ĐỒNG XÉT XỬ SƠ THẨM

THẨM PHÁN - CHỦ TỌA PHIÊN TÒA




Nguyễn Thị Thùy Dương

THÔNG TIN BẢN ÁN

Bản án số 108/2025/HS-ST ngày 09/12/2025 của TOÀ ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 - HƯNG YÊN về hình sự sơ thẩm (vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm)

  • Số bản án: 108/2025/HS-ST
  • Quan hệ pháp luật: Hình sự sơ thẩm (Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm)
  • Cấp xét xử: Sơ thẩm
  • Ngày ban hành: 09/12/2025
  • Loại vụ/việc: Hình sự
  • Tòa án xét xử: TOÀ ÁN NHÂN DÂN KHU VỰC 5 - HƯNG YÊN
  • Áp dụng án lệ: Đang cập nhật
  • Đính chính: Đang cập nhật
  • Thông tin về vụ/việc: Vũ Văn N phạm tội "Vi phạm quy định về bảo vệ động vật nguy cấp, quý, hiếm"
Tải về bản án
Trò chuyện với Luật sư Hải A.I
Luật sư Hải A.I
Hỗ trợ trực tuyến
Hỗ trợ Zalo Hỗ trợ Messenger