Bước ngoặt mới trong xử lý vi phạm bình đẳng giới
Kể từ ngày 01/5/2026, công tác quản lý nhà nước về bình đẳng giới tại Việt Nam sẽ bước sang một trang mới với việc chính thức áp dụng hình thức xử phạt vi phạm hành chính trên môi trường điện tử. Đây không chỉ là nỗ lực nhằm hiện thực hóa Chính phủ số mà còn là công cụ sắc bén để ngăn chặn các hành vi phân biệt đối xử, xúc phạm danh dự nhân phẩm dựa trên giới tính đang ngày càng tinh vi trên không gian mạng.
Căn cứ pháp lý và phạm vi áp dụng
Việc xử lý vi phạm này được thực hiện dựa trên các quy định mới nhất tại Nghị định 76/2026/NĐ-CP, văn bản này đã bổ sung Điều 5a vào Nghị định 125/2021/NĐ-CP.
Bên cạnh đó, quy trình kỹ thuật và cách thức thực hiện xử phạt điện tử tuân thủ nghiêm ngặt theo Nghị định 190/2025/NĐ-CP (văn bản sửa đổi Nghị định 118/2021/NĐ-CP).
Điều kiện để áp dụng xử phạt điện tử
Không phải mọi trường hợp vi phạm đều có thể xử lý qua mạng. Theo Điều 28a Nghị định 118/2021/NĐ-CP, việc xử phạt điện tử chỉ được thực hiện khi hội đủ 03 điều kiện cốt yếu:
- Hạ tầng kỹ thuật: Cơ quan có thẩm quyền phải sở hữu hệ thống thông tin và phương tiện điện tử đạt chuẩn, có khả năng vận hành quy trình xử lý vi phạm hành chính trực tuyến.
- Sự đồng thuận và khả năng tiếp cận: Cá nhân, tổ chức vi phạm phải có phương tiện (điện thoại thông minh, máy tính) và chấp nhận thực hiện các bước trong quy trình điện tử.
- An toàn và kết nối: Hệ thống phải đảm bảo an toàn thông tin tuyệt đối, xác thực điện tử chính xác và được kết nối thông suốt với Cơ sở dữ liệu quốc gia về xử lý vi phạm hành chính.
Xác thực bằng sinh trắc học: Giải pháp cho người không có chữ ký số
Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất tại Điều 28b Nghị định 118/2021/NĐ-CP là việc đa dạng hóa phương thức xác thực. Người vi phạm có thể sử dụng chữ ký số để ký vào các văn bản điện tử.
Trong trường hợp cá nhân chưa có chữ ký số, pháp luật cho phép sử dụng xác thực sinh trắc học (như nhận diện khuôn mặt hoặc vân tay) thông qua các ứng dụng định danh điện tử để thay thế. Điều này giúp quy trình trở nên linh hoạt và dễ tiếp cận hơn với đại đa số người dân.
Quy trình gửi và nhận quyết định xử phạt
Các văn bản như biên bản vi phạm hay quyết định xử phạt sẽ được gửi đến người vi phạm thông qua các kênh:
- Thư điện tử (Email) đã đăng ký.
- Tài khoản định danh điện tử (VNeID).
- Tin nhắn SMS hoặc các hệ thống thông báo điện tử chính thống khác.
Văn bản được coi là đã nhận hợp lệ khi người vi phạm có hành động xác nhận hoặc hệ thống ghi nhận việc truy cập, tải xuống tài liệu. Nếu xảy ra lỗi kỹ thuật hoặc không thể xác minh danh tính, cơ quan chức năng sẽ chuyển sang hình thức xử lý trực tiếp để đảm bảo tính nghiêm minh của pháp luật.
Lời khuyên pháp lý
Việc xử phạt trên môi trường điện tử giúp tiết kiệm thời gian và chi phí đi lại cho người dân, đồng thời tăng cường tính minh bạch. Tuy nhiên, người dân cần lưu ý bảo mật thông tin tài khoản định danh và thường xuyên kiểm tra các thông báo từ cơ quan chức năng để thực hiện quyền và nghĩa vụ của mình kịp thời.