Mang thai hộ vì mục đích nhân đạo là một giải pháp nhân văn dành cho những cặp vợ chồng không may mắn về đường con cái. Tuy nhiên, để đảm bảo an toàn y tế và tránh các biến tướng thương mại hóa, pháp luật Việt Nam đã đặt ra những rào cản kỹ thuật vô cùng khắt khe đối với các cơ sở y tế muốn thực hiện kỹ thuật này.
Tiêu chuẩn "vàng" về kinh nghiệm thực tiễn
Theo quy định tại Điều 12 Nghị định 207/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 01/10/2025), không phải bệnh viện nào cũng có thể thực hiện mang thai hộ. Cơ sở y tế phải chứng minh được năng lực thông qua con số thực tế:
1. Có ít nhất 02 năm kinh nghiệm thực hiện kỹ thuật thụ tinh trong ống nghiệm, trong đó 02 năm gần nhất tính đến thời điểm nộp hồ sơ phải thực hiện được tối thiểu là 500 chu kỳ thụ tinh trong ống nghiệm mỗi năm.
Quy định này nhằm đảm bảo rằng chỉ những đơn vị có bề dày kinh nghiệm và quy trình vận hành ổn định mới được phép can thiệp vào một kỹ thuật phức tạp và nhạy cảm như mang thai hộ.
Đội ngũ tư vấn đa ngành: Không chỉ là y tế
Một điểm mới đáng chú ý là yêu cầu về đội ngũ tư vấn. Mang thai hộ không chỉ là câu chuyện của kim tiêm và phòng mổ, mà còn là sự giằng xé về tâm lý và những ràng buộc pháp lý phức tạp. Do đó, khoản 2 Điều 12 yêu cầu cơ sở phải có:
- Người tư vấn y tế: Phải là bác sĩ chuyên khoa phụ sản thuộc biên chế của cơ sở.
- Người tư vấn tâm lý: Có trình độ đại học chuyên khoa tâm lý trở lên hoặc bác sĩ có chứng chỉ đào tạo về tâm lý.
- Người tư vấn pháp lý: Có trình độ cử nhân luật trở lên.
Đặc biệt, chuyên gia tâm lý và pháp lý có thể là nhân sự hợp tác bên ngoài, giúp cơ sở linh hoạt hơn trong việc tiếp cận các nguồn lực chuyên môn chất lượng cao.
Thủ tục và thẩm quyền phê duyệt
Việc cấp phép không diễn ra một cách đại trà. Theo Điều 13 của Nghị định này, các cơ sở y tế phải nộp hồ sơ điều chỉnh giấy phép hoạt động theo quy định của pháp luật về khám bệnh, chữa bệnh.
Thẩm quyền quyết định thuộc về những người đứng đầu các Bộ quản lý trực tiếp, bao gồm: Bộ trưởng Bộ Y tế, Bộ trưởng Bộ Quốc phòng, hoặc Bộ trưởng Bộ Công an. Điều này khẳng định tầm quan trọng và sự kiểm soát chặt chẽ của Nhà nước đối với hoạt động hỗ trợ sinh sản đặc thề này.
Đối với các cặp vợ chồng đang có ý định tìm kiếm sự hỗ trợ từ kỹ thuật mang thai hộ, việc lựa chọn đúng cơ sở y tế được cấp phép không chỉ đảm bảo tỷ lệ thành công mà còn bảo vệ quyền lợi pháp lý lâu dài cho cả gia đình và đứa trẻ tương lai.