Việc tổ chức bộ máy chính quyền cơ sở luôn là vấn đề được người dân và cán bộ quan tâm hàng đầu. Với sự ra đời của Nghị định 150/2025/NĐ-CP, cơ cấu các phòng chuyên môn thuộc Ủy ban nhân dân (UBND) cấp xã đã có những quy định rõ ràng và đồng bộ hơn, nhằm nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý nhà nước tại địa phương.
1. Văn phòng Hội đồng nhân dân và Ủy ban nhân dân - "Bộ não" điều hành
Tại khoản 1 Điều 12 Nghị định 150/2025/NĐ-CP, Văn phòng HĐND và UBND đóng vai trò tham mưu tổng hợp, giúp chính quyền cấp xã vận hành trơn tru qua các lĩnh vực then chốt:
- Lĩnh vực Văn phòng: Xây dựng chương trình công tác, quản trị nội bộ và bảo đảm điều kiện hoạt động cho HĐND, UBND.
- Lĩnh vực Tư pháp: Đây là mảng việc quan trọng bao gồm xây dựng pháp luật, phổ biến giáo dục pháp luật, hòa giải cơ sở, hộ tịch và chứng thực.
- Lĩnh vực Đối ngoại: Đặc biệt quan trọng với các xã biên giới, hải đảo trong việc quản lý lãnh thổ quốc gia.
2. Phòng Kinh tế - Động lực phát triển tài chính và hạ tầng
Theo quy định tại khoản 2 Điều 12 Nghị định 150/2025/NĐ-CP, tùy vào loại hình đơn vị hành chính (xã, phường hay đặc khu) mà tên gọi có thể là Phòng Kinh tế hoặc Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị. Cơ quan này quản lý đa ngành:
- Tài chính - Kế hoạch: Quản lý ngân sách, thống kê và hỗ trợ các loại hình kinh tế tập thể, hợp tác xã.
- Xây dựng và Công Thương: Phụ trách quy hoạch, kiến trúc, nhà ở, giao thông và các hoạt động thương mại, công nghiệp tại địa bàn.
- Nông nghiệp và Môi trường: Quản lý đất đai, tài nguyên, bảo vệ môi trường và phát triển nông thôn bền vững.
3. Phòng Văn hóa - Xã hội: Chăm lo đời sống và an sinh nhân dân
Phòng Văn hóa - Xã hội thực hiện chức năng quản lý nhà nước đa dạng theo khoản 3 Điều 12 Nghị định 150/2025/NĐ-CP, bao quát hầu hết các mặt đời sống tinh thần và an sinh của người dân:
- Nội vụ: Tổ chức bộ máy, cán bộ công chức, cải cách hành chính và thi đua khen thưởng.
- Giáo dục và Đào tạo: Quản lý giáo dục mầm non và phổ thông trên địa bàn.
- Văn hóa, Khoa học và Thông tin: Phát triển du lịch, thể thao, thông tin cơ sở và đặc biệt là thúc đẩy chuyển đổi số, chính quyền số.
- Y tế: Chăm sóc sức khỏe nhân dân, y tế dự phòng và quản lý bảo hiểm y tế.
Việc nắm vững danh sách và chức năng của các phòng chuyên môn này không chỉ giúp cán bộ thực hiện tốt nhiệm vụ mà còn giúp người dân dễ dàng hơn trong việc liên hệ giải quyết các thủ tục hành chính tại địa phương.