Cải cách hành chính mạnh mẽ: Giới hạn số lượng cơ quan chuyên môn cấp tỉnh
Trong nỗ lực tinh gọn bộ máy và nâng cao hiệu quả quản lý nhà nước, Chính phủ đã ban hành Nghị định 150/2025/NĐ-CP quy định về tổ chức các cơ quan chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân cấp tỉnh. Điểm đáng chú ý nhất của văn bản này chính là việc siết chặt số lượng các sở ngành, buộc các địa phương phải rà soát và sắp xếp lại nhân sự.
Khung số lượng sở: 14 là con số tối đa cho phần lớn các tỉnh
Theo quy định tại khoản 1 Điều 10 Nghị định 150/2025/NĐ-CP, cơ cấu tổ chức mới được xác lập như sau:
“Căn cứ quy định tại Điều 8, Điều 9 Nghị định này, các tỉnh, thành phố được tổ chức không quá 14 sở, riêng Thành phố Hà Nội và Thành phố Hồ Chí Minh có không quá 15 sở.”
Quy định này cho thấy sự kiên quyết của Chính phủ trong việc không để phình to bộ máy tại địa phương. Ngoại trừ hai đô thị đặc biệt là Hà Nội và TP. Hồ Chí Minh được phép có tối đa 15 sở do quy mô dân số và tính chất quản lý phức tạp, tất cả các tỉnh thành còn lại đều phải nằm trong khung giới hạn 14 sở.
Danh sách 12 sở "cứng" bắt buộc phải có
Để đảm bảo tính thống nhất trong quản lý nhà nước trên toàn quốc, Điều 8 Nghị định 150/2025/NĐ-CP liệt kê 12 cơ quan chuyên môn bắt buộc phải tổ chức ở tất cả các địa phương, bao gồm: Sở Nội vụ; Sở Tư pháp; Sở Tài chính; Sở Công Thương; Sở Nông nghiệp và Môi trường; Sở Xây dựng; Sở Khoa học và Công nghệ; Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch; Sở Giáo dục và Đào tạo; Sở Y tế; Thanh tra tỉnh và Văn phòng UBND.
Linh hoạt với các sở đặc thù nhưng phải đúng tiêu chí
Bên cạnh 12 sở bắt buộc, các địa phương có thể thành lập thêm các sở đặc thù như Sở Ngoại vụ, Sở Du lịch, Sở Dân tộc và Tôn giáo... Tuy nhiên, việc thành lập này không được vượt quá tổng số 14 sở và phải đáp ứng đầy đủ các tiêu chí khắt khe quy định tại Điều 9 Nghị định 150/2025/NĐ-CP.
Nghị định mới cũng khuyến khích mô hình quản lý đa ngành, đa lĩnh vực. Những mảng công việc có tính chất tương đồng sẽ được sáp nhập, giúp giảm bớt các tầng nấc trung gian, tiết kiệm ngân sách và đặc biệt là giảm số lượng lãnh đạo cấp phó, phòng, chi cục một cách thực chất.
Quy định này sẽ chính thức có hiệu lực từ ngày 16/6/2025, thay thế cho Nghị định 45/2025/NĐ-CP. Đây được xem là một bước đi quyết liệt trong lộ trình cải cách thể chế, hướng tới một nền hành chính hiện đại, tinh gọn và hiệu quả.