Chính sách bảo hiểm xã hội luôn là tâm điểm chú ý của hàng triệu người lao động và người nghỉ hưu. Với việc Luật Bảo hiểm xã hội 2024 chuẩn bị có hiệu lực từ ngày 01/7/2025, dư luận đang đặc biệt quan tâm đến lộ trình điều chỉnh lương hưu. Liệu ai sẽ là người được hưởng lợi và ai sẽ phải chờ đợi thêm?
Nhóm đối tượng nào không được tăng lương hưu từ 01/7/2025?
Theo tinh thần của quy định mới, đợt điều chỉnh lương hưu tới đây sẽ tập trung vào việc giải quyết những bất cập về khoảng cách thu nhập giữa các thời kỳ nghỉ hưu. Cụ thể, căn cứ vào Điều 67 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, việc điều chỉnh lương hưu được quy định như sau:
"1. Lương hưu được điều chỉnh trên cơ sở mức tăng của chỉ số giá tiêu dùng phù hợp với khả năng của ngân sách nhà nước và quỹ bảo hiểm xã hội.
2. Điều chỉnh mức tăng lương hưu thỏa đáng đối với đối tượng có mức lương hưu thấp và nghỉ hưu trước năm 1995 bảo đảm thu hẹp khoảng cách chênh lệch lương hưu giữa người nghỉ hưu ở các thời kỳ.
3. Chính phủ quy định thời điểm, đối tượng, mức điều chỉnh lương hưu quy định tại Điều này."
Như vậy, điểm mới đáng chú ý là ưu tiên tăng lương hưu cho những người có mức hưởng thấp và nghỉ hưu trước năm 1995. Điều này đồng nghĩa với việc những người nghỉ hưu từ năm 1995 trở đi, nếu không thuộc diện điều chỉnh chung theo chỉ số giá tiêu dùng (CPI) hoặc các quyết định cụ thể khác của Chính phủ, có thể sẽ không nằm trong nhóm được tăng lương "thỏa đáng" để thu hẹp khoảng cách trong đợt này.
Cách tính mức hưởng lương hưu hằng tháng từ ngày 01/7/2025
Bên cạnh việc điều chỉnh, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 cũng quy định chi tiết về tỷ lệ hưởng lương hưu cho các nhóm đối tượng tham gia bảo hiểm xã hội (BHXH) bắt buộc và tự nguyện.
1. Đối với người tham gia BHXH bắt buộc
Theo Điều 66 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, mức hưởng được xác định như sau:
- Lao động nữ: Hưởng 45% mức bình quân tiền lương đóng BHXH khi có đủ 15 năm đóng. Sau đó, mỗi năm đóng thêm được tính thêm 2%, tối đa là 75%.
- Lao động nam: Hưởng 45% mức bình quân tiền lương đóng BHXH khi có đủ 20 năm đóng. Sau đó, mỗi năm đóng thêm được tính thêm 2%, tối đa là 75%.
Đặc biệt, đối với lao động nam có thời gian đóng từ đủ 15 năm đến dưới 20 năm, mức hưởng sẽ là 40% cho 15 năm đầu, sau đó mỗi năm đóng thêm tính thêm 1%.
2. Đối với người tham gia BHXH tự nguyện
Căn cứ Điều 99 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, tỷ lệ hưởng lương hưu của người tham gia BHXH tự nguyện về cơ bản tương đồng với BHXH bắt buộc (45% cho 15 năm với nữ và 20 năm với nam). Quy định này nhằm tạo sự công bằng và khuyến khích người dân tham gia lưới an sinh xã hội lâu dài.
Những lưu ý quan trọng về việc giảm trừ tỷ lệ hưởng
Người lao động cần đặc biệt lưu ý đến các trường hợp nghỉ hưu trước tuổi. Theo quy định, cứ mỗi năm nghỉ hưu trước tuổi so với quy định chung, tỷ lệ hưởng lương hưu sẽ bị giảm 2%. Nếu thời gian nghỉ hưu trước tuổi có tháng lẻ thì từ đủ 06 tháng đến dưới 12 tháng sẽ bị giảm 1%, dưới 06 tháng không bị giảm tỷ lệ.
Việc nắm rõ các quy định của Luật Bảo hiểm xã hội 2024 sẽ giúp người lao động chủ động hơn trong việc hoạch định kế hoạch nghỉ hưu và đảm bảo quyền lợi tối đa cho bản thân khi về già.