Thanh toán vàng từ 5 triệu đồng: Quy định mới siết chặt giao dịch không tiền mặt
Nghị định 390/2026/NĐ-CP vừa được Chính phủ ban hành ngày 16/10/2026, đánh dấu một bước tiến quan trọng trong việc hoàn thiện khung pháp lý quản lý hoạt động kinh doanh vàng tại Việt Nam. Văn bản này không chỉ sửa đổi, bổ sung nhiều quy định của Nghị định 24/2012/NĐ-CP (đã được sửa đổi bởi Nghị định 232/2025/NĐ-CP) mà còn mang đến những thay đổi đáng kể, đặc biệt là trong phương thức thanh toán và điều kiện kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ. Những điều chỉnh này hứa hẹn sẽ tạo ra một thị trường vàng minh bạch và hiệu quả hơn, đồng thời tăng cường quản lý nhà nước đối với một trong những lĩnh vực kinh doanh nhạy cảm nhất.
Giao dịch vàng từ 5 triệu đồng phải thanh toán không dùng tiền mặt: Bước đi đột phá
Một trong những điểm nổi bật nhất của Nghị định 390/2026/NĐ-CP là quy định mới tại khoản 4 Điều 1, sửa đổi, bổ sung khoản 10 Điều 4 của Nghị định 24/2012/NĐ-CP. Theo đó, tất cả các giao dịch mua, bán vàng có giá trị từ 05 triệu đồng trở lên trong một ngày của một khách hàng bắt buộc phải thực hiện bằng phương tiện thanh toán không dùng tiền mặt.
Quy định này thể hiện rõ quyết tâm của Chính phủ trong việc thúc đẩy thanh toán không dùng tiền mặt, tăng cường minh bạch hóa các giao dịch vàng, và hạn chế các hoạt động rửa tiền, trốn thuế. Trước đây, Nghị định 232/2025/NĐ-CP đã từng nâng ngưỡng này lên 20 triệu đồng/ngày và yêu cầu thanh toán qua tài khoản của cả khách hàng và doanh nghiệp. Việc hạ thấp ngưỡng xuống 5 triệu đồng cho thấy sự siết chặt quản lý hơn nữa, buộc các giao dịch nhỏ hơn cũng phải tuân thủ quy định về thanh toán điện tử.
Hoạt động sản xuất, gia công, kinh doanh vàng trang sức, mỹ nghệ không còn là ngành nghề kinh doanh có điều kiện
Một thay đổi quan trọng khác được quy định tại khoản 3 Điều 1 Nghị định 390/2026/NĐ-CP là việc xác định hoạt động sản xuất, gia công, kinh doanh mua, bán vàng trang sức, mỹ nghệ không còn là ngành, nghề đầu tư kinh doanh có điều kiện. Điều này là một sự nới lỏng đáng kể so với các quy định trước đây tại khoản 6, khoản 7 Điều 4 của Nghị định 24/2012/NĐ-CP, vốn coi đây là hoạt động kinh doanh có điều kiện.
Sự thay đổi này được kỳ vọng sẽ tạo điều kiện thuận lợi hơn cho các doanh nghiệp trong ngành, giảm bớt gánh nặng về thủ tục hành chính và giấy phép con, từ đó khuyến khích sự phát triển của thị trường vàng trang sức, mỹ nghệ. Tuy nhiên, theo khoản 2 Điều 7 của Nghị định mới, dù Giấy chứng nhận đủ điều kiện sản xuất vàng trang sức, mỹ nghệ không còn là điều kiện hoạt động, các tổ chức, cá nhân vẫn phải tuân thủ nghiêm ngặt các quy định pháp luật về chất lượng sản phẩm, đo lường, nhãn hàng hóa, niêm yết giá, hóa đơn, thuế và các lĩnh vực liên quan khác. Điều này đảm bảo rằng việc nới lỏng điều kiện kinh doanh không đi kèm với việc giảm sút chất lượng quản lý hay tạo kẽ hở cho các hành vi vi phạm pháp luật.
Tác động và triển vọng của Nghị định mới
Những sửa đổi trong Nghị định 390/2026/NĐ-CP cho thấy một định hướng rõ ràng của Chính phủ trong việc vừa tạo điều kiện cho thị trường phát triển, vừa tăng cường kiểm soát để đảm bảo sự ổn định và minh bạch. Việc siết chặt thanh toán không dùng tiền mặt đối với giao dịch vàng sẽ góp phần quan trọng vào công cuộc chống rửa tiền, chống tài trợ khủng bố và quản lý hiệu quả hơn dòng tiền trong nền kinh tế. Đồng thời, việc loại bỏ điều kiện kinh doanh đối với vàng trang sức, mỹ nghệ sẽ mở ra cơ hội mới cho các doanh nghiệp, thúc đẩy cạnh tranh và đổi mới trong ngành.
Tuy nhiên, việc triển khai các quy định mới cũng đặt ra những thách thức nhất định. Các doanh nghiệp kinh doanh vàng cần nhanh chóng thích nghi với yêu cầu thanh toán không dùng tiền mặt, đầu tư vào hạ tầng công nghệ và đào tạo nhân sự. Người dân cũng cần làm quen với việc sử dụng các phương tiện thanh toán điện tử cho các giao dịch vàng có giá trị. Sự phối hợp chặt chẽ giữa các cơ quan quản lý, doanh nghiệp và người dân sẽ là chìa khóa để Nghị định 390/2026/NĐ-CP phát huy tối đa hiệu quả, góp phần xây dựng một thị trường vàng Việt Nam phát triển bền vững và lành mạnh.