Thị trường viễn thông Việt Nam sắp bước vào một giai đoạn quản lý mới đầy chặt chẽ đối với tài nguyên kho số. Theo quy định mới nhất tại Nghị định 115/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 20/7/2025), hoạt động thuê và cho thuê số thuê bao viễn thông sẽ không còn được thực hiện một cách tự do như trước mà phải tuân thủ những điều kiện ràng buộc khắt khe.
Điều kiện bắt buộc: Không được thuê số riêng lẻ
Một trong những điểm đáng chú ý nhất tại Điều 30 Nghị định 115/2025/NĐ-CP là việc cho phép doanh nghiệp viễn thông cho thuê số thuê bao đã được phân bổ cho doanh nghiệp khác có cùng loại hình giấy phép. Tuy nhiên, pháp luật nhấn mạnh rằng hoạt động này chỉ được thực hiện khi gắn liền với việc bán lại dịch vụ viễn thông.
Điều này đồng nghĩa với việc các doanh nghiệp sẽ không được phép thuê số để kinh doanh riêng lẻ. Quy định này nhằm đảm bảo kho số được sử dụng đúng mục đích, tránh tình trạng đầu cơ hoặc sử dụng tài nguyên quốc gia vào các mục đích không minh bạch.
Thời hạn và năng lực kỹ thuật của doanh nghiệp
Bên cạnh điều kiện về dịch vụ đi kèm, các bên tham gia giao dịch thuê kho số còn phải đảm bảo các yếu tố về pháp lý và kỹ thuật:
- Thời hạn thuê: Không được vượt quá thời hạn còn hiệu lực của giấy phép kinh doanh dịch vụ viễn thông của cả bên thuê và bên cho thuê.
- Quy hoạch kho số: Phải tuân thủ tuyệt đối quy hoạch và quy định quản lý kho số của cơ quan Nhà nước, đảm bảo quyền lợi hợp pháp của người dùng cuối.
- Năng lực kỹ thuật: Doanh nghiệp cho thuê phải chứng minh được khả năng kỹ thuật và có số lượng thuê bao đủ lớn để bảo đảm chất lượng dịch vụ cung cấp cho đối tác.
Trách nhiệm báo cáo và quản lý thông tin
Tại Điều 34 Nghị định 115/2025/NĐ-CP, trách nhiệm của các bên được phân định rõ ràng nhằm tạo ra một môi trường kinh doanh lành mạnh:
Đối với doanh nghiệp cho thuê
Doanh nghiệp có trách nhiệm quản lý kho số được phân bổ, đảm bảo phương án kỹ thuật khai thác hiệu quả. Đặc biệt, định kỳ hàng quý, doanh nghiệp phải thực hiện báo cáo về số thuê bao đã cho thuê gửi về Cục Viễn thông (Bộ Khoa học và Công nghệ) theo mẫu quy định.
Đối với doanh nghiệp thuê
Bên thuê có nghĩa vụ sử dụng số thuê bao đúng mục đích và đúng hợp đồng đã ký kết. Một nhiệm vụ cực kỳ quan trọng là phải thực hiện đầy đủ việc quản lý thông tin thuê bao theo quy định hiện hành để ngăn chặn sim rác và các hành vi vi phạm pháp luật. Doanh nghiệp thuê cũng phải báo cáo hàng tháng về số lượng thuê bao đã thuê cho cơ quan quản lý chuyên ngành.
Việc siết chặt các quy định này không chỉ giúp minh bạch hóa thị trường viễn thông mà còn bảo vệ tối đa quyền lợi của người tiêu dùng trước những rủi ro từ việc quản lý kho số lỏng lẻo.