Tháng 7/2025 không chỉ là thời điểm chuyển giao giữa hai nửa năm mà còn là cột mốc quan trọng khi hàng loạt văn bản quy phạm pháp luật mang tính đột phá chính thức đi vào cuộc sống. Những thay đổi này tác động trực tiếp đến quyền lợi của hàng triệu người dân, từ thủ tục hành chính cơ sở đến các chính sách an sinh xã hội dài hạn.
1. Bước ngoặt trong phân cấp quản lý: UBND cấp xã được cấp Sổ đỏ lần đầu
Một trong những điểm mới đáng chú ý nhất là việc đẩy mạnh phân cấp, phân quyền cho chính quyền cơ sở. Theo quy định tại Nghị định 151/2025/NĐ-CP, thẩm quyền giải quyết nhiều thủ tục hành chính quan trọng đã được chuyển giao về cấp xã.
Cụ thể, người dân giờ đây có thể thực hiện thủ tục cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Sổ đỏ) lần đầu ngay tại UBND cấp xã nơi có đất, thay vì phải lên cấp huyện như trước đây. Điều này giúp giảm bớt thời gian và chi phí đi lại cho người dân, đồng thời phát huy vai trò giám sát trực tiếp của chính quyền cơ sở đối với nguồn gốc đất đai.
Bên cạnh đó, theo Nghị định 120/2025/NĐ-CP, người dân cũng có thể nộp hồ sơ đăng ký hộ tịch tại bất kỳ UBND cấp xã nào thuận tiện nhất, không còn bị bó buộc bởi nơi cư trú cố định như trước.
2. Luật Bảo hiểm xã hội 2024: Siết chặt rút một lần, mở rộng diện tham gia
Từ ngày 01/7/2025, Luật Bảo hiểm xã hội 2024 chính thức có hiệu lực với nhiều thay đổi mang tính nhân văn nhưng cũng đầy thách thức. Điểm mới quan trọng nhất là việc giảm điều kiện số năm đóng BHXH tối thiểu để hưởng lương hưu xuống còn 15 năm thay vì 20 năm như hiện nay.
Theo Điều 64 Luật Bảo hiểm xã hội 2024, người lao động khi đủ tuổi nghỉ hưu mà có thời gian đóng bảo hiểm xã hội từ đủ 15 năm trở lên thì được hưởng lương hưu hằng tháng.
Tuy nhiên, Luật cũng quy định chặt chẽ hơn về việc rút BHXH một lần nhằm đảm bảo an sinh lâu dài. Những người bắt đầu tham gia BHXH từ ngày Luật này có hiệu lực sẽ không được rút một lần trừ một số trường hợp đặc biệt như mắc bệnh hiểm nghèo hoặc định cư nước ngoài.
3. Thuế và Hóa đơn: Số định danh cá nhân thay thế mã số thuế
Trong lĩnh vực tài chính, Luật Thuế giá trị gia tăng 2024 mang đến một cuộc cách mạng về số hóa. Từ 01/7/2025, số định danh cá nhân sẽ chính thức được sử dụng thay thế cho mã số thuế đối với cá nhân. Điều này giúp đồng bộ hóa dữ liệu quốc gia và đơn giản hóa tối đa các thủ tục kê khai thuế cho người dân.
Đáng chú ý, quy định về thanh toán không dùng tiền mặt cũng được siết chặt. Các giao dịch mua hàng hóa, dịch vụ có giá trị dưới 20 triệu đồng cũng bắt buộc phải có chứng từ thanh toán không dùng tiền mặt để được khấu trừ thuế, trừ một số trường hợp đặc biệt.
4. An toàn cháy nổ tại nhà ở kết hợp kinh doanh
Trước những diễn biến phức tạp của các vụ hỏa hoạn, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ 2024 đã bổ sung các quy định nghiêm ngặt đối với loại hình nhà ở kết hợp kinh doanh. Các hộ gia đình thuộc diện này bắt buộc phải có giải pháp ngăn cách khu vực sản xuất với khu vực ở, trang bị đầy đủ thiết bị báo cháy và đảm bảo lối thoát nạn khẩn cấp luôn thông thoáng.
5. Mở rộng quyền lợi Bảo hiểm y tế
Cuối cùng, Luật Bảo hiểm y tế sửa đổi 2024 sẽ mở rộng đối tượng tham gia bắt buộc, bao gồm cả lực lượng bảo vệ an ninh trật tự ở cơ sở và nhân viên y tế thôn bản. Đặc biệt, dịch vụ khám chữa bệnh tại nhà và hỗ trợ khám chữa bệnh từ xa sẽ chính thức được quỹ BHYT chi trả, tạo điều kiện thuận lợi tối đa cho người bệnh, đặc biệt là người cao tuổi và người khuyết tật.
Việc nắm bắt kịp thời các chính sách mới này không chỉ giúp người dân bảo vệ quyền lợi hợp pháp của mình mà còn đảm bảo tuân thủ đúng các quy định mới của pháp luật trong giai đoạn chuyển đổi số mạnh mẽ hiện nay.