Trong bối cảnh kinh tế toàn cầu đầy biến động, Chính phủ Việt Nam đã khẳng định quyết tâm chính trị mạnh mẽ thông qua việc ban hành Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2025. Đây không chỉ là một văn bản điều hành thông thường mà là bản lộ trình chiến lược với 7 giải pháp trọng tâm, hướng tới mục tiêu đưa Việt Nam vào nhóm các quốc gia có môi trường kinh doanh thuận lợi nhất khu vực và thế giới.
1. Tháo gỡ 'nút thắt' pháp lý trong đầu tư
Một trong những ưu tiên hàng đầu của Chính phủ là nhận diện và xử lý dứt điểm các bất cập về pháp lý đang cản trở các dự án đầu tư. Theo đó, các Tổ công tác đặc biệt sẽ tăng cường rà soát, không chỉ dừng lại ở việc phát hiện vướng mắc mà phải ban hành ngay các văn bản hướng dẫn cụ thể.
Đặc biệt, Chính phủ nhấn mạnh việc chuyển đổi tư duy xây dựng pháp luật, từ bỏ tư duy "không quản được thì cấm" và xóa bỏ triệt để cơ chế "xin - cho". Điều này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa các bộ ngành để đảm bảo tính đồng bộ của hệ thống pháp luật.
2. Siết chặt chất lượng điều kiện kinh doanh
Nghị quyết yêu cầu các bộ, ngành chủ động rà soát danh mục ngành nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Những ngành nghề không còn cần thiết hoặc có thể quản lý bằng các biện pháp khác hiệu quả hơn sẽ bị bãi bỏ. Việc bổ sung ngành nghề mới phải đi kèm với báo cáo đánh giá tác động toàn diện, tránh tình trạng phát sinh thêm "giấy phép con" gây khó cho doanh nghiệp.
3. Đột phá thể chế cho công nghệ cao và đổi mới sáng tạo
Để bắt kịp xu hướng toàn cầu, Việt Nam tập trung xây dựng hành lang pháp lý thuận lợi cho các công nghệ chiến lược. Chính phủ giao nhiệm vụ khẩn trương hoàn thiện dự án Luật Khoa học, công nghệ và Đổi mới sáng tạo, đồng thời nghiên cứu sửa đổi Luật Công nghệ cao 2008.
Đáng chú ý, cơ chế đặc biệt trong nghiên cứu, tiếp cận và giải mã công nghệ tiên tiến từ nước ngoài sẽ được xây dựng, tạo đà cho doanh nghiệp nội địa làm chủ công nghệ mới.
4. Cải cách kiểm tra chuyên ngành: Từ tiền kiểm sang hậu kiểm
Công tác quản lý, kiểm tra chuyên ngành đối với hàng hóa xuất nhập khẩu sẽ có bước chuyển mình mạnh mẽ. Thay vì kiểm tra tràn lan, các cơ quan chức năng sẽ áp dụng đầy đủ nguyên tắc quản lý rủi ro dựa trên mức độ tuân thủ của doanh nghiệp. Những doanh nghiệp có lịch sử chấp hành tốt sẽ được giảm thiểu tối đa các thủ tục kiểm tra, giúp rút ngắn thời gian thông quan và giảm chi phí logistics.
5. Cải cách thủ tục hành chính trên môi trường điện tử
Chính phủ đặt mục tiêu nâng cấp Cơ sở dữ liệu quốc gia về thủ tục hành chính, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) để hỗ trợ người dân và doanh nghiệp. Việc tái cấu trúc quy trình thủ tục hành chính theo hướng liên thông, cung cấp dịch vụ công trực tuyến toàn trình sẽ là thước đo hiệu quả hoạt động của các cơ quan nhà nước trong năm 2025.
6. Nâng tầm dịch vụ hỗ trợ doanh nghiệp
Các dịch vụ phát triển kinh doanh sẽ tập trung vào nhu cầu thực tế của doanh nghiệp nhỏ và vừa, bao gồm tư vấn tái cấu trúc, quản trị rủi ro, chuyển đổi xanh và tham gia chuỗi giá trị bền vững. Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) sẽ đóng vai trò nòng cốt trong việc theo dõi và đánh giá độc lập cảm nhận của doanh nghiệp về môi trường kinh doanh.
7. Giảm gánh nặng thanh tra, kiểm tra
Cuối cùng, Chính phủ yêu cầu rà soát, giảm số lượng các hoạt động thanh tra doanh nghiệp, tránh chồng chéo và gây phiền hà. Hoạt động thanh tra phải dựa trên kế hoạch và áp dụng nguyên tắc quản lý rủi ro, đảm bảo môi trường kinh doanh an toàn và ổn định cho nhà đầu tư.
Theo quy định tại Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2025, các bộ, ngành và địa phương phải xác định cải thiện môi trường kinh doanh là nhiệm vụ trọng tâm ưu tiên, nỗ lực thực chất để tháo gỡ khó khăn, khơi thông các điểm nghẽn về thể chế pháp lý cho doanh nghiệp.
Với những giải pháp quyết liệt và đồng bộ, Nghị quyết 02/NQ-CP năm 2025 kỳ vọng sẽ tạo ra luồng sinh khí mới, củng cố niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp và đưa năng lực cạnh tranh của Việt Nam lên một tầm cao mới trên bản đồ kinh tế thế giới.