Từ ngày 01/7/2025, công tác quản lý nhà nước về phòng cháy và chữa cháy sẽ bước sang một giai đoạn mới với việc áp dụng Nghị định 105/2025/NĐ-CP. Một trong những nội dung trọng tâm mà các doanh nghiệp sản xuất, kinh doanh và người sử dụng cần đặc biệt lưu ý chính là danh mục các phương tiện, vật liệu buộc phải có giấy phép lưu thông trước khi đưa ra thị trường.
Danh mục thiết bị PCCC buộc phải có giấy phép lưu thông
Việc cấp phép lưu thông không chỉ đơn thuần là thủ tục hành chính mà còn là hàng rào kỹ thuật quan trọng nhằm loại bỏ các thiết bị kém chất lượng, vốn là nguy cơ tiềm ẩn gây mất an toàn. Theo quy định tại Phụ lục V ban hành kèm theo Nghị định 105/2025/NĐ-CP, danh mục này bao gồm:
- Hệ thống bơm và vòi chữa cháy: Các loại máy bơm chữa cháy chuyên dụng, bơm trên xe chữa cháy và vòi, lăng, đầu nối, trụ nước chữa cháy.
- Bình và chất chữa cháy: Bình chữa cháy các loại cùng các hóa chất, bột, khí và chất tạo bọt chữa cháy.
- Hệ thống báo cháy tự động: Tủ trung tâm, đầu báo cháy, chuông, đèn và nút ấn báo cháy.
- Thiết bị chữa cháy chuyên sâu: Tủ điều khiển, van báo động, đầu phun chất chữa cháy (Sprinkler), chai chứa khí và các loại ống mềm dùng cho đầu phun.
- Thiết bị thoát nạn và bảo hộ: Đèn chiếu sáng sự cố, đèn chỉ dẫn thoát nạn (Exit), mặt nạ lọc độc và mặt nạ phòng độc cách ly.
- Vật liệu ngăn cháy: Cửa ngăn cháy, vách ngăn cháy, màn và rèm ngăn cháy cùng các loại vật liệu chống cháy khác.
Hồ sơ và thủ tục cấp phép: Những điểm mới cần lưu ý
Quy trình cấp phép lưu thông được quy định chi tiết tại Điều 23 Nghị định 105/2025/NĐ-CP, phân định rõ ràng giữa hàng sản xuất trong nước và hàng nhập khẩu.
Đối với phương tiện sản xuất, lắp ráp trong nước
Doanh nghiệp cần chuẩn bị hồ sơ bao gồm văn bản đề nghị theo Mẫu số PC20, kết quả thử nghiệm từ tổ chức đánh giá sự phù hợp có thẩm quyền, chứng nhận xuất xưởng và các tài liệu kỹ thuật liên quan. Điều này đòi hỏi các nhà sản xuất nội địa phải nâng cao quy trình kiểm soát chất lượng ngay từ khâu đầu vào.
Đối với phương tiện nhập khẩu
Bên cạnh văn bản đề nghị, đơn vị nhập khẩu phải cung cấp chứng nhận chất lượng và kết quả thử nghiệm phù hợp với tiêu chuẩn ISO/IEC 17025 từ các tổ chức quốc tế hoặc Việt Nam. Đặc biệt, quy định tại khoản 2 Điều 44 Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024 nhấn mạnh việc đối chiếu nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật nước ngoài với quy chuẩn Việt Nam.
"Thông tin về thành phần hồ sơ khi đã được kết nối, chia sẻ trên cơ sở dữ liệu quốc gia thì cơ quan có thẩm quyền phải khai thác trực tuyến, không được yêu cầu người dân cung cấp hồ sơ giấy."
Đây là một bước tiến lớn trong cải cách hành chính, giúp giảm bớt gánh nặng về thủ tục cho doanh nghiệp. Việc chuyển đổi sang hồ sơ điện tử không chỉ giúp tiết kiệm thời gian mà còn tăng tính minh bạch trong quá trình xét duyệt.
Lời khuyên cho doanh nghiệp và người tiêu dùng
Trong bối cảnh các quy định về an toàn PCCC ngày càng được siết chặt, các chủ đầu tư và đơn vị thi công cần kiểm tra kỹ lưỡng giấy phép lưu thông của thiết bị trước khi lắp đặt. Việc sử dụng thiết bị không nằm trong danh mục được cấp phép không chỉ dẫn đến nguy cơ bị xử phạt hành chính mà còn có thể gây ra những hậu quả khôn lường khi có sự cố cháy nổ xảy ra.
Hãy luôn ưu tiên các sản phẩm có nguồn gốc rõ ràng, đầy đủ chứng nhận xuất xưởng và kết quả thử nghiệm đạt chuẩn để bảo vệ an toàn cho chính mình và cộng đồng.