Chính phủ vừa ban hành Nghị định 135/2024/NĐ-CP quy định về cơ chế, chính sách khuyến khích phát triển điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ. Đây được xem là một bước tiến quan trọng nhằm thúc đẩy năng lượng tái tạo, đồng thời giải quyết bài toán tự chủ năng lượng cho các hộ gia đình và doanh nghiệp.
Cơ chế bán điện dư lên lưới quốc gia: Tối đa 20% công suất
Một trong những điểm đáng chú ý nhất tại khoản 7 Điều 8 Nghị định 135/2024/NĐ-CP chính là quy định về việc xử lý lượng điện dư thừa. Cụ thể, đối với các hệ thống điện mặt trời mái nhà có đấu nối với lưới điện quốc gia, nếu không sử dụng hết, chủ đầu tư được phép bán lại phần sản lượng dư thừa này.
"Điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ có đấu nối với hệ thống điện quốc gia thuộc quy mô công suất theo quy hoạch, kế hoạch thực hiện quy hoạch và điện mặt trời mái nhà tự sản xuất, tự tiêu thụ có đấu nối với hệ thống điện quốc gia thuộc hộ gia đình, nhà ở riêng lẻ có công suất dưới 100 kW nếu không dùng hết được bán điện dư lên hệ thống điện quốc gia nhưng không quá 20% công suất lắp đặt thực tế."
Như vậy, pháp luật đã xác định rõ giới hạn "trần" cho việc bán điện là 20% công suất lắp đặt thực tế. Điều này nhằm đảm bảo mục tiêu chính của chính sách là "tự sản xuất, tự tiêu thụ", tránh tình trạng trục lợi chính sách để kinh doanh điện quy mô lớn trên mái nhà mà không ưu tiên nhu cầu sử dụng tại chỗ.
Giá mua bán điện và phương thức thanh toán
Về vấn đề tài chính, Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) sẽ là đơn vị chịu trách nhiệm thanh toán cho các tổ chức, cá nhân có sản lượng điện dư phát lên lưới. Mức giá mua bán điện không cố định mà sẽ biến động theo thị trường.
- Giá mua điện: Bằng giá điện năng thị trường điện bình quân trong năm trước liền kề do đơn vị vận hành hệ thống điện và thị trường điện công bố.
- Mục tiêu: Đảm bảo sự khuyến khích phù hợp với từng thời kỳ phát triển của hệ thống điện quốc gia.
Trường hợp không được mua bán điện dư
Cần lưu ý rằng, không phải mọi công trình đều được phép bán điện dư. Theo quy định, điện mặt trời mái nhà lắp đặt trên mái các công trình là công sở hoặc công trình được xác định là tài sản công sẽ không thực hiện mua bán sản lượng điện dư lên hệ thống điện quốc gia.
Đơn giản hóa thủ tục hành chính cho người dân
Nhằm tạo điều kiện thuận lợi nhất cho người dân, Nghị định 135/2024/NĐ-CP cũng đưa ra nhiều quy định mang tính đột phá về thủ tục:
- Hộ gia đình, nhà ở riêng lẻ phát triển điện mặt trời mái nhà được miễn hoặc không phải điều chỉnh giấy phép kinh doanh.
- Được hưởng các chính sách ưu đãi về thuế theo quy định hiện hành.
- Rút gọn tối đa các thủ tục hành chính liên quan đến xây dựng, phòng cháy chữa cháy.
- Không phải thực hiện điều chỉnh, bổ sung quy hoạch đất năng lượng và công năng công trình.
Quy định mới này chính thức có hiệu lực thi hành từ ngày 22/10/2024, hứa hẹn sẽ tạo nên một làn sóng đầu tư mới vào năng lượng sạch tại Việt Nam, góp phần bảo vệ môi trường và giảm tải cho hệ thống điện lưới quốc gia trong những mùa cao điểm.