Bản án số: 08/2023/HS-ST

Ngày 07-11-2023.

NHÂN DANH

NƯỚC CỘNG HÒA XÃ HỘI CHỦ NGHĨA VIỆT NAM

TÒA ÁN NHÂN DÂN HUYỆN YÊN CHÂU, TỈNH SƠN LA

- Thành phần Hội đồng xét xử sơ thẩm gồm có:

Thẩm phán - Chủ tọa phiên tòa: Ông Thái Văn Tùng.

Các Hội thẩm nhân dân: 1. Ông Hà Chí Thanh;

2. Bà Lò Thu Hằng.

- Thư ký phiên tòa: Ông Hoàng Văn Hải - Thư ký Tòa án nhân dân huyện Yên Châu, tỉnh Sơn La.

- Đại diện Viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Châu, tỉnh Sơn La tham gia phiên tòa: Bà Nguyễn Phương Thủy - Kiểm sát viên.

Ngày 07 tháng 11 năm 2023, tại trụ sở Tòa án nhân dân huyện Yên Châu, tỉnh Sơn La xét xử sơ thẩm công khai vụ án hình sự thụ lý số: 04/2023/TLST-HS ngày 11 tháng 10 năm 2023, theo quyết định đưa vụ án ra xét xử số: 02/2023/QĐXXST-HS ngày 11 tháng 10 năm 2023, đối với bị cáo:

Vàng Lao T; Tên gọi khác: Không; sinh năm 1995, tại huyện Y, tỉnh Sơn La; Nơi cư trú: Bản C, xã C, huyện Y, tỉnh Sơn La; nghề nghiệp: trồng trọt; Trình độ văn hóa (học vấn): 9/12; dân tộc: Mông; giới tính: Nam; tôn giáo: Không; quốc tịch: Việt Nam; đảng phái, đoàn thể: không; con ông: Vàng Lao D (Đã chết) và bà Mùa Thị N (Đã chết); vợ: Lù Thị D1; con: Có 02 con, con lớn nhất sinh năm 2009, con nhỏ nhất sinh năm 2011; Tiền án: Không; Tiền sự: Ngày 15/6/2022 Vàng L bị Hạt kiểm lâm huyện Y ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính về hành vi hành vi phá 375m² rừng phòng hộ trái pháp luật, đến thời điểm phạm tội Vàng Lao T chưa chấp hành xong quyết định xử phạt vi phạm hành chính; nhân thân: Không. Bị cáo đang bị áp dụng biện pháp ngăn chặn bằng lệnh cấm đi khỏi nơi cư trú. Có mặt.

- Nguyên đơn dân sự: Ban Q, xã C, huyện Y, tỉnh Sơn La, người đại diện ông Mùa Lao N1, sinh năm 1986 – Trưởng bản. Có mặt.

NỘI DUNG VỤ ÁN

Theo các tài liệu có trong hồ sơ vụ án và diễn biến tại phiên tòa, nội dung vụ án được tóm tắt như sau:

Khoảng đầu tháng 3/2023 Vàng Lao T có hành vi dùng dao, máy cưa xăng cầm tay và bật lửa chặt, đốt phá rừng để lấy đất sản xuất tại khu rừng Bãi Bò thuộc bản C, xã C, huyện Y, Sơn La. Khu rừng bị chặt phá là rừng phòng hộ thuộc lô 22,khoảnh 4, tiểu khu H của Ban Q, xã C, huyện Y, tỉnh Sơn La quản lý bảo vệ. Ngày 22/3/2023 Tổ công tác Hạt kiểm lâm Y phối hợp với Ủy ban nhân dân xã C, huyện Y và Ban quản lý bản Chi Đảy, xã C, huyện Y phát hiện diện tích rừng bị chặt phá là 696m2, làm thiệt hại 1,322m2 gỗ tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII.

Ngày 14/4/2023, Hạt Kiểm lâm huyện Y phối hợp với các cơ quan chức năng tiến hành khám nghiệm hiện trường xác định diện tích rừng bị phá hủy bằng sử dụng máy tính bản GPS xác định vị trí điểm đứng và tiến hành bằng thước dây phần diện tích có dấu vết phá mới khoanh đo toàn bộ diện tích rừng bị chặt phá xác định:

- Hiện trường xảy ra vụ hủy hoại rừng tại khu rừng phòng hộ thuộc lô 22 khoảnh 4 tiểu khu H, trạng thái rừng TXDP được Nhà nước giao cho cộng đồng Bản Chi Đảy quản lý bảo vệ. Xung quanh hiện trường là rừng cây tự nhiên. Diện tích rừng bị hủy hoại là 696m2.

- Kiểm đếm số lâm sản bị thiệt hại xác định là các cây gỗ tạp thuộc nhóm V- VIII. Cụ thể: 26 cây gỗ tạp thuộc nhóm V đến nhóm VIII,đường kính gốc từ 8-25 cm, chiều dài 3m. Các cây gỗ đều bị chặt đổ, phần thân cây nằm trên mặt đất, tại vị trí gốc cây có vết cắt của dao và vết cắt của máy cưa,

Căn cứ Bản đồ điều chỉnh quy hoạch 03 loại rừng theo quyết định số: 3248/QĐ- UBND ngày 27/12/2018 của UBND tỉnh S và Bản đồ theo dõi diễn biến tài nguyên rừng năm 2022, xác định: Lô B, khoảnh 4, tiểu khu H, trạng thái rừng gỗ tự nhiên lá rộng thường xanh nghèo kiệt, quy hoạch rừng phòng hộ, chủ rừng là cộng đồng bản Chi Đảy, Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất số 00549 ngày 28/4/2003. Giao cho cộng đồng bản Chỉ Đảy, xã C, huyện Y, tỉnh Sơn La quản lý.

Vật chứng thu giữ: 01 con dao quắm, đã qua sử dụng, chiều dài 70 cm, lưỡi dao dài 22 cm; rộng 4,5 cm. Vàng Lao T khai nhận đây là con dao T sử dụng để chặt phá các cây gỗ; 26 cây gỗ tạp thuộc nhóm V đến nhóm VIII, đường kính gốc từ 8-25 cm, chiều dài 3m tương ứng với 1,322 m³ gỗ Tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII.

Đối với chiếc máy cưa cầm tay nhãn hiệu oshima, màu vàng và chiếc bật lửa, không rõ nhãn hiệu, màu đỏ mà Vàng Lao T dùng làm công cụ chặt phá rừng, Vàng Lao T khai nhận trong quá trình sử dụng máy cưa bị hỏng nên T đã bán sắt vụn cho một người đàn ông thu mua phế liệu, không rõ tên, tuổi, địa chỉ. còn đối với chiếc bật lửa Vàng Lao Tòng đánh rơi trong quá trình di chuyển trên đường về nhà, không xác định được vị trí rơi cụ thể nên không thu hồi được.

Ngày 12/7/2023, Cơ quan CSĐT Công an huyện Y yêu cầu Hội đồng định giá tài sản trong Tố tụng hình sự huyện Y tiến hành định giá tài sản là: 1,322 m³ gỗ tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII tại thời điểm tháng 3 năm 2023.

Tại Bản kết luận định giá tài sản trong tố tụng hình sự số: 13/HĐĐG ngày 13/7/2023 của Hội đồng định giá tài sản trong Tố tụng hình sự huyện Y kết luận: Giá trị 1,322 m³ gỗ tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII tại thời điểm tháng 3 năm 2023 là 1.322.000 đồng.

Trước đó ngày 15/6/2022 bị cáo Vàng Lao T bị Hạt kiểm lâm huyện Y ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính số 00335/QĐ-XPHC ngày 15/6/2022 về hành vi phá rừng trái pháp luật 375m² rừng phòng hộ bằng hình thức phạt tiền, mức phạt 11.000.000 đồng. Đến thời điểm phạm tội mới (ngày 23/3/2023) Vàng Lao T chưa chấp hành quyết định trên.

Tại bản Cáo trạng số: 45/2023/CT- VKSYC ngày 05 tháng 10 năm 2023 của Viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Châu, tỉnh Sơn La đã truy tố bị cáo ra trước Tòa án nhân dân huyện Yên Châu để xét xử đối với bị cáo Vàng Lao T về tội Hủy hoại rừng, quy định tại điểm g khoản 1 Điều 243 Bộ luật Hình sự.

Tại phiên tòa công khai, lời khai của bị cáo không có nội dung gì thay đổi, không khai gì thêm so với lời khai tại Cơ quan điều tra, bị cáo khẳng định việc khai báo tại Cơ quan điều tra và tại phiên tòa ngày hôm nay là hoàn toàn tự nguyện. Tại phiên tòa không phát sinh tình tiết mới.

Tại phiên tòa đại diện Viện kiểm sát giữ nguyên quyết định truy tố và đề nghị Hội đồng xét xử: Áp dụng điểm g khoản 1 Điều 243; điểm s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 100 Bộ luật hình sự năm 2015. Xử phạt bị cáo Vàng Lao T mức án từ 18 tháng đến 24 tháng cải tạo không giam giữ. Miễn khấu trừ thu nhập, không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

Về trách nhiệm dân sự: Nguyên đơn dân sự không yêu cầu nên không xem xét giải quyết.

Về vật chứng: Áp dụng khoản 1 Điều 46 Bộ luật hình sự và điểm a khoản 2 điểm a khoản 3 Điều 106 Bộ luật tố tụng hình sự. Đề nghị: Tịch thu tiêu hủy 01 (Một) con dao quắm dài 70cm, lưỡi dao màu đen dài 22cm, bản rộng 4,5cm, chuôi dao dài 10cm, cán dao bằng gỗ dài 38cm, dao đã qua sử dụng;

Tịch thu nộp ngân sách Nhà nước 26 (Hai mươi sáu) cây gỗ tạp thuộc nhóm V đến nhóm VIII, đường kính mỗi gốc từ 8 – 25cm, chiều dài mỗi cây 03m.

Về án phí: Bị cáo Vàng Lao T là dân tộc thiểu số cư trú ở vùng có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn và là hộ nghèo, đề nghị miễn án phí hình sự sơ thẩm cho bị cáo.

Ý kiến của bị cáo Vàng Lao T trình bày: Bị cáo nhất trí như lời luận tội của Viện kiểm sát, không có yêu cầu, đề nghị gì thêm.

Ý kiến của đại diện hợp pháp cho nguyên đơn dân sự ông Mùa Lao N1: Sau khi vụ án xảy ra ngày 12/8/2023, bị cáo đã tiến hành thỏa thuận với ban Q về trách nhiệm dân sự liên quan, Ban Quản lý bản Chi Đảy do không có thiệt hại gì, nên chỉ yêu cầu bị cáo Vàng Lao T giữ nguyên hiện trạng, để đảm bảo sự tái sinh tự nhiên của rừng. Đề nghị giảm hình phạt cho bị cáo được cải tạo tại địa phương, ngoài ra không có yêu cầu đề nghị gì khác.

Bị cáo nói lời sau cùng: Bị cáo rất ân hận về hành vi phạm tội của bị cáo, mong Hội đồng xét xử xem xét cho bị cáo được hưởng mức án thấp nhất. Ngoài ra không có ý kiến gì thêm.

NHẬN ĐỊNH CỦA TÒA ÁN:

Trên cơ sở nội dung vụ án, căn cứ vào các tài liệu trong hồ sơ vụ án đã được thẩm tra, xét hỏi, tranh luận tại phiên tòa, Hội đồng xét xử nhận thấy như sau:

[1] Về hành vi, Quyết định tố tụng của Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an huyện Y, Điều tra viên, Viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Châu, Kiểm sát viên trong quá trình điều tra, truy tố đã thực hiện đúng về thẩm quyền, trình tự, thủ tục quy định của Bộ luật Tố tụng hình sự. Quá trình điều tra và tại phiên tòa bị cáo và những người tham gia tố tụng khác không có ý kiến hoặc khiếu nại về hành vi, quyết định của Cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng do đó các hành vi, quyết định tố tụng của cơ quan tiến hành tố tụng, người tiến hành tố tụng đã thực hiện đều hợp pháp.

[2] Về hành vi phạm tội của bị cáo Vàng Lao T, có đủ cơ sở khẳng định:

Khoảng đầu tháng 3 năm 2023, bị cáo Vàng Lao T có hành vi dùng 01 con dao quắm, 01 máy cưa cầm tay, 01 bật lửa chặt, phá rừng để lấy đất sản xuất tại khu rừng Bãi Bò thuộc bản C, xã C, huyện Y, Sơn La. Khu rừng bị chặt phá là rừng phòng hộ thuộc lô 22, khoảnh 4, tiểu khu H của BQL bản Chi Đảy, xã C, huyện Y, tỉnh Sơn La quản lý bảo vệ. Diện tích rừng bị chặt phá là 696m², làm thiệt hại 1,322m³ gỗ tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII trị giá 1.322.000 đồng. Trước đó ngày 15/6/2022 bị cáo Vàng Lao T đã bị Hạt kiểm lâm huyện Y ra quyết định xử phạt vi phạm hành chính về hành vi hành vi phá rừng trái pháp luật 375m² rừng phòng hộ, đến thời điểm phạm tội Vàng Lao T chưa chấp hành xong quyết định xử phạt vi phạm hành chính.

Quá trình điều tra và tại phiên tòa, bị cáo khai nhận toàn bộ hành vi phạm tội, lời khai nhận tội của bị cáo phù hợp với kết quả khám nghiệm hiện trường, Kiểm đếm số lâm sản thiệt hại, bản đồ điều chỉnh quy hoạch 03 loại rừng, bản đồ theo dõi diễn biến tài nguyên rừng năm 2022, phù hợp với các tài liệu, chứng cứ khác có trong hồ sơ. Vì vậy có đủ cơ sở kết luận, hành vi của bị cáo Vàng Lao T đã phạm vào tội Hủy hoại rừng, theo quy định tại điểm g khoản 1 Điều 243 Bộ luật hình sự, như Cáo trạng của Viện kiểm sát nhân dân huyện Yên Châu truy tố bị cáo là hoàn toàn có căn cứ. Việc xét xử bị cáo là đúng người, đúng tội, đúng pháp luật, không oan sai.

[3] Xét tính chất, mức độ nguy hiểm hành vi phạm tội, các tình tiết tăng nặng giảm nhẹ trách nhiệm hình sự của bị cáo:

Xét về tính chất, mức độ hành vi phạm tội của bị cáo là nguy hiểm cho xã hôị, gây thiệt hại 1,322 m³ gỗ tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII tại thời điểm tháng 3 năm 2023 là 1.322.000 đồng, gây ảnh hưởng đến môi trường sinh thái và công tác quản lý và bảo vệ rừng trên địa bàn huyện Y áo là người có đầy đủ năng lực trách nhiệm hình sự, biết rõ việc phá rừng trái phép là vi phạm pháp luật, bản thân bị cáo đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi hủy hoại rừng, còn chưa chấp hành xong quyết định xử phạt hành chính nhưng chỉ vì muốn có đất để canh tác, trồng trọt và kiếm lời, bị cáo lại bất chấp sự nghiêm cấm của pháp luật, phạm tội với lỗi cố ý và phạm tội thuộc trường hợp nghiêm trọng, hành vi phạm tội của bị cáo có mức hình phạt quy định tại điểm g khoản 1 Điều 243 Bộ luật hình sự năm 2015 “phạt tiền từ 50.000.000 đồng đến 500.000.000 đồng, phạt cải tạo không giam giữ đến 03 năm hoặc phạt tù từ 01 năm đến 05 năm".

Về các tình tiết tăng nặng, giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo: Bị cáo không có tình tiết tăng nặng trách nhiệm hình sự quy định tại Điều 52 Bộ luật hình sự năm 2015.

Về tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự: Bị cáo là người dân tộc thiểu số, sinh sống ở xã có điều kiện kinh tế xã hội đặc biệt khó khăn, nhận thức và am hiểu pháp luật có phần hạn chế. Trong quá trình điều tra và tại phiên tòa đã thành khẩn khai báo, ăn năn hối cải. Bị cáo gây thiệt hại không lớn. Đại diện cho nguyên đơn dân sự xin giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo. Do đó cần vận dụng các tình tiết giảm nhẹ trách nhiệm hình sự đối với bị cáo quy định tại tại điểm h, s khoản 1, khoản 2 Điều 51 Bộ luật hình sự năm 2015.

Nhân thân bị cáo phạm tội lần đầu, chưa có tiền án, song bị cáo đã có tiền sự bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi phá rừng chưa chấp hành xong và là tình tiết cấu thành tội Hủy hoại rừng.

Từ sự phân tích trên, xét thấy bị cáo có nhiều tình tiết giảm nhẹ, có nơi cư trú rõ ràng, nhân thân là người dân tộc thiểu số, sinh sống ở xã có điều kiện kinh tế đặc biệt khó khăn. Gia đình thuộc hộ nghèo. Bị cáo gây thiệt hại không lớn sau khi phạm tội đã thực sự ăn năn hối cải. Xét chưa cần thiết cách ly bị cáo ra ngoài xã hội, mà cần vận dụng Điều 36 Bộ luật Hình sự, giao bị cáo cho chính quyền địa phương nơi cư trú của bị cáo giám sát giáo dục cũng đủ điều kiện giúp bị cáo tự cải tạo trở thành người lương thiện có ích cho xã hội.

[4] Về khấu trừ thu nhập; hình phạt bổ sung: theo quy định tại Điều 36, khoản 4 Điều 243 Bộ luật hình sự năm 2015 người phạm tội còn bị khấu trừ một phần thu nhập, có thể bị phạt tiền từ 20.000.000đ đến 100.000.000đ, có thể bị cấm đảm nhiệm chức vụ, cấm hành nghề hoặc làm công việc nhất định từ 01 năm đến 05. Tuy nhiên quá trình điều tra và tại phiên tòa, xét điều kiện hoàn cảnh gia đình bị cáo làm nghề trồng trọt, là hộ nghèo, nguồn thu nhập chính của gia đình chủ yếu là do trồng trọt, nên cần miễn khấu trừ thu nhập và không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

[5] Về trách nhiệm dân sự: Ban Quản lý bản Chi Đảy không yêu cầu bi cáo phải bồi thường và cũng không có ý kiến yêu cầu gì. Do vậy Hội đồng xét xử không đặt ra xem xét giải quyết.

[6] Về vật chứng: Đối với 26 cây gỗ tạp thuộc nhóm V đến nhóm VIII, đường kính gốc từ 8-25 cm, chiều dài 3m tương ứng với 1,322 m³ gỗ tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII mà bị cáo chặt phá, đang còn giá trị sử dụng cần tịch thu nộp ngân sách Nhà nước.

Đối với 01 con dao quắm, đã qua sử dụng, chiều dài 70 cm, lưỡi dao dài 22 cm; rộng 4,5 cm. Bị cáo sử dụng để chặt phá các cây gỗ, xét không còn giá trị sử dụng cần tịch thu tiêu hủy.

[7] Về án phí: Bị cáo Vàng Lao T tộc thiểu số, sinh sống ở xã có điều kiện kinh tế - xã hội đặc biệt khó khăn, gia đình là hộ nghèo thuộc đối tượng được miễn án phí theo quy định.

Vì các lẽ trên;

QUYẾT ĐỊNH:

Căn cứ điểm g khoản 1 Điều 243; điểm h, s khoản 1, khoản 2 Điều 51; Điều 36 Bộ luật Hình sự năm 2015. Tuyên bố bị cáo Vàng Lg phạm tội Hủy hoại rừng.

1. Xử phạt bị cáo Vàng Lao Tg (Hai mươi tư tháng) cải tạo không giam giữ. Giao bị cáo Vàng Lao T Ủy ban nhân dân xã Cện Y, tỉnh Sơn La giám sát, giáo dục. Gia đình bị cáo có trách nhiệm phối hợp với Ủy ban nhân dân xã trong việc giám sát, giáo dục. Thời hạn cải tạo không giam giữ tính từ ngày Ủy ban nhân dân xã Cện Y, tỉnh Sơn La nhận được bản sao bản án và quyết định thi hành án đối với Vàng Lao T Hủy hoại rừng.

Miễn khấu trừ thu nhập, không áp dụng hình phạt bổ sung đối với bị cáo.

2. Về vật chứng vụ án: Áp dụng điểm a, c khoản 1 Điều 47 Bộ luật Hình sự và khoản 1, điểm a, c khoản 2 Điều 106 Bộ luật Tố tụng hình sự.

Tịch thu nộp ngân sách Nhà nước 26 cây gỗ tạp thuộc nhóm V đến nhóm VIII, đường kính gốc từ 8-25 cm, chiều dài 3m tương ứng với 1,322 m³ gỗ tạp (gỗ tròn) từ nhóm V đến nhóm VIII.

Tịch thu tiêu hủy 01 con dao quắm, chiều dài 70 cm, lưỡi dao dài 22 cm; rộng 4,5 cm, chuôi dao dài 10cm, cán dao bằng gỗ dài 38cm.

(Chi tiết vật chứng theo biên bản giao nhận vật chứng giữa cơ quan Công an và chi cục Thi hành án dân sự huyện Yên Châu).

3. Về án phí: Căn cứ điểm đ khoản 1 Điều 12 Nghị quyết số 326/2016/UBTVQH14 ngày 30/12/2016 của Ủy ban thường vụ Quốc hội.

Miễn án phí hình sự sơ thẩm đối với bị cáo Vàng Lao Tòng.

Báo cho bị cáo, nguyên đơn dân sự biết có quyền kháng cáo trong thời hạn 15 ngày kể từ ngày tuyên án 07/11/2023.