Trong thực tế đời sống, không ít vụ việc các nhóm thanh thiếu niên tụ tập, mang theo dao kiếm, mã tấu tự chế để giải quyết mâu thuẫn. Nhiều người trong số đó chủ quan cho rằng: "Mình đã đánh ai đâu mà sợ, công an bắt cùng lắm chỉ bị tịch thu đồ rồi cho về". Tuy nhiên, đây là một quan niệm hết sức sai lầm và có thể dẫn đến những hậu quả pháp lý nghiêm trọng.
Chưa gây thương tích vẫn có thể bị truy cứu trách nhiệm hình sự
Theo quy định của pháp luật hình sự Việt Nam, tội phạm không chỉ bị xử lý khi đã hoàn thành hành vi gây hậu quả mà ngay cả ở giai đoạn chuẩn bị, nếu hành vi đó có tính chất nguy hiểm cao cho xã hội thì vẫn bị trừng trị. Cụ thể, đối với tội cố ý gây thương tích, khoản 6 Điều 134 Bộ luật Hình sự 2015 (sửa đổi, bổ sung năm 2017) đã quy định rất rõ ràng:
"6. Người nào chuẩn bị vũ khí, vật liệu nổ, hung khí nguy hiểm, a-xít nguy hiểm, hóa chất nguy hiểm hoặc thành lập hoặc tham gia nhóm tội phạm nhằm gây thương tích hoặc gây tổn hại cho sức khỏe của người khác, thì bị phạt cải tạo không giam giữ đến 02 năm hoặc phạt tù từ 03 tháng đến 02 năm."
Như vậy, chỉ cần có hành vi "chuẩn bị" các loại công cụ, phương tiện nguy hiểm với "mục đích" gây thương tích cho người khác là đã đủ yếu tố cấu thành tội phạm. Pháp luật không bắt buộc phải có hậu quả thương tích xảy ra trên thực tế mới khởi tố.
Thế nào là chuẩn bị hung khí nguy hiểm?
Hành vi chuẩn bị phạm tội ở đây được hiểu là việc tìm kiếm, sửa soạn công cụ, phương tiện hoặc tạo ra những điều kiện cần thiết khác để thực hiện tội phạm. Các loại hung khí thường gặp bao gồm:
- Vũ khí: Súng quân dụng, súng tự chế, lựu đạn...
- Hung khí nguy hiểm: Dao quắm, mã tấu, kiếm tự chế, tuýp sắt vót nhọn, gậy bóng chày gắn đinh...
- Hóa chất độc hại: Axit, các loại hóa chất có khả năng gây bỏng hoặc hủy hoại cơ thể.
Việc các đối tượng bàn bạc, hẹn địa điểm, tập hợp lực lượng và mang theo những thứ này đi tìm đối phương đã thể hiện ý chí chủ quan muốn xâm phạm thân thể người khác. Đây chính là căn cứ để cơ quan điều tra thực hiện lệnh bắt giữ và khởi tố theo Điều 134.
Tại sao quy định này lại cần thiết?
Việc xử lý hình sự ngay từ giai đoạn chuẩn bị nhằm mục đích ngăn chặn kịp thời những vụ "hỗn chiến" có thể dẫn đến chết người hoặc thương tật vĩnh viễn. Nếu chờ đến khi các bên lao vào đánh nhau mới can thiệp thì hậu quả thường đã quá muộn. Quy định này mang tính răn đe mạnh mẽ, giúp giữ gìn an ninh trật tự và bảo vệ tính mạng, sức khỏe của công dân.
Lời khuyên pháp lý
Nếu bạn hoặc người thân đang vướng vào những mâu thuẫn xã hội, tuyệt đối không nên giải quyết bằng bạo lực. Hành vi tụ tập đông người, mang theo hung khí đi tìm đối phương không chỉ khiến bạn đối mặt với án tù mà còn hủy hoại tương lai của chính mình. Trong trường hợp bị đe dọa hoặc có mâu thuẫn không thể tự giải quyết, hãy trình báo ngay với cơ quan Công an gần nhất để được bảo vệ theo đúng quy định của pháp luật.
Mọi hành vi coi thường pháp luật, sử dụng hung khí để giải quyết mâu thuẫn đều sẽ bị xử lý nghiêm minh, bất kể hậu quả đã xảy ra hay chưa.