Sự thay đổi trong mô hình tổ chức của lực lượng Công an nhân dân từ ngày 01/03/2025 đã khiến không ít người dân băn khoăn về nơi thực hiện các thủ tục hành chính thiết yếu, đặc biệt là việc cấp thẻ Căn cước. Khi Công an cấp huyện không còn duy trì bộ máy như trước, lộ trình tiếp cận dịch vụ công của công dân sẽ có những điều chỉnh quan trọng để đảm bảo tính thuận tiện và sát sườn với cơ sở.
1. Không còn Công an cấp huyện, địa chỉ nào sẽ tiếp nhận hồ sơ Căn cước?
Theo định hướng tinh gọn bộ máy, từ ngày 01/03/2025, chức năng cấp Căn cước vốn trước đây được thực hiện chủ yếu tại Đội Cảnh sát Quản lý hành chính về Trật tự xã hội thuộc Công an cấp huyện nay đã được chuyển giao mạnh mẽ về cấp cơ sở. Cụ thể, người dân có thể thực hiện thủ tục tại:
- Công an cấp xã: Đây là điểm tiếp nhận gần dân nhất, giúp tiết kiệm thời gian và công sức đi lại.
- Phòng Cảnh sát Quản lý hành chính về Trật tự xã hội (Công an cấp tỉnh): Vẫn duy trì chức năng cấp thẻ cho các trường hợp đặc thù hoặc theo nhu cầu của công dân.
Quy định này hoàn toàn phù hợp với tinh thần của Điều 27 Luật Căn cước 2023. Theo đó, cơ quan quản lý căn cước có thể tổ chức làm thủ tục tại xã, phường, thị trấn hoặc thậm chí tại chỗ ở của công dân trong những trường hợp cần thiết.
2. Quy trình 5 bước chuyên nghiệp khi làm thẻ Căn cước
Dù thực hiện tại Công an xã hay tỉnh, quy trình cấp thẻ Căn cước hiện nay đã được tối ưu hóa nhờ sự hỗ trợ của công nghệ sinh trắc học hiện đại. Tùy vào độ tuổi, thủ tục sẽ có những lưu ý riêng:
Đối với công dân từ đủ 14 tuổi trở lên
Đây là nhóm đối tượng bắt buộc phải thu nhận đầy đủ thông tin sinh trắc học. Quy trình bao gồm:
- Yêu cầu cấp thẻ: Công dân đến cơ quan quản lý căn cước hoặc đăng ký qua cổng dịch vụ công.
- Đối soát thông tin: Cán bộ kiểm tra dữ liệu trong Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.
- Thu nhận sinh trắc học: Bao gồm ảnh khuôn mặt, vân tay và đặc biệt là mống mắt - một điểm mới nổi bật của Luật Căn cước 2023.
- Xác nhận thông tin: Kiểm tra và ký phiếu thu nhận.
- Nhận giấy hẹn: Chờ ngày nhận thẻ chính thức.
Đối với trẻ em dưới 14 tuổi
Việc cấp thẻ cho trẻ em là hoàn toàn tự nguyện nhưng mang lại nhiều tiện ích trong việc đi lại, học tập. Trẻ dưới 06 tuổi thậm chí không cần thu nhận thông tin sinh trắc học, mọi thủ tục được thực hiện thông qua người đại diện hợp pháp trên môi trường điện tử.
3. Chi phí và các trường hợp bắt buộc phải chuyển đổi
Một tin vui cho người dân là theo khoản 2 Điều 38 Luật Căn cước 2023, công dân không phải nộp lệ phí khi được cấp thẻ Căn cước lần đầu.
Tuy nhiên, bạn cần lưu ý các mốc thời gian bắt buộc phải đổi thẻ để tránh gặp rắc rối trong các giao dịch dân sự:
- Khi công dân đủ 14 tuổi, 25 tuổi, 40 tuổi và 60 tuổi. - Khi thẻ Căn cước công dân hoặc Chứng minh nhân dân hết hạn sử dụng. - Khi có thay đổi thông tin về hộ tịch, nhân dạng hoặc xác định lại giới tính.
Việc chuyển giao chức năng cấp thẻ về Công an cấp xã không chỉ là bước đi đột phá trong cải cách hành chính mà còn thể hiện sự quan tâm của Nhà nước trong việc phục vụ nhân dân tốt hơn. Nếu bạn đang có ý định làm thẻ Căn cước, hãy liên hệ ngay với Công an xã nơi cư trú để được hướng dẫn chi tiết nhất.