Trong môi trường công sở nhà nước, kỷ luật là sức mạnh để duy trì trật tự và hiệu quả công vụ. Tuy nhiên, không ít công chức vẫn còn chủ quan trước hình thức kỷ luật thấp nhất là khiển trách. Thực tế, đằng sau một quyết định khiển trách là những hệ lụy tài chính và sự nghiệp không hề nhỏ, đặc biệt là việc bị "đóng băng" thời hạn nâng lương thường xuyên.
Quyết định kỷ luật khiển trách gây ra nhiều áp lực cho công chức (ảnh minh họa)
Những hành vi nào khiến công chức "dính" án khiển trách?
Theo quy định tại Luật Cán bộ, công chức 2008, khiển trách là hình thức kỷ luật nhẹ nhất trong thang bậc xử lý vi phạm. Tuy nhiên, danh sách các hành vi dẫn đến hình thức này lại rất phổ biến trong thực tế thi hành công vụ.
Cụ thể, căn cứ Điều 9 Nghị định 34/2011/NĐ-CP, công chức sẽ bị khiển trách nếu vi phạm một trong các trường hợp sau:
- Thái độ làm việc: Có hành vi hách dịch, cửa quyền, gây khó khăn hoặc phiền hà cho người dân, tổ chức khi thực hiện nhiệm vụ.
- Ý thức tổ chức: Không thực hiện nhiệm vụ được giao mà không có lý do chính đáng; gây mất đoàn kết nội bộ cơ quan.
- Kỷ luật thời gian: Tự ý nghỉ việc từ 03 đến dưới 05 ngày làm việc trong một tháng.
- Vi phạm pháp luật chuyên ngành: Vi phạm các quy định về phòng, chống tham nhũng; thực hành tiết kiệm, chống lãng phí; kỷ luật lao động; bình đẳng giới; phòng, chống tệ nạn mại dâm... nhưng ở mức độ nhẹ.
Thời gian nâng lương bị kéo dài bao lâu?
Đây là câu hỏi được quan tâm nhất bởi nó ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập hàng tháng của người lao động. Tại khoản 1 Điều 82 Luật Cán bộ, công chức 2008 quy định rõ:
"Công chức bị khiển trách thì thời gian nâng lương bị kéo dài 06 tháng."
Để hướng dẫn chi tiết hơn, Bộ Nội vụ đã ban hành Thông tư 08/2013/TT-BNV. Theo đó, trong thời gian giữ bậc lương hiện tại, nếu công chức bị kỷ luật khiển trách thì thời gian tính nâng bậc lương thường xuyên sẽ bị kéo dài thêm 06 tháng so với tiêu chuẩn thông thường.
Việc chậm nâng lương ảnh hưởng trực tiếp đến thu nhập và quyền lợi bảo hiểm của công chức (ảnh minh họa)
Ví dụ thực tế: Ông A là công chức, theo lộ trình đến tháng 01/2021 sẽ được nâng bậc lương thường xuyên. Tuy nhiên, vào tháng 02/2020, ông A bị kỷ luật khiển trách do vi phạm kỷ luật lao động. Như vậy, thay vì được nâng lương vào tháng 01/2021, ông A phải đợi thêm 06 tháng nữa, tức là đến tháng 07/2021 mới được xét nâng lương (với điều kiện trong thời gian kéo dài không tiếp tục vi phạm).
Hệ lụy về thăng tiến và bổ nhiệm
Không chỉ dừng lại ở việc chậm lương, án kỷ luật khiển trách còn là "vết gờ" lớn trên con đường sự nghiệp. Trong thời hạn 12 tháng kể từ ngày quyết định kỷ luật có hiệu lực, công chức bị khiển trách sẽ đối mặt với các hạn chế:
- Không được thực hiện việc nâng ngạch.
- Không được đưa vào quy hoạch cán bộ.
- Không được đào tạo, bồi dưỡng hoặc bổ nhiệm vào các chức vụ cao hơn.
Đặc biệt, một thông tin quan trọng cần lưu ý là từ ngày 01/07/2020 (khi Luật sửa đổi 2019 có hiệu lực), quy định về thời hiệu xử lý kỷ luật sẽ có sự thay đổi. Đối với hình thức khiển trách, thời hiệu xử lý sẽ là 02 năm kể từ ngày có hành vi vi phạm.
Trường hợp nào được "giải oan" và tính lại lương?
Pháp luật luôn có cơ chế bảo vệ quyền lợi chính đáng của công chức. Nếu sau khi có quyết định khiển trách, cơ quan có thẩm quyền kết luận việc kỷ luật đó là oan, sai, thì công chức sẽ được:
- Hủy bỏ quyết định kỷ luật.
- Không bị kéo dài thời gian nâng lương nữa.
- Được truy lĩnh tiền lương và truy nộp bảo hiểm xã hội theo bậc lương đã được tính lại như chưa hề có án kỷ luật.
Lời khuyên pháp lý: Công chức cần nắm vững các quy định về đạo đức công vụ và kỷ luật lao động để tránh những sai sót đáng tiếc. Một quyết định khiển trách tuy là hình thức nhẹ nhất nhưng có thể làm chậm nhịp thăng tiến của bạn ít nhất là nửa năm và ảnh hưởng đến uy tín cá nhân trong suốt thời gian dài.