Bước ngoặt trong chính sách thu hút đầu tư và hội nhập quốc tế
Trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh các hoạt động ngoại giao kinh tế và thu hút nguồn lực chất lượng cao từ nước ngoài, Bộ Tài chính đã ban hành Thông tư 28/2026/TT-BTC quy định về mức thu, chế độ thu, nộp, quản lý và sử dụng phí, lệ phí trong lĩnh vực xuất cảnh, nhập cảnh, quá cảnh, cư trú tại Việt Nam. Quy định này chính thức có hiệu lực và áp dụng từ ngày 01/4/2026, đánh dấu một bước tiến mới trong việc cải cách thủ tục hành chính và tạo điều kiện thuận lợi cho các đối tượng đặc biệt khi vào Việt Nam.
Điểm nhấn đáng chú ý nhất của văn bản này chính là việc mở rộng và làm rõ các trường hợp được miễn phí lệ phí cấp thị thực, đặc biệt là các đối tượng phục vụ cho mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội bền vững của đất nước.
Chi tiết các trường hợp được miễn phí lệ phí từ ngày 01/4/2026
Theo quy định tại Điều 5 Thông tư 28/2026/TT-BTC, danh sách các đối tượng được miễn phí lệ phí xuất nhập cảnh đã được kiện toàn và bổ sung thêm nhiều nội dung quan trọng:
1. Các trường hợp được miễn phí
a) Khách mời (kể cả vợ hoặc chồng, con) của Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội hoặc của lãnh đạo Đảng, Nhà nước, Chính phủ, Quốc hội mời với tư cách cá nhân;
b) Viên chức, nhân viên của các cơ quan đại diện ngoại giao, cơ quan lãnh sự nước ngoài, cơ quan đại diện của tổ chức quốc tế tại Việt Nam và thành viên của gia đình họ (vợ hoặc chồng và con dưới 18 tuổi), không phân biệt loại hộ chiếu, không phải là công dân Việt Nam và không thường trú tại Việt Nam được miễn phí trên cơ sở có đi có lại;
c) Trường hợp miễn phí theo điều ước quốc tế mà Việt Nam ký kết hoặc tham gia hoặc theo nguyên tắc có đi có lại;
d) Người nước ngoài vào Việt Nam để thực hiện công việc cứu trợ hoặc giúp đỡ nhân đạo cho các tổ chức, cá nhân Việt Nam;
đ) Cấp thị thực, tạm trú để xuất cảnh cho người nước ngoài ở Việt Nam vi phạm pháp luật bị xử lý nhưng không có khả năng tài chính và cơ quan đại diện của nước có công dân vi phạm pháp luật không chịu kinh phí hoặc không có cơ quan đại diện của nước có công dân vi phạm pháp luật ở Việt Nam.
e) Cấp thẻ miễn thị thực đặc biệt cho người nước ngoài theo quy định của pháp luật về việc miễn thị thực có thời hạn cho người nước ngoài thuộc diện đối tượng đặc biệt cần ưu đãi phục vụ phát triển kinh tế - xã hội;
g) Trường hợp vì lý do an ninh, đối ngoại, hội nhập quốc tế hoặc cần tranh thủ nhưng không thuộc các trường hợp đã được quy định tại các điểm a, b và c khoản này.
Phân tích những điểm mới mang tính đột phá
1. Ưu đãi cho đối tượng phát triển kinh tế - xã hội
Lần đầu tiên, quy định về miễn phí lệ phí được gắn chặt với mục tiêu phát triển kinh tế thông qua việc bổ sung điểm e khoản 1 Điều 5. Việc cấp thẻ miễn thị thực đặc biệt không thu phí cho các chuyên gia, nhà đầu tư hoặc những cá nhân có đóng góp quan trọng cho sự phát triển của Việt Nam sẽ là một "thỏi nam châm" thu hút nhân tài và dòng vốn quốc tế.
2. Linh hoạt trong công tác đối ngoại và an ninh
Quy định tại điểm g cho phép các cơ quan chức năng linh hoạt xử lý các trường hợp miễn phí vì lý do an ninh hoặc hội nhập quốc tế mà chưa được liệt kê cụ thể. Điều này giúp Việt Nam chủ động hơn trong các tình huống ngoại giao khẩn cấp hoặc các sự kiện quốc tế lớn diễn ra tại Việt Nam trong năm 2026 và những năm tiếp theo.
3. Tính nhân văn trong xử lý vi phạm pháp luật
Đối với người nước ngoài vi phạm pháp luật tại Việt Nam nhưng thực sự rơi vào hoàn cảnh khó khăn, không có khả năng tài chính để thực hiện các thủ tục xuất cảnh, Nhà nước Việt Nam vẫn thể hiện tinh thần nhân đạo bằng cách miễn phí cấp thị thực và tạm trú để họ có thể về nước. Đây là quy định vừa đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật, vừa giữ vững hình ảnh một quốc gia thân thiện và trách nhiệm.
Lời khuyên pháp lý cho người nước ngoài và các tổ chức bảo lãnh
Để được hưởng các chính sách ưu đãi này, các cá nhân và tổ chức cần lưu ý:
- Kiểm tra đối tượng: Xác định chính xác mình thuộc điểm nào trong khoản 1 Điều 5 để chuẩn bị hồ sơ minh chứng phù hợp.
- Hồ sơ chứng minh: Đối với các trường hợp nhân đạo hoặc ưu đãi kinh tế, cần có văn bản xác nhận của cơ quan có thẩm quyền hoặc tổ chức mời, bảo lãnh.
- Thời điểm áp dụng: Lưu ý mốc thời gian từ ngày 01/4/2026 để thực hiện các thủ tục theo quy định mới nhất của Thông tư 28/2026/TT-BTC.
Việc nắm vững các quy định mới không chỉ giúp tiết kiệm chi phí mà còn đảm bảo quá trình cư trú và làm việc tại Việt Nam của người nước ngoài luôn tuân thủ đúng quy định của pháp luật hiện hành.