Việc sắp xếp, sáp nhập các đơn vị hành chính cấp huyện, cấp xã kéo theo sự thay đổi lớn trong cơ cấu tổ chức của các cơ quan Đảng. Một trong những vấn đề được các cấp ủy đặc biệt quan tâm là việc xử lý số dư đảng phí và quỹ dự trữ ngân sách Đảng. Để đảm bảo tính thống nhất và minh bạch, Công văn 15471-CV/VPTW năm 2025 đã đưa ra những hướng dẫn cụ thể về vấn đề này.
Nguyên tắc bàn giao đảng phí tại các tổ chức Đảng cấp cơ sở
Theo quy định, khi các tổ chức Đảng tại xã, phường, thị trấn kết thúc hoạt động do sắp xếp đơn vị hành chính, toàn bộ số dư đảng phí chưa sử dụng hết phải được kiểm kê và bàn giao đầy đủ. Cụ thể:
- Trường hợp sáp nhập: Số dư đảng phí của các đơn vị cũ sẽ được chuyển giao nguyên trạng về Đảng ủy mới được thành lập sau khi sắp xếp.
- Trường hợp chia tách: Nếu một đơn vị hành chính được chia tách thành nhiều đơn vị mới, Tỉnh ủy hoặc Thành ủy sẽ trực tiếp lãnh đạo, chỉ đạo việc phân bổ số dư đảng phí dựa trên tình hình thực tế và số lượng đảng viên tại các đơn vị mới.
Quản lý quỹ dự trữ ngân sách Đảng cấp huyện và tỉnh sau sáp nhập
Không chỉ dừng lại ở cấp cơ sở, việc quản lý quỹ dự trữ ngân sách Đảng tại cấp huyện và cấp tỉnh cũng được quy định chặt chẽ nhằm tránh thất thoát và sử dụng sai mục đích. Đây là nguồn lực quan trọng để duy trì hoạt động của Đảng trong giai đoạn chuyển tiếp.
Đối với cấp huyện, sau khi kết thúc hoạt động, quỹ dự trữ ngân sách Đảng sẽ được chuyển về Tỉnh ủy, Thành ủy quản lý. Nguồn quỹ này sau đó có thể được quyết định hỗ trợ ngược lại cho các Đảng ủy xã, phường hoặc các đặc khu mới thành lập để ổn định bộ máy làm việc.
Riêng đối với các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương thực hiện hợp nhất hoặc sáp nhập, toàn bộ quỹ dự trữ ngân sách Đảng của các đơn vị cũ sẽ được chuyển về Tỉnh ủy, Thành ủy mới để tiếp tục quản lý và sử dụng theo Quy định 01-QĐ/TW năm 2026 về Chế độ đảng phí.
"Việc quản lý, sử dụng đảng phí phải đảm bảo đúng mục đích, tiết kiệm, hiệu quả và tuân thủ các quy định về chế độ kế toán của Đảng."
Xử lý các trường hợp tổ chức Đảng đặc thù
Trong thực tế, có nhiều tổ chức Đảng không thuộc diện sáp nhập đơn vị hành chính nhưng vẫn có sự thay đổi về mô hình tổ chức. Đối với các trường hợp này, nguyên tắc chung vẫn là: Nếu tổ chức Đảng hợp nhất hoặc sáp nhập vào một tổ chức khác, số tiền đảng phí giữ lại chưa sử dụng hết sẽ được chuyển sang tổ chức Đảng mới hình thành.
Đối với các tình huống phát sinh khác chưa được quy định cụ thể, Tỉnh ủy, Thành ủy hoặc Đảng ủy trực thuộc Trung ương sẽ căn cứ vào tình hình thực tế để lãnh đạo, chỉ đạo xử lý, đảm bảo quyền lợi của đảng viên và sự hoạt động liên tục của tổ chức Đảng.
Việc thực hiện nghiêm túc các hướng dẫn về đảng phí không chỉ là yêu cầu về tài chính mà còn thể hiện kỷ luật, kỷ cương trong Đảng, góp phần quan trọng vào thành công của công tác sắp xếp đơn vị hành chính trên cả nước hiện nay.