Sự thật đằng sau bức ảnh "vụ án mạng" kinh hoàng tại Royal City
Vào sáng ngày 12/09/2017, tại khu vực thang cuốn của Trung tâm thương mại Royal City (Thanh Xuân, Hà Nội), một đám đông nhân viên bảo vệ tập trung để xử lý công việc nội bộ. Tuy nhiên, Đào Ngọc Khánh (SN 1997, quê Lào Cai), hiện là sinh viên một trường đại học tại Hà Nội, khi đi ngang qua đã dùng điện thoại chụp ảnh lại. Dù hoàn toàn không biết rõ sự việc đang diễn ra, Khánh vẫn thản nhiên chỉnh sửa hình ảnh và đăng tải lên các trang mạng xã hội như Instagram và Facebook với những dòng mô tả rùng rợn: “Vừa có vụ án mạng…”; “Vụ chặt đầu…”.
Thông tin này ngay lập tức bùng nổ trên không gian mạng, thu hút hàng ngàn lượt chia sẻ và bình luận. Sự thiếu kiểm chứng của người dùng mạng xã hội đã khiến tin đồn lan đi với tốc độ chóng mặt, gây nên tâm lý hoang mang, lo sợ cho những người đang có ý định đến tham quan, mua sắm tại trung tâm thương mại này.
Lời khai của nam sinh: "Câu like" bất chấp để tăng doanh số bán hàng
Tại cơ quan công an, Đào Ngọc Khánh đã thừa nhận toàn bộ hành vi của mình. Đáng chú ý, động cơ khiến nam sinh này tung tin đồn ác ý không phải vì mâu thuẫn cá nhân mà xuất phát từ mục đích kinh doanh. Khánh cho biết, do hoạt động buôn bán online thời gian qua gặp nhiều khó khăn, ế ẩm nên đã nảy sinh ý định tạo ra một "cú sốc" trên mạng xã hội để thu hút sự chú ý, từ đó tăng lượng người theo dõi (follow) cho trang cá nhân của mình.
Hành vi của Khánh là minh chứng điển hình cho thực trạng một bộ phận giới trẻ hiện nay sẵn sàng bất chấp đạo đức và pháp luật, sử dụng những thủ đoạn "bẩn" để đạt được lợi ích kinh tế nhất thời trên không gian ảo.
Góc nhìn pháp lý: Xử phạt hành chính hay truy cứu trách nhiệm hình sự?
Việc tung tin đồn thất thiệt trên mạng Internet không chỉ là hành vi vi phạm đạo đức mà còn bị pháp luật điều chỉnh nghiêm khắc. Tùy vào tính chất, mức độ và hậu quả gây ra, người vi phạm có thể bị xử phạt hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự.
1. Xử phạt hành chính theo Nghị định 174/2013/NĐ-CP
Theo quy định tại Nghị định 174/2013/NĐ-CP của Chính phủ, hành vi cung cấp thông tin sai sự thật nhằm xúc phạm uy tín, danh dự của tổ chức, cá nhân sẽ bị xử phạt nặng. Cụ thể, Điều 66 quy định:
Điều 66. Vi phạm quy định về lưu trữ, cho thuê, truyền đưa, cung cấp, truy nhập, thu thập, xử lý, trao đổi và sử dụng thông tin
... 3. Phạt tiền từ 10.000.000 đồng đến 20.000.000 đồng đối với một trong các hành vi sau đây:
... g) Cung cấp, trao đổi, truyền đưa hoặc lưu trữ, sử dụng thông tin số nhằm đe dọa, quấy rối, xuyên tạc, vu khống, xúc phạm uy tín của tổ chức, danh dự, nhân phẩm, uy tín của người khác;
2. Truy cứu trách nhiệm hình sự theo Bộ luật Hình sự 1999
Trong trường hợp hành vi gây hậu quả nghiêm trọng, xâm phạm trật tự, an toàn xã hội, đối tượng có thể bị xử lý theo Bộ luật Hình sự 1999 (sửa đổi, bổ sung năm 2009). Điều 226 của Bộ luật này quy định về Tội đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet như sau:
Điều 226. Tội đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet
1. Người nào thực hiện một trong các hành vi sau đây xâm phạm lợi ích của cơ quan, tổ chức, cá nhân, xâm phạm trật tự, an toàn xã hội gây hậu quả nghiêm trọng, thì bị phạt tiền từ mười triệu đồng đến một trăm triệu đồng, cải tạo không giam giữ đến ba năm hoặc bị phạt tù từ sáu tháng đến ba năm:
a) Đưa lên mạng máy tính, mạng viễn thông, mạng Internet những thông tin trái với quy định của pháp luật...
Nếu hành vi có tổ chức hoặc thu lợi bất chính từ 100 triệu đồng trở lên, mức hình phạt có thể lên đến 07 năm tù giam.
Lời cảnh tỉnh cho cộng đồng mạng về trách nhiệm khi chia sẻ thông tin
Vụ việc của nam sinh Đào Ngọc Khánh không phải là duy nhất. Trước đó, vào tháng 7/2017, một phụ nữ cũng đã bị xử lý vì tung tin đồn máy bay rơi tại Nội Bài để bán mỹ phẩm online. Những hành vi này không chỉ gây thiệt hại về kinh tế cho các doanh nghiệp bị đồn thổi mà còn làm xói mòn niềm tin của xã hội vào thông tin trên mạng Internet.
Người dân cần hết sức tỉnh táo trước những thông tin giật gân, thiếu căn cứ. Việc vô tình chia sẻ những tin đồn thất thiệt cũng có thể khiến bạn trở thành người tiếp tay cho hành vi vi phạm pháp luật. Hãy là một người dùng mạng xã hội có trách nhiệm, luôn kiểm chứng thông tin từ các nguồn chính thống trước khi nhấn nút "chia sẻ".