Trong bối cảnh biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp, các trận lũ lụt tại Việt Nam ngày càng trở nên khó lường. Để đảm bảo an toàn tính mạng và tài sản, việc hiểu rõ các cấp báo động lũ cũng như các bản tin cảnh báo từ cơ quan chức năng là vô cùng quan trọng. Vậy hiện nay pháp luật quy định báo động lũ có mấy cấp và nội dung tin lũ khẩn cấp bao gồm những gì?
Phân định 03 cấp báo động lũ theo quy định pháp luật
Theo quy định tại khoản 1 Điều 3 Quyết định 05/2020/QĐ-TTg, cấp báo động lũ là sự phân định cấp độ của lũ dựa trên đặc điểm, độ lớn của mực nước lũ và mức độ tác động đến an toàn bờ sông, đê điều và đời sống kinh tế - xã hội.
Cụ thể, hệ thống báo động lũ tại Việt Nam được chia thành 03 cấp độ chính:
- Báo động 1: Mực nước lũ bắt đầu gây ngập lụt tại các vùng thấp trũng, đe dọa các công trình tạm thời.
- Báo động 2: Lũ dâng cao, gây ngập lụt diện rộng, bắt đầu ảnh hưởng đến an toàn đê điều và các khu dân cư tập trung.
- Báo động 3: Mực nước lũ rất cao, đe dọa trực tiếp đến sự an toàn của hệ thống đê bối, các công trình hạ tầng quan trọng và tính mạng người dân.
Điều 3. Giải thích từ ngữ 1. Cấp báo động lũ là sự phân định cấp độ của lũ được quy định căn cứ vào đặc điểm, độ lớn của mực nước lũ và mức độ tác động của lũ đến an toàn bờ, bãi sông, đê điều, công trình và dân sinh, kinh tế - xã hội trên khu vực.
Cấp độ rủi ro thiên tai do lũ quét và sạt lở đất
Bên cạnh mực nước lũ, cơ quan chức năng còn căn cứ vào lượng mưa và địa hình để xác định cấp độ rủi ro thiên tai. Theo Điều 46 Quyết định 18/2021/QĐ-TTg, rủi ro thiên tai do lũ quét, sạt lở đất được phân thành các cấp từ 1 đến 3 tùy thuộc vào tổng lượng mưa trong 24 giờ và nguy cơ tại từng khu vực cụ thể.
Việc xác định cấp độ rủi ro giúp các địa phương đưa ra phương án di dời dân cư kịp thời, đặc biệt là tại các tỉnh miền núi phía Bắc và miền Trung - nơi thường xuyên xảy ra lũ ống, lũ quét.
Nội dung tin lũ khẩn cấp: Những thông tin người dân cần đặc biệt lưu ý
Khi tình hình trở nên nghiêm trọng, cơ quan khí tượng thủy văn sẽ phát đi "Tin lũ khẩn cấp". Theo khoản 4 Điều 14 Quyết định 18/2021/QĐ-TTg, bản tin này được ban hành khi mực nước sông đạt mức báo động 3 và có xu hướng tiếp tục tăng.
Một bản tin lũ khẩn cấp tiêu chuẩn phải bao gồm các nội dung cốt lõi sau:
- Hiện trạng diễn biến: Số liệu mực nước đo được trong 12 giờ qua tại các trạm thủy văn.
- Dự báo diễn biến: Khả năng tăng/giảm của mực nước trong thời gian tới, so sánh với đỉnh lũ lịch sử để người dân hình dung mức độ nguy hiểm.
- Cảnh báo nguy cơ: Các vùng có khả năng bị ngập sâu, nguy cơ vỡ đê hoặc sạt lở đất kèm theo.
- Cấp độ rủi ro: Xác định rõ cấp độ rủi ro thiên tai cho từng khu vực chịu ảnh hưởng.
Người dân cần theo dõi sát sao các bản tin này trên các phương tiện thông tin đại chúng để có phương án ứng phó nhanh nhất, tránh tâm lý chủ quan dẫn đến những thiệt hại đáng tiếc về người và của.
Hy vọng bài viết đã giúp bạn giải đáp thắc mắc về việc báo động lũ có mấy cấp và cách nhận diện các thông tin quan trọng trong tin lũ khẩn cấp.