Nghề pháp chế trong cơ quan Nhà nước không chỉ đòi hỏi sự am hiểu sâu sắc về hệ thống pháp luật mà còn yêu cầu những tiêu chuẩn khắt khe về trình độ chuyên môn và phẩm chất chính trị. Với việc ban hành Thông tư 02/2025/TT-BTP, các tiêu chuẩn này đã được cụ thể hóa rõ ràng cho từng vị trí việc làm.
1. Tiêu chuẩn đối với các ngạch Pháp chế viên tại cơ quan hành chính
Theo quy định tại Phụ lục I ban hành kèm theo Thông tư 02/2025/TT-BTP, người làm công tác pháp chế phải đáp ứng các yêu cầu cụ thể tùy theo từng cấp bậc:
1.1. Pháp chế viên cao cấp
Đây là vị trí đòi hỏi trình độ cao nhất. Người đảm nhiệm vị trí này bắt buộc phải có bằng tốt nghiệp đại học trở lên chuyên ngành luật, kèm theo bằng cao cấp lý luận chính trị. Đặc biệt, họ phải có chứng chỉ bồi dưỡng nghiệp vụ pháp chế theo chương trình của Bộ Tư pháp và chứng chỉ quản lý nhà nước ngạch chuyên viên cao cấp.
Về kinh nghiệm, ứng viên cần có ít nhất 06 năm giữ ngạch pháp chế viên chính hoặc tương đương. Trong thời gian đó, họ phải chủ trì xây dựng hoặc thẩm định ít nhất 02 văn bản quy phạm pháp luật hoặc đề tài khoa học cấp Nhà nước, cấp Bộ.
1.2. Pháp chế viên chính và Pháp chế viên
Đối với Pháp chế viên chính, yêu cầu về thời gian giữ ngạch thấp hơn là 09 năm ở ngạch pháp chế viên. Họ cũng cần có bằng đại học luật và các chứng chỉ bồi dưỡng nghiệp vụ tương ứng.
Riêng với ngạch Pháp chế viên, quy định yêu cầu có ít nhất 02 năm kinh nghiệm thực hiện các nhiệm vụ pháp chế theo quy định tại Nghị định 55/2011/NĐ-CP (được sửa đổi bởi Nghị định 56/2024/NĐ-CP).
2. Pháp chế tại các đơn vị sự nghiệp công lập
Tại các đơn vị sự nghiệp công lập, tiêu chuẩn cũng được quy định chặt chẽ tại Phụ lục III của Thông tư 02/2025/TT-BTP. Chuyên viên về pháp chế hạng III và hạng II cần tốt nghiệp đại học chuyên ngành phù hợp, có chứng chỉ bồi dưỡng kỹ năng quản lý nhà nước và đáp ứng các năng lực về tham mưu, xây dựng chính sách.
"Người làm công tác pháp chế không chỉ là người giữ cửa về mặt pháp lý mà còn là người kiến tạo các giá trị quản trị hiện đại trong cơ quan Nhà nước thông qua việc cụ thể hóa các chủ trương của Đảng và chính sách của Nhà nước."
Bên cạnh các tiêu chuẩn về bằng cấp, Thông tư cũng nhấn mạnh vào phẩm chất cá nhân như sự trung thực, tính kiên định, khả năng chịu áp lực công việc và tư duy logic sắc bén. Đây là những yếu tố then chốt để đảm bảo tính thượng tôn pháp luật trong hoạt động của các cơ quan công quyền.