Quy định mới về thẻ Căn cước cho công dân dưới 14 tuổi
Kể từ ngày Luật Căn cước chính thức đi vào cuộc sống, công tác quản lý dân cư và định danh cá nhân tại Việt Nam đã bước sang một trang mới. Một trong những điểm mới mang tính đột phá và nhận được sự quan tâm lớn nhất từ dư luận chính là việc mở rộng đối tượng cấp thẻ Căn cước cho người dưới 14 tuổi. Quy định này được ghi nhận rõ nét tại Luật Căn cước 2023.
Việc cấp thẻ Căn cước cho trẻ em không chỉ là một bước tiến lớn trong tiến trình số hóa quốc gia, xây dựng Chính phủ điện tử mà còn mang lại những giá trị thực tiễn vô cùng to lớn cho các gia dịch trong việc quản lý, thực hiện các giao dịch dân sự và thủ tục hành chính cho con em mình.
Làm thẻ Căn cước cho trẻ dưới 14 tuổi: Có bắt buộc không?
Đây là câu hỏi được hầu hết các bậc phụ huynh đặt ra. Để trả lời câu hỏi này một cách chính xác nhất, chúng ta cần căn cứ vào quy định tại Điều 19 Luật Căn cước 2023 về đối tượng được cấp thẻ căn cước:
"Điều 19. Người được cấp thẻ căn cước
1. Người được cấp thẻ căn cước là công dân Việt Nam.
2. Người từ đủ 14 tuổi trở lên phải thực hiện thủ tục cấp thẻ căn cước.
3. Người dưới 14 tuổi được cấp thẻ căn cước theo nhu cầu."
Như vậy, căn cứ theo quy định nêu trên, pháp luật hiện hành không bắt buộc trẻ em dưới 14 tuổi phải làm thẻ Căn cước. Việc có làm thẻ hay không hoàn toàn phụ thuộc vào nhu cầu và sự tự nguyện của cha mẹ hoặc người đại diện hợp pháp của trẻ. Phụ huynh không cần phải lo lắng về việc bị xử phạt hay gặp khó khăn khi chưa kịp làm thẻ Căn cước cho con.
Những lợi ích vượt trội khi trẻ dưới 14 tuổi sở hữu thẻ Căn cước
Mặc dù không mang tính bắt buộc, nhưng các chuyên gia pháp lý và cơ quan quản lý đều khuyến khích phụ huynh nên làm thẻ Căn cước cho con em mình bởi những lợi ích thiết thực sau đây:
- Thay thế hoàn toàn Giấy khai sinh trong các giao dịch: Thẻ Căn cước có kích thước nhỏ gọn, chất liệu nhựa bền bỉ, dễ dàng bảo quản và mang theo bên mình. Khi có thẻ Căn cước, phụ huynh không cần phải mang theo bản sao Giấy khai sinh (vốn dễ rách nát, thất lạc) khi làm thủ tục đi máy bay, tàu hỏa, học tập hay các giao dịch dân sự khác.
- Tích hợp nhiều thông tin quan trọng: Thẻ Căn cước mới được tích hợp các thông tin về thẻ bảo hiểm y tế, sổ tiêm chủng, thông tin học tập... giúp tối giản hóa các loại giấy tờ cần mang theo khi đi khám chữa bệnh hoặc thực hiện các thủ tục hành chính liên quan đến y tế, giáo dục.
- Nâng cao tính bảo mật và chính xác: Đối với trẻ từ đủ 6 tuổi trở lên, việc thu nhận thông tin sinh trắc học (vân tay, ảnh khuôn mặt, mống mắt) giúp xác thực chính xác danh tính, ngăn ngừa tình trạng giả mạo giấy tờ và bảo vệ quyền lợi tối đa cho trẻ.
- Thuận tiện trong kỷ nguyên số: Thẻ Căn cước hỗ trợ đắc lực cho việc thực hiện các dịch vụ công trực tuyến, giúp cha mẹ dễ dàng đăng ký các thủ tục cho con ngay tại nhà mà không cần phải đến trực tiếp cơ quan công quyền.
Thủ tục làm thẻ Căn cước cho trẻ dưới 14 tuổi mới nhất
Quy trình và thủ tục cấp thẻ Căn cước cho người dưới 14 tuổi được quy định chi tiết tại Điều 23 Luật Căn cước 2023. Thủ tục này được chia làm hai nhóm đối tượng cụ thể như sau:
1. Đối với trẻ em dưới 06 tuổi
Đối với nhóm tuổi này, quy trình thực hiện cực kỳ đơn giản và nhanh chóng vì cơ quan chức năng không thu nhận thông tin nhân dạng và sinh trắc học (vân tay, ảnh khuôn mặt, mống mắt):
- Bước 1: Người đại diện hợp pháp (cha, mẹ hoặc người giám hộ) thực hiện thủ tục cấp thẻ căn cước cho người dưới 6 tuổi thông qua cổng dịch vụ công trực tuyến hoặc ứng dụng định danh quốc gia (VNeID).
- Bước 2: Trường hợp trẻ chưa đăng ký khai sinh thì người đại diện hợp pháp thực hiện thủ tục cấp thẻ căn cước liên thông với thủ tục đăng ký khai sinh trên cổng dịch vụ công hoặc qua ứng dụng VNeID.
- Bước 3: Cơ quan quản lý căn cước tiếp nhận thông tin và xử lý hồ sơ mà không cần phải đưa trẻ đến trực tiếp cơ quan Công an.
2. Đối với trẻ em từ đủ 06 tuổi đến dưới 14 tuổi
Đối với nhóm tuổi này, quy trình yêu cầu phải có sự hiện diện trực tiếp của trẻ để thu nhận các thông tin nhận dạng:
- Bước 1: Cha, mẹ hoặc người đại diện hợp pháp đưa trẻ đến trực tiếp cơ quan quản lý căn cước (Công an quận, huyện, thị xã hoặc địa điểm cấp căn cước lưu động).
- Bước 2: Cơ quan quản lý căn cước tiến hành thu nhận thông tin nhân dạng và thông tin sinh trắc học gồm: vân tay, ảnh khuôn mặt và mống mắt của trẻ.
- Bước 3: Người đại diện hợp pháp kiểm tra, ký xác nhận vào phiếu thu nhận thông tin căn cước và nhận giấy hẹn trả kết quả.
Một số lưu ý quan trọng dành cho phụ huynh
- Kiểm tra thông tin trên Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư: Trước khi đi làm thẻ, cha mẹ cần đảm bảo thông tin của con trên hệ thống dữ liệu dân cư đã chính xác và đầy đủ. Nếu có sai sót, cần liên hệ Công an cấp xã nơi cư trú để cập nhật, chỉnh sửa trước.
- Không bắt buộc phải làm ngay lập tức: Do đây là thủ tục theo nhu cầu, phụ huynh có thể chủ động sắp xếp thời gian phù hợp, tránh những đợt cao điểm đông đúc để việc làm thẻ cho con được thoải mái nhất.
- Thời hạn sử dụng của thẻ: Thẻ Căn cước cấp cho người dưới 14 tuổi có giá trị sử dụng cho đến khi trẻ đủ 14 tuổi. Khi đủ 14 tuổi, công dân sẽ thực hiện thủ tục cấp đổi thẻ Căn cước theo quy định bắt buộc.
Tóm lại, việc làm thẻ Căn cước cho trẻ dưới 14 tuổi tuy không bắt buộc nhưng là một quyết định thông minh và mang lại nhiều sự tiện lợi cho cả phụ huynh lẫn học sinh trong thời đại công nghệ số hiện nay. Cha mẹ nên cân nhắc thực hiện thủ tục này để tạo điều kiện thuận lợi nhất cho hành trình học tập và phát triển của con em mình.