Sau khi ly hôn, việc giải quyết các mối quan hệ về tài sản và con cái đã phức tạp, nhưng đôi khi những rắc rối từ "cuốn sổ hộ khẩu" (nay là thông tin cư trú trên hệ sở dữ liệu quốc gia) còn khiến nhiều người đau đầu hơn. Thực tế, không ít trường hợp người vợ là chủ hộ hoặc đang cư trú tại nhà riêng nhưng chồng cũ sau khi ly hôn vẫn "nhất quyết" không chịu tách khẩu hoặc chuyển đi nơi khác, gây ảnh hưởng trực tiếp đến các giao dịch hành chính và quyền lợi hợp pháp của gia đình.
1. Chồng cũ không chịu tách khẩu, vợ có quyền tự làm thủ tục không?
Đây là thắc mắc của rất nhiều người phụ nữ sau khi chấm dứt quan hệ hôn nhân. Theo quy định cũ, việc tách khẩu thường đòi hỏi sự hợp tác hoặc chữ ký của các thành viên trong hộ. Tuy nhiên, kể từ khi Luật Cư trú 2020 có hiệu lực, quy trình này đã trở nên thông thoáng hơn nhằm bảo vệ quyền tự do cư trú của công dân.
Cụ thể, nếu bạn là chủ sở hữu chỗ ở hợp pháp và là chủ hộ, bạn hoàn toàn có quyền yêu cầu cơ quan chức năng can thiệp nếu thành viên trong hộ (ở đây là chồng cũ) không còn cư trú tại đó hoặc đã có quyết định ly hôn mà không còn quyền lưu trú tại căn nhà đó.
2. Giải pháp "xóa đăng ký thường trú" khi đối phương vắng mặt
Trong trường hợp chồng cũ đã chuyển đi nơi khác sống nhưng cố tình không thực hiện thủ tục tách khẩu hoặc khai báo cư trú mới, bạn có thể áp dụng quy định về xóa đăng ký thường trú. Căn cứ điểm d khoản 1 Điều 24 Luật Cư trú 2020, người thuộc trường hợp sau sẽ bị xóa đăng ký thường trú:
Điều 24. Xóa đăng ký thường trú
1. Người thuộc một trong các trường hợp sau đây thì bị xóa đăng ký thường trú:
[...]
d) Vắng mặt liên tục tại nơi thường trú từ 12 tháng trở lên mà không đăng ký tạm trú tại chỗ ở khác hoặc không khai báo tạm vắng, trừ trường hợp xuất cảnh ra nước ngoài nhưng không phải để định cư hoặc trường hợp đang chấp hành án phạt tù, chấp hành biện pháp đưa vào cơ sở giáo dục bắt buộc, đưa vào cơ sở cai nghiện bắt buộc, đưa vào trường giáo dưỡng;
Như vậy, nếu chồng cũ của bạn đã rời khỏi nhà liên tục từ 12 tháng trở lên mà không thực hiện các nghĩa vụ về khai báo cư trú, anh ta sẽ rơi vào diện bị xóa tên khỏi hộ khẩu của bạn.
3. Quy trình và hồ sơ thực hiện chi tiết
Theo quy định tại khoan 1 Điều 7 Nghị định 62/2021/NĐ-CP, trong thời hạn 07 ngày kể từ ngày hộ gia đình có người thuộc diện xóa đăng ký thường trú, đại diện hộ gia đình (chủ hộ) có trách nhiệm nộp hồ sơ đến cơ quan đăng ký cư trú.
Hồ sơ bạn cần chuẩn bị bao gồm:
- Tờ khai thay đổi thông tin cư trú: Theo mẫu quy định của Bộ Công an.
- Giấy tờ chứng minh: Bản sao bản án hoặc quyết định ly hôn của Tòa án có hiệu lực pháp luật; các tài liệu chứng minh việc chồng cũ không còn cư trú tại địa chỉ đó (xác nhận của tổ dân phố hoặc công an khu vực về việc vắng mặt liên tục trên 12 tháng).
Nơi nộp hồ sơ: Công an xã, phường, thị trấn nơi bạn đang thường trú.
4. Lời khuyên từ chuyên gia pháp lý
Việc tách khẩu sau ly hôn không chỉ là thủ tục hành chính mà còn giúp bạn độc lập về mặt pháp lý trong các vấn đề như: làm giấy khai sinh cho con, thực hiện các giao dịch mua bán tài sản, vay vốn ngân hàng hoặc hưởng các chính sách an sinh xã hội tại địa phương. Nếu đối phương cố tình gây khó dễ, bạn không nên tranh cãi trực tiếp mà hãy chủ động liên hệ với Công an khu vực để được hướng dẫn lập biên bản xác nhận tình trạng cư trú thực tế, làm cơ sở vững chắc cho việc xóa hoặc tách khẩu sau này.
Hy vọng những thông tin trên sẽ giúp bạn sớm giải quyết được rắc rối và ổn định cuộc sống mới sau ly hôn.