Ngày 12/01/2018, Thủ tướng Chính phủ đã chính thức ký ban hành Quyết định 63/QĐ-TTg phê duyệt Đề án Cơ cấu lại đầu tư công giai đoạn 2017 - 2020 và định hướng đến năm 2025. Đây được xem là một trong những quyết sách quan trọng nhất đầu năm 2018 nhằm hiện thực hóa mục tiêu tái cơ cấu nền kinh tế, chuyển đổi mô hình tăng trưởng theo hướng bền vững hơn.
Tái cơ cấu đầu tư công: Khi Nhà nước đóng vai trò "vốn mồi"
Theo tinh thần của Quyết định 63/QĐ-TTg, một trong những giải pháp đột phá là thực hiện cơ cấu lại đầu tư công gắn chặt với cơ cấu lại ngân sách nhà nước và nợ công. Mục tiêu cốt lõi là quyết liệt giảm tỷ trọng đầu tư của Nhà nước, đồng thời tăng mạnh tỷ trọng đầu tư từ các thành phần kinh tế khác trong tổng đầu tư toàn xã hội.
Đề án nhấn mạnh nguyên tắc ưu tiên bố trí vốn ngân sách Nhà nước như là "vốn mồi". Thay vì bao cấp toàn bộ, nguồn lực công sẽ chỉ đóng vai trò dẫn dắt, tạo đòn bẩy để khai thác tối đa các nguồn vốn ngoài nhà nước. Điều này hoàn toàn phù hợp với quy định về quản lý và sử dụng vốn đầu tư công tại Luật Đầu tư công 2014 đang có hiệu lực.
"Thực hiện cơ cấu lại đầu tư công gắn chặt chẽ với cơ cấu lại ngân sách nhà nước và nợ công; quyết liệt thực hiện mục tiêu giảm tỷ trọng đầu tư Nhà nước, tăng tỷ trọng đầu tư của các thành phần kinh tế khác trong tổng đầu tư toàn xã hội."
Mở rộng tối đa cơ hội cho nhà đầu tư tư nhân
Một điểm mới đáng chú ý trong Đề án lần này là việc khẳng định sẽ mở rộng cơ hội cho đầu tư tư nhân với mức tối đa, đặc biệt là các nhà đầu tư trong nước. Chính phủ khuyến khích và cam kết tạo mọi điều kiện thuận lợi để tư nhân tham gia phát triển hạ tầng, các ngành sản phẩm có lợi thế và tiềm năng phát triển lớn.
Để hiện thực hóa điều này, hình thức đối tác công tư (PPP) sẽ được tập trung đẩy mạnh. Đây là chìa khóa để phát triển hệ thống cơ sở hạ tầng quan trọng, nhất là các dự án có sức lan tỏa rộng, tác động lớn đến phát triển kinh tế - xã hội của các vùng miền và cả nước.
Những lĩnh vực Nhà nước sẽ "dừng" rót vốn
Nhằm tránh tình trạng đầu tư dàn trải và lấn át khu vực tư nhân, Quyết định 63/QĐ-TTg quy định rõ: Không bố trí vốn đầu tư phát triển từ nguồn ngân sách Nhà nước vào các lĩnh vực, dự án mà các thành phần kinh tế khác có thể đầu tư.
Chủ trương xã hội hóa đối với các dịch vụ công cũng sẽ được đẩy mạnh. Việc Nhà nước chủ động rút lui khỏi những mảng miếng mà tư nhân làm tốt hơn không chỉ giúp giảm áp lực lên ngân sách, giảm nợ công mà còn tạo ra môi trường cạnh tranh lành mạnh, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực của toàn xã hội.
Quyết định này có hiệu lực thi hành kể từ ngày ký (12/01/2018), hứa hẹn sẽ tạo ra một làn sóng đầu tư mới từ khu vực tư nhân vào các dự án hạ tầng trọng điểm trong giai đoạn tới.