Thị trường hàng không Việt Nam đang đứng trước ngưỡng cửa của một giai đoạn phát triển bùng nổ. Ngày 23/02/2018, Thủ tướng Chính phủ đã chính thức ký ban hành Quyết định 236/QĐ-TTg phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch phát triển giao thông vận tải hàng không giai đoạn đến năm 2020, định hướng đến năm 2030. Bản quy hoạch này không chỉ là những con số khô khan mà còn là lộ trình chiến lược để đưa Việt Nam vươn tầm khu vực.
Tham vọng lọt nhóm 4 quốc gia hàng đầu ASEAN
Theo nội dung tại khoản 1 Điều 1 Quyết định 236/QĐ-TTg, mục tiêu tổng quát đến năm 2030 là đưa thị trường vận tải hàng không Việt Nam đứng trong nhóm 4 quốc gia hàng đầu ASEAN về sản lượng vận chuyển. Đây là một thách thức lớn nhưng hoàn toàn khả thi dựa trên tốc độ tăng trưởng ấn tượng của ngành trong những năm gần đây.
Cụ thể, chỉ tiêu đến năm 2020 đề ra sản lượng vận chuyển của các hãng hàng không Việt Nam đạt khoảng 64 triệu hành khách và 570 nghìn tấn hàng hóa. Đến năm 2030, con số này dự kiến sẽ tăng vọt lên 131 triệu hành khách và 1,7 triệu tấn hàng hóa. Để đạt được điều này, Chính phủ yêu cầu phát triển đội tàu bay hiện đại, áp dụng công nghệ tiên tiến ngang tầm quốc tế.
Mạng lưới 23 cảng hàng không và chiến lược 'Cửa ngõ quốc tế'
Một trong những điểm nhấn quan trọng của quy hoạch là việc phân bổ và nâng cấp hệ thống cảng hàng không trên khắp cả nước. Đến năm 2020, Việt Nam sẽ khai thác hệ thống 23 cảng hàng không, bao gồm 13 cảng quốc nội và 10 cảng quốc tế. Trong đó, 4 cảng hàng không: Nội Bài, Đà Nẵng, Tân Sơn Nhất và Cam Ranh được xác định là những cửa ngõ quốc tế trọng yếu.
Quy hoạch cũng nhấn mạnh việc tập trung nghiên cứu và triển khai các dự án trọng điểm như:
- Nâng cấp, mở rộng 21 cảng hàng không hiện hữu để đáp ứng nhu cầu vận tải đang tăng cao.
- Triển khai đầu tư xây dựng giai đoạn 1 Cảng hàng không quốc tế Long Thành - dự án mang tính biểu tượng cho tương lai hàng không Việt Nam.
- Đầu tư xây dựng mới các cảng hàng không Vân Đồn, Phan Thiết, Sa Pa.
Việc phát triển này dựa trên các căn cứ pháp lý quan trọng như Luật hàng không dân dụng Việt Nam 2006 và Luật Hàng không dân dụng Việt Nam sửa đổi 2014, đảm bảo tính đồng bộ và bền vững.
Mở rộng mạng đường bay và phát triển Logistics hàng không
Không chỉ dừng lại ở hạ tầng, quy hoạch còn chú trọng đến việc tối ưu hóa mạng đường bay. Theo mô hình "trục - nan", các đường bay quốc tế sẽ được tăng tần suất và điểm khai thác, kết nối mạnh mẽ với khu vực Đông Bắc Á, Đông Nam Á, Nam Á và các đường bay liên lục địa đến Pháp, Đức, Anh, Nga, Hoa Kỳ.
Đặc biệt, Chính phủ khuyến khích phát triển 3 Trung tâm Logistics chuyên dụng hàng không tại Nội Bài, Đà Nẵng và Tân Sơn Nhất. Điều này nhằm hiện thực hóa mục tiêu đưa Việt Nam trở thành trung tâm trung chuyển hành khách và hàng hóa của khu vực.
"Phát triển thị trường vận tải hàng không Việt Nam gắn liền với thị trường vận tải hàng không khu vực và thế giới; đảm bảo môi trường cạnh tranh lành mạnh, bình đẳng giữa các hãng hàng không." - Trích quan điểm phát triển tại Quyết định 236/QĐ-TTg.
Với lộ trình rõ ràng và sự quyết liệt trong chỉ đạo, ngành hàng không Việt Nam đang đứng trước cơ hội vàng để cất cánh, đóng góp quan trọng vào sự phát triển kinh tế - xã hội và hội nhập quốc tế của đất nước trong thập kỷ tới.