1. Tích hợp số CMND 9 số và số định danh cá nhân đã hủy trên VNeID: Bước tiến mới trong chuyển đổi số
Một trong những thay đổi đáng chú ý nhất từ ngày 15/3/2026 là việc chính thức triển khai tích hợp thông tin Chứng minh nhân dân (CMND) 9 số và số định danh cá nhân đã hủy vào hệ thống định danh điện tử. Theo quy định tại Nghị định 58/2026/NĐ-CP (sửa đổi Điều 12 Nghị định 70/2024/NĐ-CP), các thông tin này sẽ được mã hóa và tích hợp sâu vào:
- Mã QR trên thẻ Căn cước mới theo Luật Căn cước 2023.
- Bộ phận lưu trữ chip điện tử của thẻ Căn cước.
- Ứng dụng định danh quốc gia VNeID.
Việc mở rộng phương thức lưu trữ này giúp giải quyết triệt để những khó khăn của người dân khi thực hiện các giao dịch dân sự, hành chính cần chứng minh số CMND cũ. Đặc biệt, pháp luật nghiêm cấm các cơ quan, tổ chức yêu cầu công dân cung cấp thêm giấy xác nhận số CMND khi các thông tin này đã có thể tra cứu trực tiếp từ hệ thống.
2. Người dân có thêm lựa chọn mua pháo hoa từ Bộ Công an
Trước đây, người dân thường chỉ biết đến các sản phẩm pháo hoa do doanh nghiệp thuộc Bộ Quốc phòng sản xuất. Tuy nhiên, kể từ ngày 15/3/2026, theo Nghị định 58/2026/NĐ-CP sửa đổi Điều 5 Nghị định 137/2020/NĐ-CP, Bộ trưởng Bộ Công an cũng có thẩm quyền quyết định cho phép các tổ chức, doanh nghiệp thuộc Bộ Công an nghiên cứu, sản xuất và cung ứng pháo hoa nổ.
Sự thay đổi này không chỉ tạo ra sự đa dạng về nguồn cung mà còn tăng cường sự quản lý chặt chẽ của Nhà nước đối với mặt hàng đặc thù này, đảm bảo an toàn tuyệt đối cho người sử dụng trong các dịp lễ, Tết.
3. Cải cách mạnh mẽ thủ tục xóa đăng ký thường trú: Xử lý ngay trong 01 ngày
Nhằm tối ưu hóa công tác quản lý cư trú, Nghị định 58/2026/NĐ-CP đã sửa đổi Điều 9 Nghị định 154/2024/NĐ-CP về quy trình xóa đăng ký thường trú. Điểm mới nổi bật là thời gian xử lý được rút ngắn tối đa.
Cụ thể, khi có đủ căn cứ từ Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, cơ quan đăng ký cư trú phải thực hiện việc xóa đăng ký thường trú và cập nhật dữ liệu trong vòng 01 ngày làm việc. Đối với người dân, khi thuộc diện bị xóa đăng ký thường trú, trong vòng 07 ngày phải chủ động thực hiện thủ tục qua Cổng dịch vụ công hoặc ứng dụng VNeID để đảm bảo tính chính xác của dữ liệu cá nhân.
4. Hành lang pháp lý cho giáo dục tư thục không vì lợi nhuận
Nghị định 66/2026/NĐ-CP có hiệu lực từ 15/3/2026 đã lấp đầy khoảng trống pháp lý về việc chuyển đổi mô hình hoạt động của các cơ sở giáo dục tư thục. Đây là tin vui cho các nhà đầu tư tâm huyết với giáo dục, muốn cống hiến cho cộng đồng.
Điều kiện tiên quyết là nhà đầu tư đại diện ít nhất 75% vốn góp phải cam kết không rút vốn và không chia lợi nhuận. Toàn bộ nguồn thu tích lũy sẽ được tái đầu tư để nâng cao chất lượng dạy và học. Quy trình giải quyết thủ tục chuyển đổi cũng được ấn định rõ ràng trong 13 ngày làm việc, tạo sự minh bạch và thuận lợi cho các đơn vị thực hiện.
5. Hướng dẫn mới về khởi tố bị can phạm nhiều tội
Thông tư liên tịch 01/2026/TTLT-VKSNDTC-BCA-BQP mang đến những hướng dẫn chi tiết nhằm thống nhất cách hiểu và áp dụng pháp luật trong tố tụng hình sự. Theo đó, việc khởi tố đối với người phạm nhiều tội hoặc nhiều hành vi phạm tội sẽ được thực hiện tập trung trong một quyết định khởi tố nhưng phải liệt kê đầy đủ các tội danh và điều khoản tương ứng của Bộ luật Hình sự. Điều này giúp quá trình điều tra, truy tố và xét xử được diễn ra chặt chẽ, tránh bỏ lọt tội phạm hoặc gây khó khăn trong việc tổng hợp hình phạt sau này.
6. Siết chặt quy định niêm phong tang vật vi phạm hành chính
Để bảo vệ tính nguyên vẹn của tang vật và đảm bảo tính khách quan trong xử lý vi phạm, Nghị định 47/2026/NĐ-CP đã bổ sung quy định chi tiết về niêm phong tang vật. Từ ngày 15/3/2026, mọi hoạt động niêm phong và mở niêm phong đều phải lập biên bản, có sự chứng kiến của người vi phạm hoặc người chứng kiến. Tem niêm phong phải đảm bảo các tiêu chuẩn về nội dung và đóng dấu của cơ quan chức năng, tránh tình trạng tráo đổi hoặc làm sai lệch tang vật trong quá trình tạm giữ.
7. Hạn ngạch thuế quan nhập khẩu năm 2026
Cuối cùng, các quy định về hạn ngạch thuế quan đối với muối, trứng gia cầm và thuốc lá nguyên liệu cho năm 2026 cũng chính thức được áp dụng. Theo Thông tư 03/2026/TT-BCT và 04/2026/TT-BCT, các con số cụ thể đã được ấn định nhằm cân đối cung cầu trong nước và thực hiện các cam kết quốc tế. Thương nhân cần lưu ý các điều kiện về giấy phép để được phân bổ hạn ngạch theo đúng quy định.
Việc nắm bắt kịp thời các chính sách mới không chỉ giúp người dân và doanh nghiệp tuân thủ đúng pháp luật mà còn tận dụng tối đa các tiện ích và quyền lợi mà Nhà nước mang lại trong kỷ nguyên số.