Việc giữ vững kỷ cương, kỷ luật trong Đảng luôn là nhiệm vụ then chốt để nâng cao sức chiến đấu của tổ chức. Mới đây, Quy định 296-QĐ/TW năm 2025 đã được ban hành, mang đến những thay đổi quan trọng, đặc biệt là trong hình thức kỷ luật cách chức đối với Đảng viên vi phạm.
Các hình thức kỷ luật Đảng theo quy định mới nhất
Theo quy định tại Điều 9 Quy định 296-QĐ/TW năm 2025, hệ thống các hình thức kỷ luật được phân định rõ ràng cho từng đối tượng:
- Đối với tổ chức đảng: Áp dụng các hình thức khiển trách, cảnh cáo hoặc giải tán.
- Đối với đảng viên chính thức: Tùy mức độ vi phạm sẽ bị khiển trách, cảnh cáo, cách chức (nếu có chức vụ) hoặc nặng nhất là khai trừ khỏi Đảng.
- Đối với đảng viên dự bị: Chỉ áp dụng hai hình thức là khiển trách và cảnh cáo.
Sự phân cấp này đảm bảo tính công bằng và phù hợp với vai trò, trách nhiệm của từng cá nhân, tổ chức trong hệ thống chính trị.
Nguyên tắc "không vùng cấm" trong kỷ luật cách chức Đảng viên
Điểm đáng chú ý nhất trong văn bản mới này nằm ở Điều 13 Quy định 296-QĐ/TW năm 2025. Đây là "thước đo" nghiêm khắc dành cho những Đảng viên giữ chức vụ nhưng để xảy ra sai phạm.
Xử lý Đảng viên giữ nhiều chức vụ
Một trong những vấn đề phức tạp trước đây là việc xử lý Đảng viên kiêm nhiệm nhiều vị trí. Nay, pháp luật Đảng quy định rõ:
"Đảng viên giữ nhiều chức vụ (kể cả chức vụ đương nhiệm hoặc ở các nhiệm kỳ trước đó), nếu vi phạm đến mức bị cách chức thì tuỳ theo mức độ, tính chất vi phạm có thể bị cách một, một số hoặc tất cả các chức vụ; nếu đến mức khai trừ thì tổ chức đảng quản lý đảng viên đó quyết định."
Điều này có nghĩa là không có chuyện "hy sinh" một chức vụ nhỏ để giữ lại chức vụ lớn. Việc xem xét sẽ được thực hiện toàn diện, đánh giá tầm ảnh hưởng của vi phạm đối với tất cả các vị trí mà Đảng viên đó đang hoặc đã từng đảm nhiệm.
Thẩm quyền và cách thức thực hiện
Quy định cũng làm rõ thẩm quyền đối với Đảng viên tham gia nhiều cấp ủy. Cụ thể, nếu vi phạm đến mức phải cách chức cấp ủy viên cao nhất, Ban Thường vụ cấp ủy cấp trên trực tiếp của cấp ủy đó sẽ ra quyết định. Sự phân cấp thẩm quyền này giúp tránh tình trạng nể nang, né tránh tại đơn vị cơ sở.
Đối với Ủy viên Ủy ban Kiểm tra, nếu không phải là cấp ủy viên mà vi phạm đến mức cách chức, khai trừ thì cấp ủy cùng cấp sẽ trực tiếp quyết định, đảm bảo tính kịp thời trong xử lý cán bộ làm công tác "thanh bảo kiếm" của Đảng.
Tuyệt đối không cho "rút lui" để né tránh kỷ luật
Đây là quy định mang tính đột phá nhằm ngăn chặn tình trạng "hạ cánh an toàn" hoặc xin từ chức để tránh án kỷ luật. khoản 5 Điều 13 Quy định 296-QĐ/TW năm 2025 nêu rõ:
"Trường hợp cấp uỷ viên vi phạm đến mức bị cách chức, thì bắt buộc phải thực hiện hình thức cách chức, không được cho thôi giữ chức hay rút khỏi cấp uỷ để tránh kỷ luật."
Quy định này khẳng định quyết tâm của Đảng trong việc làm trong sạch đội ngũ, đảm bảo rằng mọi sai phạm đều phải được gọi đúng tên và xử lý đúng mức độ, không có ngoại lệ hay sự thỏa hiệp.
Việc nắm vững các quy định tại Quy định 296-QĐ/TW năm 2025 không chỉ là trách nhiệm của cán bộ làm công tác kiểm tra mà còn là yêu cầu bắt buộc đối với mỗi Đảng viên để tự soi, tự sửa, tránh những vi phạm đáng tiếc dẫn đến hình thức kỷ luật nghiêm khắc nhất.