Thẻ Căn cước không chỉ là giấy tờ tùy thân quan trọng nhất của mỗi công dân mà còn là "chìa khóa" để thực hiện các giao dịch hành chính, dân sự trong kỷ nguyên số. Tuy nhiên, không phải ai cũng nắm rõ quy định về số lần phải đổi thẻ trong suốt cuộc đời. Việc chậm trễ hoặc không thực hiện đổi thẻ đúng quy định có thể dẫn đến những rắc rối pháp lý không đáng có.
Các mốc tuổi bắt buộc phải đổi thẻ Căn cước
Theo quy định tại Điều 21 và Điều 24 Luật Căn cước 2023, công dân Việt Nam phải thực hiện thủ tục cấp đổi thẻ Căn cước khi đủ các độ tuổi sau đây:
- Đủ 14 tuổi: Đây là mốc thời gian công dân bắt buộc phải làm thẻ Căn cước lần đầu (nếu chưa được cấp trước đó).
- Đủ 25 tuổi: Lần đổi thẻ bắt buộc đầu tiên sau khi trưởng thành.
- Đủ 40 tuổi: Lần đổi thẻ thứ hai để cập nhật đặc điểm nhân dạng.
- Đủ 60 tuổi: Lần đổi thẻ cuối cùng, thẻ cấp ở mốc tuổi này sẽ có giá trị sử dụng đến suốt đời.
Một điểm lưu ý quan trọng là nếu thẻ Căn cước được cấp, đổi, cấp lại trong thời hạn 02 năm trước tuổi quy định (tức là lúc 23, 38 hoặc 58 tuổi) thì thẻ đó vẫn có giá trị sử dụng đến mốc tuổi đổi thẻ tiếp theo.
Các trường hợp khác phải đổi hoặc cấp lại thẻ
Ngoài các mốc tuổi cố định, công dân còn phải thực hiện đổi thẻ trong các tình huống thực tế sau:
- Thay đổi thông tin về họ, chữ đệm, tên khai sinh hoặc ngày, tháng, năm sinh.
- Thay đổi nhân dạng, bổ sung thông tin ảnh khuôn mặt, vân tay hoặc xác định lại giới tính theo quy định.
- Có sai sót về thông tin in trên thẻ hiện tại.
- Khi có sự thay đổi về địa giới hành chính (sắp xếp đơn vị hành chính).
- Xác lập lại số định danh cá nhân hoặc khi công dân có yêu cầu tự nguyện.
"Trường hợp thẻ căn cước bị hư hỏng không sử dụng được hoặc bị mất thì công dân phải thực hiện thủ tục cấp lại thẻ theo quy định của pháp luật."
Mức phạt khi không đổi thẻ Căn cước đúng quy định
Nhiều người dân thường chủ quan và để thẻ quá hạn mà không đi đổi. Hành vi này có thể bị xử phạt vi phạm hành chính. Căn cứ theo Nghị định 144/2021/NĐ-CP, mức phạt cụ thể như sau:
Đối với hành vi không thực hiện đúng quy định của pháp luật về cấp, đổi, cấp lại thẻ Căn cước, người vi phạm có thể bị phạt cảnh cáo hoặc phạt tiền từ 300.000 đồng đến 500.000 đồng.
Việc duy trì một chiếc thẻ Căn cước hợp lệ không chỉ giúp bạn tránh bị xử phạt mà còn đảm bảo mọi giao dịch từ ngân hàng, bảo hiểm đến các thủ tục hành chính công được diễn ra thông suốt. Hãy kiểm tra ngay mặt sau thẻ của mình để biết thời hạn sử dụng và chủ động thực hiện thủ tục khi đến hạn nhé!